తత్రేతిహాసో యో వృత్తస్తం నిశామయ సువ్రత
అక్కడ జరిగిన పురాతన కథను, ఓ సువ్రతా! నీవు శ్రద్ధగా విను.
ఆసీత్కాశ్యాం శుభాచారః సదాతిథిజనప్రియః
కాశీలో మంచి ఆచారంతో, ఎప్పుడూ అతిథులకు ప్రియమైన ఒక మనిషి ఉండేవాడు.
భర్తృశుశ్రూషణరతా గృహకర్మసుపేశలా
ఆయన భార్య భర్త సేవలో నిమగ్నంగా, ఇంటి పనుల్లో నిపుణురాలిగా ఉండేది.
మూలర్క్షప్రథమేపాదే తథా కేంద్రే బృహస్పతౌ
ఆ సమయంలో మూలరాశిలో మొదటి పాదం, బృహస్పతి మధ్యలో ఉన్నప్పుడు,
సురూపా వినయాచారా పిత్రోశ్చ ప్రియకారిణీ
ఆమె అందంగా, వినయంగా ప్రవర్తించే, తల్లిదండ్రులకు ప్రీతికరమైన పనులు చేసేవారు.
యథాయథా సమైధిష్ట సా కన్యా పితృమందిరే
కాలక్రమేణ, ఆ యువతి తండ్రి ఇంట్లో పెద్దదైంది.
కస్మై దేయా వరా కన్యా సురమ్యేయం సులక్షణా
ఈ మంచి లక్షణాలున్న అందమైన అమ్మాయిని ఎవరికిచ్చితే మంచిదో అని తలంచారు.
కులేన వయసా చాపి శీలేనాపి శ్రుతేన చ 4.1.47.
కుటుంబం, వయస్సు, స్వభావం, విద్య — ఇవన్నీ పరిగణించాలి.
ఇతి చింతయతస్తస్య జ్వరోభూదతిదారుణః
ఇలా ఆలోచిస్తూ ఉండగా, అతనికి తీవ్రమైన జ్వరము వచ్చింది.
తన్మూలర్క్షవిపాకేన చింతాఖ్యేన జ్వరేణ చ
ఆ మూలరాశి ఫలితంతో, ఆందోళన అనే జ్వరంతో అతను బాధపడ్డాడు.
పితర్యుపరతే తస్యాః కన్యాయాః సా జనన్యపి
ఆమె తండ్రి మరణించిన తరువాత, ఆ యువతికి తల్లి కూడా విడిచిపెట్టింది.
ధర్మోయం సహచారిణ్యా జీవతాజీవతాపి వా
జీవితం లో సతీమణితో కలసి ఉండటం, లేక మరణించినా — ఇదే ధర్మం.
నాపత్యం పాతి నో మాతా న పితా నైవ బాంధవాః
పిల్లలు, తల్లి, తండ్రి, బంధువులు — వీరెవరూ కూడా రక్షించలేరు.
సులక్షణాపి దుఃఖార్తా పిత్రోః పంచత్వమాప్తయోః
ఆమె మంచి లక్షణాలు ఉన్నవారైనా, తల్లిదండ్రులు ఇద్దరూ చనిపోవడంతో తీవ్ర దుఃఖంలో మునిగిపోయింది.
చింతామవాప మహతీమనాథా దైన్యమాగతా
తల్లిదండ్రులు లేని అనాథగా, ఆమె గొప్ప ఆందోళన, దుఃఖంలో పడిపోయింది.
దుస్తరం పారమాప్స్యామి స్త్రీత్వం సర్వాభిభావి యత్
ఈ దుర్లఘ్యమైన స్త్రీ జీవితం నుండి నేను ఎలా బయటపడగలను? ఇది అందరినీ అధిక్రమిస్తుంది.
తదదత్తా కథం స్వైరమహమన్యం వరం వృణే
ఎవరూ నన్ను ఇచ్చిపెట్టని ఈ స్థితిలో, నేను స్వేచ్ఛగా ఇంకొక వరుణిని ఎలా ఎంచుకోగలను?
స్వాధీనోపి న తత్తేన వృతేనాపి హి కిం భవేత్ 4.1.47.
నేను స్వతంత్రంగా ఉన్నా, అలా ఎంచుకున్నా దానివల్ల ఏమి లాభం?
యువభిర్బహుభిర్నిత్యం ప్రార్థితాపి ముహుర్ముహుః
మీరు అందరూ, యవ్వనంతో ఉన్నవారు, ఎన్నోసార్లు నన్ను కోరినా,
పిత్రోరుపరతిం దృష్ట్వా వాత్సల్యం చ తథావిధమ్
నా తల్లిదండ్రులు చనిపోయిన దుఃఖాన్ని, వారి అపారమైన ప్రేమను చూసిన తరువాత,
యాభ్యాముత్పాదితా చాహం యాభ్యాం చ పరిపాలితా
వారిద్వారా నేను పుట్టాను, వారే నన్ను పెంచారు, రక్షించారు.
అహో దేహోప్యహోంగత్వం యథా పిత్రోః పురో మమ
హాయ్! నా శరీరం, నా ఆత్మ కూడా నా తల్లిదండ్రుల ముందు నుండేవే.
బ్రహ్మచర్యం దృఢం కృత్వా తప ఉగ్రం చచార హ
ఆమె దృఢంగా బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటించాలనే సంకల్పంతో, కఠిన తపస్సు చేసింది.
తస్యాం తపస్యమానాయామేకాచ్ఛాగీ లఘీయసీ
ఆమె తపస్సు చేస్తూ, రోజుకు ఒక్కసారి తక్కువ ఆహారం తీసుకుంటూ జీవించింది.
తృణపర్ణాదికం కించిత్సాయమభ్యవహృత్య సా
సాయంకాలం, కొద్దిగా గడ్డి, ఆకులు వంటివి మాత్రమే తినేది.
తత ఇత్థం వ్యతీతాసు పంచషా సుసమాసు చ
ఇలా అయిదు ఆరు సంవత్సరాలు, మంచి నియమాలతో గడిచిపోయాయి.
సన్నిధావుత్తరార్కస్య తపస్యతీం సులక్షణామ్
అస్తమించు సూర్యుని సమక్షంలో, ఆ సద్గుణాలయైన యువతి తపస్సు కొనసాగించింది.
తతో గిరిజయా శంభుర్విజ్ఞప్తః కరుణాత్మనా 4.1.47.
అప్పుడు, దయామయుడైన శంభువును, గిరిజా ప్రార్థించింది.
శర్వాణీగిరమాకర్ణ్య తతః శర్వః కృపానిధిః
శర్వాణి మాటలు వినగానే, దయాసముద్రుడైన శర్వుడు
సులక్షణే ప్రసన్నోస్మి వరం వరయ సువ్రతే
సౌభాగ్యవతిగా ఉన్న నీవు నన్ను సంతోషపరిచావు. మంచి వ్రతాన్ని పాటించే అమ్మా, ఒక వరం కోరుకో.