న వై సంతానవిచ్ఛిత్తిం భోగోచ్ఛిత్తిం న జాతుచిత్
వంశంలో ఎప్పుడూ అంతరాయం రాదు, భోగాలు కూడా తగ్గిపోవు.
పాపాని విలయం యాంతి పుణ్యరాశిశ్చ లభ్యతే
పాపాలు నశించిపోతాయి, పుణ్యఫలం సమృద్ధిగా లభిస్తుంది.
ఏతద్వ్రతస్య కరణాత్కురూపత్వం న జాతుచిత్
ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించడంవల్ల ఎప్పుడూ అవయవ వైకల్యం కలగదు.
కుమారోపి వ్రతం కృత్వా విందతి స్త్రియముత్తమామ్ 4.1.49.
యువకుడు కూడా ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే ఉత్తమమైన భార్యను పొందుతాడు.
నాప్నుయుర్జాతుచిత్తాని మంగలావ్రతతుల్యతామ్
ప్రజల మనస్సులు ఎప్పుడూ ఈ మంగళవ్రతానికి సమానంగా ఉండవు.
సర్వవిఘ్నప్రశాంత్యర్థం సదా కాశీనివాసిభిః
అన్ని విఘ్నాలు తొలగించేందుకు, కాశీలో నివసించే వారు ఎప్పుడూ ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తారు.
మయూఖా ఏవ ఖే దృష్టా న చ దృష్టం కలేవరమ్
ఆకాశంలో కిరణాలే కనిపించాయి, కాని శరీరం మాత్రం కనబడలేదు.
త్వదర్చనాన్నృణాం కశ్చిన్న వ్యాధిః ప్రభవిష్యతి
నీ ఆరాధన వల్ల ప్రజలకు ఎప్పుడూ వ్యాధి కలగదు.
ఇత్థం మయూఖాదిత్యస్య శివో దత్త్వా బహూన్వరాన్
ఇలా మయూఖాదిత్యునికి పరమేశ్వరుడు అనేక వరాలు ఇచ్చాడు.
శ్రుత్వాఖ్యానమిదం పుణ్యం మయూఖాదిత్యసంశ్రయమ్
ఈ మయూఖాదిత్యునితో సంబంధించిన పవిత్రమైన కథను వినేవారికి పుణ్యం కలుగుతుంది.
కలశోద్భవ తే ప్రీత్యా సర్వే సర్వాఘనాశనాః
కలశంలో పుట్టిన మీరు అందరినీ ప్రేమతో అన్ని పాపాలను తొలగించే వారిగా చేసారు.
ఖఖోల్కో నామ భగవానాదిత్య పరికీర్తితః
ఆదిత్యుడు ఖఖోల్క అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.
యథా ఖఖోల్క ఇత్యాఖ్యా తస్యాదిత్యస్య తచ్ఛృణు
ఆ ఆదిత్యునికి ఖఖోల్క అనే పేరు ఎందుకు వచ్చిందో ఇప్పుడు విను.
కశ్యపస్య చ తే పత్న్యౌ మారీచేః ప్రాక్ప్రజాపతేః
ప్రజాపతికి ముందుగా ఉన్న మారీచి, కశ్యపుల భార్యలు మీవే.
అఖండితా గతిస్తేస్తి యతో గగనమండలే
ఆకాశ మండలంలో నిరంతరంగా ప్రయాణం జరుగుతుండటంవల్ల ఆగకుండా కదలిక ఉంటుంది.
యోసావుచ్చైఃశ్రవా వాజీ శ్రూయతే సవితూరథే
ఉచ్చైఃశ్రవ అనే గుర్రం సవితకు చెందిన రథానికి జోడించబడిందని చెబుతారు.
పణం చ కురు కల్యాణి తుభ్యం యో రోచతేనఘే
ఓ మంగళకరమైనవాడా! నీకు నచ్చినది ఏదైనా పందెం పెట్టు, పాపరహితుడవు కదా.
త్వజ్జయే కా చ మే ప్రీతిర్మజ్జయే కిం ను తే సుఖమ్
నీ విజయంలో నాకు ఏమి ఆనందం? నా విజయంలో నీకు ఏమి సంతోషం?
జ్ఞాత్వా పణో న కర్తవ్యో మిథః స్నేహమభీప్సతా
ఇది తెలుసుకుని, పరస్పర ప్రేమ కోరేవారు పందెం పెట్టకూడదు.
కద్రూరువాచ ఖేలస్య వ్యవహారోయం పణే యత్కించిదుచ్యతే ।। 4.1.50.
కద్రూ ఇలా చెప్పింది: ఆటలో పందెం గురించి ఏది చెప్పినా అదే నిబంధన.
అథ తాం వినతామాహ కద్రూః కుటిలమానసా
తర్వాత వంకర మనసున్న కద్రూ, వినతతో ఇలా మాట్లాడింది.
తస్యాస్తు సా భవేద్దాసీ పరాజీయేత యా యయా
ఎవరికి ఓటమి వస్తే, ఆమె గెలిచినవారికి దాసిగా మారాలి.
ఇత్యన్యోన్యం పణీకృత్య సర్పిణ్యపి పతత్త్రిణీ
ఇలా పరస్పరం పందెం పెట్టుకుని, సర్పాలు మరియు పక్షిణీ కూడా అంగీకరించారు.
కదాగంతవ్యమితి చ చక్రాతే తే గమావధిమ్
ఎప్పుడు వెళ్లాలో నిర్ణయించుకుని, వారు ప్రయాణ సమయాన్ని నిర్ణయించారు.
వినతాయాం గతాయాం తు కద్రూరాహూయ చాంగజాన్
వినతా వెళ్లిన తర్వాత, కద్రూ తన పిల్లలను పిలిపించింది.
తురంగముచ్చైఃశ్రవసం ప్రోద్భూతం క్షీరనీరధేః
ఉచ్చైఃశ్రవ అనే గుర్రం పాల సముద్రం నుండి ఉద్భవించింది.
కార్యకారణరూపస్య సాదృశ్యమధిగచ్ఛతి
కారణం, ఫలితంగా ఉండే రూపానికి అతడు దగ్గరగా మారతాడు.
తస్య వాలధిమధ్యాస్య కృష్ణకుంతలతాం గతాః
ఆయన వాలధి మధ్యలోని జుట్టు నల్లని వంకర జుట్టులా మారింది.
ఇతి శ్రుత్వా వచో మాతుః కాద్రవేయాః పరస్పరమ్
తల్లి మాటలు విన్న కాద్రువు సంతానం పరస్పరం ఇలా మాట్లాడుకున్నారు.
ప్రాప్తాః ప్రహృష్టా మృష్టాన్నం దాస్యత్యద్య ప్రసూరితి ।। 4.1.50.
ఈ రోజు తల్లి మనకు రుచికరమైన భోజనం ఇస్తుందని ఆనందంతో ఉల్లాసపడ్డారు.