తతో మహాంతం తం వీక్ష్య మహామహిమభూషణమ్
ఆ గొప్పవాడిని, పరమ మహిమతో అలంకరించబడినవాడిని చూశారు.
తవ నిఃశ్వసితం వేదాస్తేభ్యః సర్వమవైష్యసి
వేదాలు నీ ఊపిరి; వాటివల్ల నువ్వు అన్నీ తెలుసుకోగలవు.
ఇత్యుక్త్వా తం మహేశానో బుద్ధితత్త్వస్వరూపిణమ్ 4.1.26.
ఇలా చెప్పి, మహాత్ముడైన ప్రభువు, బుద్ధితత్వ స్వరూపుడైన వాడిని ఉద్దేశించి పలికాడు.
తతః స భగవాన్విష్ణుర్మౌలావాజ్ఞాం నిధాయ చ
తర్వాత భగవంతుడైన విష్ణువు, ఆ ఆజ్ఞను తన మస్తకంపై ఉంచాడు.
ఖనిత్వా తత్ర చక్రేణ రమ్యాం పుష్కరిణీం హరిః
అక్కడ తన చక్రంతో త్రవ్వి, హరి అందమైన పద్మసరోవరాన్ని సృష్టించాడు.
సమాః సహస్రం పంచాశత్తప ఉగ్రం చచార సః
అతడు యాభై వేల సంవత్సరాలు ఘోరమైన తపస్సు చేశాడు.
తతః స భగవానీశో మృడాన్యా సహితో మృడః
తర్వాత భగవంతుడు, మృడుడు మరియు ఇతరులతో కలిసి వచ్చాడు.
తమువాచ హృషీకేశం మౌలిమాందోలయన్ముహుః
తన మస్తకాన్ని మళ్లీ మళ్లీ ఊపుతూ, హృషీకేశుని ఉద్దేశించి పలికాడు.
అహో అనింధనో వహ్నిర్జ్వలత్యేష నిరంతరమ్
అయ్యో! ఇంధనం లేకుండా ఈ అగ్ని ఎప్పుడూ మండుతూనే ఉంది.
మృడస్యామ్రోడితమిదం ప్రత్యభిజ్ఞాయ భాషితమ్
ఇది మృడుని మాట అని గుర్తించి, ఆయన పలికాడు.
శ్రీవిష్ణురువాచ యది ప్రసన్నో దేవేశ దేవదేవ మహేశ్వర
శ్రీ విష్ణువు ఇలా అన్నాడు: దేవతలలో అధిపతివైన దేవదేవా, మహేశ్వరా, మీరు సంతోషంగా ఉంటే,
సర్వకర్మసు సర్వత్ర త్వామేవ శశిశేఖర
ప్రతి కార్యంలో, ప్రతి చోటా, నేను నిన్నే చూస్తున్నాను, ఓ చంద్రకిరీటధారి.
త్వదీయ చరణాంభోజ మకరందమధూత్సుకః 4.1.26.
నీ పాద కమలాల అమృత తేనెకు ఆశతో ఉన్నాను.
ఏవమస్తు హృషీకేశ యత్త్వయోక్తం జనార్దన
అలా జరగనీ, ఓ హృషీకేశా, నీవు చెప్పినట్లు, ఓ జనార్దనా.
త్వదీయస్యాస్య తపసో మహోపచయ దర్శనాత్
నీ ఈ గొప్ప తపస్సు సమాహారాన్ని చూసి,
తదాందోలనతః కర్ణాత్పపాత మణికర్ణికా
ఆ సమయంలో చెవి కదిలినప్పుడు, మణికర్ణికా కుండలు పడిపోయాయి.
చక్రపుష్కరిణీ తీర్థం పురాఖ్యాతమిదం శుభమ్
ఈ పవిత్ర స్థలం, ముందు చక్రపుష్కరిణీ తీర్థంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
మమ కర్ణాత్పపాతేయం యదా చ మణికర్ణికా
నా చెవిలో నుండి ఈ మణికర్ణికా పడిపోయినప్పుడు,
తీర్థానాం పరమం తీర్థం ముక్తిక్షేత్రమిహాస్తు వై
ఇది అన్ని తీర్థాలలో శ్రేష్ఠమైన తీర్థంగా, నిజమైన ముక్తి ప్రదేశంగా ఉండాలి.
కాశతేఽత్ర యతో జ్యోతిస్తదనాఖ్యేయమీశ్వరః
ఇక్కడ వెలుగు ప్రకాశిస్తుండటంతో, అదే పేరుతో దీనిని పిలుస్తారు, ఓ ఈశ్వరా.
అన్యం వరం వరే దేవ దేయః సోప్యవిచారితమ్
ఇంకో వరం కోరుకో, ఓ దేవా, ఆ వరం ఆలోచించకుండానే ఇస్తాను.
ఆబ్రహ్మస్తంబపర్యంతం యత్కించిజ్జంతుసంజ్ఞితమ్
బ్రహ్మ నుండి గడ్డి వరకు, జీవిగా పిలవబడే ఏది ఉన్నా,
అస్మింస్తీర్థవరే శంభో మణిశ్రవ ణభూషణే తర్పణ పిండదానం చ దేవతానాం చ పూజనమ్ ।। 4.1.26.
ఈ మణికర్ణికా కుండలతో అలంకరించబడిన శ్రేష్ఠ తీర్థంలో, నీరుపోసే తర్పణం, పిండప్రదానం, దేవతలకు పూజ —
గోభూతిలహిరణ్యాశ్వదీపాన్నాంబరభూషణమ్
ఆవులు, భూమి, బంగారం, కుదేరులు, దీపాలు, అన్నం, వస్త్రాలు, ఆభరణాలు —
వ్రతోత్సర్గం వృషోత్సర్గం లింగాది స్థాపనం తథా
వ్రతాలను విడిచిపెట్టడం, వృషభాలను విడిచిపెట్టడం, లింగాది ప్రతిష్ఠ చేయడం కూడా —
విపత్తిం విపులాం చాపి సంపత్తిమతిభంగురామ్
పెద్ద అపదలు, సమృద్ధిగా ఉన్నా స్థిరంగా లేని ఐశ్వర్యం కూడా —
అన్యచ్చాపి శుభం కర్మ యదత్ర శ్రద్ధయాయుతమ్
ఇంకా ఇక్కడ భక్తితో చేసే ఏ శుభకార్యం అయినా —
నైఃశ్రేయస్యాః శ్రియో హేతుస్తదస్తు జగదీశ్వర
అది, ఓ జగదీశ్వరా, పరమ మంగళానికి, ఐశ్వర్యానికి కారణం కావాలి.
తదిహాక్షయతామేతు తస్యేశ త్వదనుగ్రహాత్
ప్రభూ! మీ దయతో ఇది ఎప్పటికీ నశించని స్థితిని పొందాలని కోరుతున్నాను.
యదస్తి యద్భవిష్యచ్చ యద్భూతం చ సదాశివ
సదాశివా! ఏది ఇప్పుడు ఉంది, ఏది రాబోతుందో, ఏది గతంలో ఉన్నదో —