తచ్చారులోచనక్షేత్రే విచరంతౌ చ ఖంజనౌ 4.1.33.
ఆమె అందమైన కళ్లలో రెండు చిన్న పక్షులు ఆనందంగా తిరుగుతున్నాయి.
సుదత్యా రదనశ్రేణీ ఛేదేషు విషమేషుణా
సుదతీ పళ్ల వరుసలోని చిన్న చిన్న ఖాళీల్లో ఒక పదునైన బాణం దాగి ఉంది.
ప్రాయో మదన భూపాల హర్మ్య రత్నాంతరే శుభే
ఓ రాజా! మదనుడు సాధారణంగా ఆమె రత్నాల మేడలోని అందమైన అంతఃపురంలో నివసిస్తాడు.
స్వర్గే మర్త్యే చ పాతాలే నైషా రేఖా క్వచిత్స్త్రియామ్
స్వర్గంలో, భూమిపై, పాతాళంలో కూడా, అలాంటి గీత ఏ మహిళలోనూ కనిపించదు.
శంకే చిత్త భువో రాజ్ఞో లసత్పటకుటీద్వయమ్
ఓ మనసా! ఆమె మెరిసే వస్త్రపు మడతల మధ్య రాజు హృదయం చిక్కుకున్నదని నాకు అనుమానం.
అనంగభూ నియమతోఽదృశ్యే మధ్యే నతభ్రువః
ఓ అనంగభూ! నియమంగా, ఆమె వంగిన కనుబొమ్మల మధ్య కనిపించని వాడు ఉంటాడు.
తస్యా నాభీదరీం ప్రాప్య కందర్పోఽనంగతా గతః
ఆమె నాభి లోయను చేరిన తర్వాత, మన్మథుడు దేహరహితుడయ్యాడు.
గురుణైతన్నితంబేన మహామన్మథ దీక్షయా
ఆమె బరువైన నితంబాలతో, గొప్ప మన్మథ దీక్షతో,
ఊరుస్తంభేన చైతస్యాః స్తంభవత్కస్యనో మనః
ఆమె తొడల స్థంభంతో, ఎవరి మనసు స్థిరంగా మారదు చెప్పండి?
పాదాంగుష్ఠనఖజ్యోతిః ప్రభయా కస్య న ప్రభా
ఆమె పాదం పెద్దవేలి గోరు వెలుగు ముందు ఎవరి కాంతి మిగిలిపోతుంది?
సా ప్రత్యహం జ్ఞానవాప్యాం స్నాయం స్నాయం శివాలయే 4.1.33.
ఆమె ప్రతి రోజు జ్ఞానపు చెరువులో, శివాలయంలో స్నానం చేస్తూ ఉంటుంది.
తత్పాదప్రతిబింబేషు రేఖా శష్పాంకురం చరన్
ఆమె పాద ప్రతిబింబాల్లో, ఒక గీత పచ్చిక మొక్కలా కదులుతూ ఉంటుంది.
తదాస్య పంకజం హిత్వా యూనాం నేత్రాలిమాలయా
ఆ సమయంలో, ఆమె కమల ముఖాన్ని వదిలి, యువకుల కళ్ల తూడలు హారంగా మారతాయి.
సులోచనాపి సా కన్యా ప్రేక్షేతాస్యం న కస్యచిత్
అందమైన కళ్ల కని అయినా, ఆమె ఎవరి ముఖాన్నీ చూడదు.
సుశీలా శీలసంపన్నా రహస్తద్విరహాతురైః
మంచి స్వభావం కలిగి, సద్గుణాలతో, ఆమె ఒంటరిగా ఉంటూ, వేరుపాటు బాధతో తపిస్తుంది.
ధనైస్తస్యాజనేతాపి యువభిః ప్రార్థితో బహు
ఆమె ధనంతో పొందదగినదైనా, యువకులు ఆమెను ఎంతో కోరుకున్నారు.
జ్ఞానోదతీర్థభజనాత్సా సుశీలా కుమాగ్కిా
తీర్థాలను పూజించడం వల్ల, జ్ఞానం పెరిగినందువల్ల, ఆమె మంచి స్వభావం కలిగినవారిగా మారింది, కుమాంగ్కియా.
కదాచిదేకదా తాం తు ప్రసుప్తాం సదనాంగణే
ఒకసారి, ఆమె ఇంటి ప్రాంగణంలో నిద్రపోతుండగా,
వ్యోమవర్త్మనితాం రాత్రౌ యావన్మలయపర్వతమ్
ఒక రాత్రి, ఆకాశమార్గంలో మలయపర్వతం వరకు ప్రయాణిస్తూ,
రాక్షసో భీషణవపుః కపాలకృతకుండలః
భయంకరమైన రూపంతో, ఖపాలాలతో చేసిన కుండలాలు ధరించిన ఒక రాక్షసుడు అక్కడికి వచ్చాడు.
రాక్షస ఉవాచ మమదృగ్గోచరం యాతో విద్యాధరకుమారక 4.1.33.
ఆ రాక్షసుడు ఇలా అన్నాడు: "విద్యాధర యువకుడు నా చూపులోకి వచ్చాడు."
ఇతి శ్రుత్వాథ సా వాక్యం వ్యాఘ్రాఘ్రాతా మృగీ యథా
ఆ మాటలు విని, పులి వాసన వాసించిన జింకలా ఆమె భయంతో ఉలిక్కిపడింది.
నిజఘాన త్రిశూలేన రక్షో విద్యాధరం చ తమ్
ఆ రాక్షసుడు త్రిశూలంతో విద్యాధరుని మీద దెబ్బతీశాడు.
తద్భీషణత్రిశూలేన భిన్నోస్కో మహాబలః
ఆ భయంకరమైన త్రిశూలం వల్ల, ఆ మహాబలుడు ఛాతీలో గాయపడ్డాడు.
నరమాంసవసామత్తం విద్యున్మాలినమాహవే
మనిషి మాంసం, కొవ్వుతో మత్తులో, మెరుపులా అలంకారంతో, యుద్ధంలో ఉన్నాడు.
రాక్షసో మృత్యువశగో వజ్రేణేవ మహీధరః
ఆ రాక్షసుడు, మరణానికి లోనై, వజ్రంతో కొట్టిన పర్వతంలా పడిపోయాడు.
ఉవాచ గద్గదం వాక్యం విఘూర్ణిత విలోచనః
కళ్లూ తిరుగుతూ, అతడు గదగదలాడే స్వరంతో మాటలు చెప్పాడు.
జహౌ ప్రాణాన్రణే వీరస్తాం ప్రియాం పరితః స్మరన్
ఆ వీరుడు యుద్ధంలో ప్రాణాలు విడిచాడు, తన ప్రియమైనవారిని గుర్తు చేసుకుంటూ.
అనన్యపూర్వసంస్పర్శ సుఖం సమనుభూయ సా
ఇంతకు ముందు ఎప్పుడూ అనుభవించని స్పర్శ ఆనందాన్ని ఆమె అనుభవించింది.
లింగత్రయశరీరిణ్యాస్తస్యాః సాన్నిధ్యతః స హి
మూడు లక్షణాల శరీరం కలిగిన ఆమె సమీపంలో ఉండటంతో,