క్వచిద్విప్రః క్వచిద్రాజపుత్రో వైశ్యోంత్యజః క్వచిత
కొన్ని సార్లు బ్రాహ్మణుడిగా, మరికొన్ని సార్లు రాజకుమారుడిగా, వ్యాపారిగా, చివరికి నికృష్టజనుడిగా మారాడు.
యతిః కదాచిదితి సరూపైరభ్రామయజ్జనాన్
కొన్ని సార్లు యతిగా మారి,色色మైన రూపాలతో ప్రజలను మోసగించాడు.
ఇతి నానావిధై రూపైశ్చరన్కాశ్యాం గ్రహేశ్వరః
ఇలా色色మైన రూపాల్లో కాశీలో సంచరిస్తూ, గ్రహాధిపతి ఉన్నాడు.
తతో నినింద చాత్మానం చింతార్తః కశ్యపాత్మజః
తరువాత, కశ్యపుని కుమారుడు ఆలోచనలో మునిగి, తనను తాను నిందించుకున్నాడు.
అనిష్పాదితకార్యార్థే మయి సామాన్యభృత్యవత్
తన పని నెరవేరకపోవడంతో, తాను సాధారణ సేవకుడినని భావించాడు.
కోపమప్యురరీకృత్య యది యాయాం కథంచన
కోపాన్ని హృదయంలో ఉంచుకుని, ఎలాగైనా వెళ్లిపోవాలా అని ఆలోచించాడు.
అథోంకృత్యావహేలం వా యామి చేచ్చ కథంచన
ఏదైనా నిర్లక్ష్యంగా లేదా అవమానంగా నేను ఇక్కడినుంచి వెళ్లిపోతే,
హరకోపానలే నూనం యది యాతః పతంగతామ్
హరుడి కోపాగ్నిలో, చిమ్మటలాగా నేను కాలిపోతే కూడా,
స్థాస్యామ్యత్రైవ తన్నిత్యం న త్యక్ష్యామి కదాచన
నిజంగా, నేను ఇక్కడే ఎప్పటికీ ఉంటాను; ఈ స్థలాన్ని ఎప్పుడూ వదిలిపెట్టను.
పురః పురారేః కాయార్థమనివేద్యేహ తిష్ఠతః 4.1.46.
పురారిపు ముందే, నా శరీరాన్ని అర్పించకుండా ఇక్కడ నిలబడి ఉన్నాను.
అన్యాన్యపి చ పాపాని మహాంత్యల్పాని యాని చ
ఇంకా, పెద్దవైనా చిన్నవైనా, నాకు ఉన్న ఇతర పాపాలు కూడా,
బుద్ధిపూర్వం మయా చైతన్న పాపం సముపార్జితమ్
ఈ పాపాలు ఏవీ నేను జాగ్రత్తగా చేసి సంపాదించలేదు.
ధర్మో హి రక్షితో యేన దేహే సత్వరగత్వరే
ఎవరైనా ధర్మాన్ని కాపాడితే, అది శరీరంలోనైనా, త్వరగా జరిగే పనిలోనైనా, అతడే నిజమైన రక్షకుడు.
రక్షణీయో యది భవేత్కామః కామారిణా కథమ్
రక్షణ ఇవ్వాలని కోరితే, అది కామశత్రువు ద్వారా ఎలా సాధ్యం?
అర్థశ్చేత్సర్వథారక్ష్య ఇతి కైశ్చిదుదాహృతమ్
కొంతమంది, ఏ పరిస్థితిలోనైనా ధనాన్ని కాపాడాలని చెప్పారు.
ధర్మస్తు రక్షితః సర్వైరపిదేహవ్యయేన చ
కాని, ధర్మాన్ని అందరూ కాపాడుతారు, అవసరమైతే శరీరాన్ని కూడా త్యాగం చేస్తారు.
అయమేవ హి వై ధర్మః కాశీసేవనసంభవః
కాశీ సేవనంతో కలిగే ధర్మం ఇదే.
అవాప్య కాశీం దుష్ప్రాపాం కో జహాతి సచేతనః
కష్టంగా లభించే కాశీని పొందినవాడు, బుద్ధి ఉన్నవాడైతే ఎప్పుడైనా వదిలిపెడతాడా?
వారాణసీం సముత్సృజ్య యస్త్వన్యత్ర యియాసతి
వారాణసిని వదిలి, ఎవరైనా ఇంకెక్కడికైనా వెళ్లాలని అనుకుంటే—
పుత్రమిత్రకలత్రాణి క్షేత్రాణి చ ధనాని చ 4.1.46.
కుమారుడు, స్నేహితుడు, భార్య, భూములు లేదా ధనం కోసం—
యేన లబ్ధా పురీ కాశీ త్రైలోక్యోద్ధరణక్షమా
మూడు లోకాలను రక్షించగల కాశీ పురిని పొందినవాడు—
కుపితోపి హి మే రుద్రస్తేజోహానిం విధాస్యతి
రుద్రుడు నాపై కోపపడినా, నా తేజస్సు కొంత తగ్గించడమే చేస్తాడు.
ఇతరాణీహ తేజాంసి భాసంతే తావదేవ హి
ఇక్కడ ఉన్న ఇతర తేజస్సులు, కొంతకాలం మాత్రమే ప్రకాశిస్తాయి.
ఇతి కాశీప్రభావజ్ఞో జగచ్చక్షుస్తమోనుదః
ఇలా, కాశీ మహిమను తెలుసుకున్నవాడు, లోకానికి కంటి వెలుగు, అంధకారాన్ని తొలగించేవాడు.
లోలార్క ఉత్తరార్కశ్చ సాంబాదిత్యస్తథైవ చ
లోలార్కుడు, ఉత్తరార్కుడు, సాంబాదిత్యుడు—
ఖఖోల్కశ్చారుణాదిత్యో వృద్ధకేశవసంజ్ఞకౌ
ఖఖోల్కుడు, ఆరుణాదిత్యుడు, వృద్ధుడు, కేసవుడు—ఈ ఇద్దరూ కూడా—
ద్వాదశశ్చ యమాదిత్యః కాశిపుర్యాం ఘటోద్భవ
పన్నెండవవాడు యమాదిత్యుడు, కాశీపట్నంలో ఒక గడిలో పుట్టినవాడు.
తస్యార్కస్య మనోలోలం యదాసీత్కాశిదర్శనే
ఆ సూర్యుని మనస్సు చంచలంగా ఉన్నప్పుడు, ఆయన కాశీలో దర్శనమిచ్చినప్పుడు—
లోలార్కస్త్వసిసంభేదే దక్షిణస్యాం దిశిస్థితః
లోలార్కుడు ఖడ్గాల సంగమంలో, దక్షిణదిశలో స్థితిచేసి ఉన్నాడు.
మార్గశీర్షస్య సప్తమ్యాం షష్ఠ్యాం వా రవివాసరే 4.1.46.
మార్గశిర మాసంలో శుక్లపక్షం ఆరవ లేదా ఏడవ రోజున, ఆదివారం రోజు—