శనైశ్చరం ద్వితీయం చ సుతాం భద్రాం తృతీయికామ్
శనిగ్రహాన్ని రెండవ కుమారుడిగా, భద్రను మూడవ కుమార్తెగా చేసుకున్నాడు.
చకారాభ్యధికం స్నేహం న తథా పూర్వజేష్వథ
ఆమెపై ఆయనకు మునుపటి భార్యలకన్నా ఎక్కువ ప్రేమ కలిగింది.
కనిష్ఠేష్వధికం దృష్ట్వా సావర్ణ్యాదిషు నో యమః
సావర్ణి మొదలైన వంశాల్లో చిన్నవాళ్లలో ఎక్కువ పుణ్యం కనిపించినా, యముడు అక్కడ తీర్పు చెప్పడు.
పదా సంతర్జయామాస యమః సంజ్ఞాసరూపిణీమ్
యముడు, ఆ చైతన్య స్వరూపిణిని తన కాలితో బెదిరించాడు.
జిఘాంసతా త్వయా పాప మాం యదంఘ్రిః సముద్యతః 4.1.17.
పాపాత్మా! నన్ను హత్య చేయాలని నీకు ఉద్దేశం ఉండగా, నన్ను చంపేందుకు నువ్వు నీ కాలిని పైకెత్తినప్పుడు—
తతో భగవతే శప్తుముద్యతే సా శశంస హ 4.1.17.
ఆమె భగవంతుడిని శపించబోతున్నప్పుడు, ఆ విషయం తెలియజేసింది.
దేవౌ తస్మాదజాయేతామశ్వినౌ భిషజాంవరౌ 4.1.17.
వారిలోంచి దేవతలు అయిన అశ్వినులు, వైద్యులలో శ్రేష్ఠులు, జన్మించారు.
శ్రుత్వాఽధ్యాయమిమం పుణ్యం గ్రహపీడా న జాయతే
ఈ పవిత్రమైన అధ్యాయాన్ని వినితే, గ్రహబాధలు కలగవు.
అగస్తిరువాచ ఇతి శృణ్వన్కథాం రమ్యాం శివశర్మాఽథ మాథురః
అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: ఆ మధుర నగరానికి చెందిన శివశర్మ, ఆ రమ్యమైన కథను వినుతూ—
నేత్రయోః ప్రాఘుణీ చక్రే తతః సప్తర్షిమండలమ్
ఆయన తన కళ్లను రుద్దుకుని, ఆ తరువాత సప్తర్షుల నక్షత్రాన్ని చూశాడు.
ఉవాచ చ ప్రసన్నాత్మా స్తుతశ్చారణమాగధైః
ఆయన ప్రశాంతమైన మనసుతో, చరణులు మరియు మాగధులు స్తుతిస్తూ ఉండగా, మాట్లాడాడు.
స్థితా సుతాసు నిఃశ్వసస్య మందభాగ్యా వయం త్వితి
ఆమె కుమార్తెల మధ్య నిలబడి, 'మన అదృష్టం తక్కువే' అని ఆవేదనతో ఊపిరి విడిచింది.
ఇతి శృణవన్ముఖాత్తాసాం వచనాని విమానగః
అలా వారి నోటినుంచి ఆ మాటలు వింటూ, ఆకాశంలో సంచరిస్తూ ఉన్నాడు.
ఇతి ద్విజవచః శ్రుత్వా ప్రోచతుర్గణసత్తమౌ
ఆ ద్విజుని మాటలు విని, ఆ ఇద్దరు శ్రేష్ఠులు సమాధానం ఇచ్చారు.
వసంతీహ ప్రజాః స్రష్టుం వినియుక్తాః ప్రజాసృజా
వారు ఇక్కడే ఉండి, సృష్టికర్త ఆజ్ఞతో ప్రజలను సృష్టించడానికి నియమించబడ్డారు.
వసిష్ఠశ్చ మహాభాగో బ్రహ్మణో మానసాః సుతాః
వసిష్ఠుడు మహాభాగుడు, బ్రహ్మకు మనసులో పుట్టిన కుమారుడు.
సంభూతిరనసూయా చ క్షమా ప్రీతిశ్చ సన్నతిః
సంభూతి, అనసూయ, క్షమ, ప్రీతి, సన్నతి—
ఏతేషాం తపసా చైతద్ధార్యతే భువనత్రయమ్ 4.1.18.
వారి తపస్సు వల్లే ఈ మూడు లోకాలు నిలబడుతున్నాయి.
ప్రజాః సృజత రే పుత్రా నానారూపాః ప్రయత్నతః
పిల్లలారా! మీరు శ్రమతో వివిధ రూపాల ప్రజలను సృష్టించండి.
అవిముక్తం సమాసాద్య క్షేత్రంక్షేత్రజ్ఞధిష్ఠితమ్
అవిముక్తం అనే క్షేత్రాన్ని, క్షేత్రజ్ఞుడు పాలించే ఆ ప్రదేశాన్ని చేరుకుని—
ప్రతిష్ఠాప్య చ లింగాని తే స్వనామ్నాంకితాని చ
తమ పేర్లతో గుర్తింపు పొందిన లింగాలను ప్రతిష్ఠించి,
ప్రాజాపత్యేఽత్ర తే లోకే వసంత్యుజ్జ్వలతేజసః
ప్రజాపతి లోకంలో వారు ప్రకాశవంతమైన తేజంతో నివసిస్తారు.
లింగమత్రీశ్వరం దృష్ట్వా బ్రహ్మతేజోభివర్ధతే
ఇక్కడ పరమేశ్వరుని లింగాన్ని దర్శించినప్పుడు బ్రహ్మ తేజస్సు మరింత పెరుగుతుంది.
తత్ర స్నాత్వా నరో భక్త్త్యా భ్రాజతే భాస్కరో యథా
అక్కడ భక్తితో స్నానం చేసిన మనిషి సూర్యునిలా ప్రకాశిస్తాడు.
తల్లింగదర్శనాద్విప్ర మారీచం లోకమాప్నుయాత్
ఆ లింగాన్ని దర్శించడమే వల్ల, బ్రాహ్మణా, మారీచుని లోకాన్ని పొందుతారు.
పులహేశ పులస్త్యేశౌ స్వర్గద్వారస్య పశ్చిమే
స్వర్గ ద్వారానికి పశ్చిమ భాగంలో పులహేశుడు, పులస్త్యేశుడు ఉన్నారు.
హరికేశవనే రమ్యే దృష్ట్వైవాంగిరసేశ్వరమ్ 4.1.18.
హరికేశవనంలో ఆంగిరసేశ్వరుని దర్శించినవారు ఆనందంగా ఉంటారు.
వరణాయాస్తటే రమ్యే దృష్ట్వా వాసిష్ఠమీశ్వమ్
వరణా నది అందమైన తీరంలో వాసిష్ఠేశ్వరుని దర్శించినవారు ఉన్నారు.
కాశ్యామేతాని లింగాని సేవితాని శుభైషిభిః
కాశీలో ఈ లింగాలను శుభ్రమైన ఋషులు పూజించారు.
గణావూచతుః శివశర్మన్మహాభాగ తిష్ఠతే సాత్ర సుందరీ
గణులు పలికారు: మహాభాగ్యశాలి శివశర్మా, ఆ అందమైన మహిళ ఇక్కడే నివసిస్తోంది.