అయోధ్యాసదృశీ కాపి దృశ్యతే నాపరా పురీ
అయోధ్యకు సమానమైన మరో నగరం ఎక్కడా కనిపించదు.
యస్యాం స్థితో హరిః సాక్షాత్సేయం కేనోపమీయతే
దీనిలో హరి స్వయంగా నివసిస్తున్నాడు. దీన్ని ఇంకేదితో పోల్చగలం?
అహో విష్ణురహో తీర్థమయోధ్యాఽహో మహాపురీ
అయ్యో! విష్ణువు! అయ్యో! పవిత్రతీర్థం! అయ్యో! అయోధ్య! అయ్యో! మహానగరం!
ఇత్యుక్త్వా తత్ర బహుశో ననర్త ప్రమదాకులః
ఇలా పదే పదే చెప్పుకుంటూ, అతను ఆనందంతో నర్తించాడు.
తం తథా నర్తమానం వై ధర్మం దృష్ట్వా కృపాన్వితః తం ప్రణమ్య చ ధర్మోఽథ తుష్టావ హరిమాదరాత్
అలా నాట్యం చేస్తున్న ధర్ముణ్ని చూసి, కరుణతో ధర్ముడు నమస్కరించి, ఆ తరువాత హరిని భక్తితో స్తుతించాడు.
నమః శంకరసంస్పృష్టదివ్యపాదాయ విష్ణవే ।। 2.8.4.
శంకరుడు తాకిన దివ్యపాదాలు కలిగిన విష్ణువుకు నమస్సులు.
భక్త్యార్చ్చితసుపాదాయ నమోఽజాదిప్రియాయ తే
భక్తితో పూజించబడే పాదాల యజమానుడా, బ్రహ్మ మొదలైనవారికి ప్రియుడా, నీకు నమస్సులు.
నమోఽరవిన్దపాదాయ పద్మనాభాయ వై నమః
కమలపాదుడా, పద్మనాభుడా, నీకు నమస్సులు, నమస్సులు.
ఓం నమో యోగనిద్రాయ యోగర్క్షైర్భావితాత్మనే
ఓం, యోగనిద్రకు నమస్కారం. యోగమార్గంలో నిపుణులైన వారు ధ్యానించే ఆత్మవంతుడికి వందనం.
సుకేశాయ సునాసాయ సులలాటాయ చక్రిణే
అందమైన జుట్టు, మృదువైన ముక్కు, సుందరమైన నుదురు కలవాడవు, చక్రాన్ని ధరించినవాడవు, నీకు నమస్కారం.
సుబాహవే నమస్తుభ్యం చారుజంఘాయ తే నమః
అందమైన భుజాలు కలిగినవాడవు, నీకు నమస్కారం. సొగసైన తొడలు కలవాడవు, నీకు మళ్లీ నమస్కారం.
కేశవాయ చ శాంతాయ వామనాయ నమోనమః
కేశవుడైనవాడవు, శాంతస్వరూపుడవు, వామనరూపుడవు, నీకు పునఃపునః నమస్కారం.
ఉవాచ స హృషీకేశః ప్రీతో ధర్మముదారధీః
ఆ హృషీకేశుడు, సంతోషంతో, మహాత్ముడై, ధర్మాన్ని గురించి మాట్లాడాడు.
వరం వరయ ధర్మజ్ఞ యస్తే స్యాన్మనసః ప్రియః
ధర్మాన్ని బాగా తెలిసినవాడా, నీ మనసుకు ఇష్టమైన వరాన్ని అడుగు.
స్తోత్రేణానేన యః స్తౌతి మానవో మామతన్ద్రితః
ఈ స్తోత్రంతో ఎవరు ఆలస్యం లేకుండా నన్ను స్తుతిస్తారో,
త్వామహం స్థాపయామ్యత్ర నిజనామ్నా జగద్గురో ।। 2.8.4.
జగత్తుకు గురువైన నిన్ను, నీ పేరుతోనే ఇక్కడ స్థాపిస్తున్నాను.
స్మరణాదేవ ముచ్యేత నరో ధర్మహరేర్విభోః
ధర్మహరి అనే పరాక్రమశాలి దేవుని స్మరణతోనే, మనిషి పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
సరయూసలిలే స్నాత్వా సుచింతాకులమానసః
సరయూ నదిలో స్నానం చేసి, మనసు నిర్మలంగా ఉంచినవాడు,
అత్ర దానం తథా హోమం జపో బ్రాహ్మణభోజనమ్
ఇక్కడ దానం చేయడం, హోమం చేయడం, జపం చేయడం, బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టడం—
అజ్ఞానాజ్జ్ఞానతో వాపి యత్కించిద్దుష్కృతం భవేత్
తెలుసుకోకపోయినా, తెలుసుకుని అయినా, ఏదైనా పాపం జరిగితే,
ప్రాయశ్చిత్తేన విధినా పాపం తస్య ప్రణశ్యతి
నియమించిన ప్రాయశ్చిత్తంతో ఆ పాపం నశిస్తుంది.
అజ్ఞానాజ్జ్ఞానతో వాపి రాజాదేర్నిగ్రహాత్తథా తేనాప్యత్ర విధాతవ్యం ప్రాయశ్చిత్తం ప్రయత్నతః
తెలియకపోయినా, తెలిసినా, రాజు మొదలైనవారి శిక్ష వల్ల అయినా, ఇక్కడ కూడా శ్రద్ధతో ప్రాయశ్చిత్తం చేయాలి.
అత్ర సాక్షాత్స్వయం దేవో విష్ణుర్వసతి సాదరః
ఇక్కడ స్వయంగా దేవుడు విష్ణువు ఎంతో భక్తితో నివసిస్తాడు.
ఆషాఢే శుక్ల పక్షస్య ఏకాదశ్యాం ద్విజోత్తమ
ఆషాఢ మాసంలో శుక్లపక్షంలో పదకొండవ తిథినాడు, ఉత్తమ బ్రాహ్మణుడా,
స్వర్గద్వారే నరః స్నాత్వా దృష్ట్వా ధర్మహరిం విభుమ్
స్వర్గద్వారంలో స్నానం చేసి, పరాక్రమశాలి ధర్మహరిని దర్శించినవాడు,
తస్మాద్దక్షిణదిగ్భాగే స్వర్ణస్య ఖనిరుత్తమా 2.8.4.
అందువల్ల, దక్షిణ దిశలో ఉత్తమమైన బంగారు గని ఉంది.
వ్యాస ఉవాచ భగవన్బ్రూహి తత్త్వజ్ఞ స్వర్ణవృష్టిరభూత్కథమ్
వ్యాసుడు ఇలా అడిగాడు: భగవంతుడా, నీవు సత్యాన్ని బాగా తెలిసినవాడివి. ఆ బంగారు వర్షం ఎలా జరిగింది చెప్పు.
ఏతత్సర్వం సమాచక్ష్వ విస్తరాన్మమ సువ్రత
సద్గుణాలున్నవాడా, ఈ సంగతులన్నీ నాకు పూర్తిగా వివరంగా చెప్పు.
యస్య శ్రవణతో నృణాం జాయతే విస్మయో మహాన్
ఇది వినేవారికి గొప్ప ఆశ్చర్యం కలుగుతుంది.
ఆసీత్పురా రఘుపతిరిక్ష్వాకుకులవర్ద్ధనః
పూర్వం రఘువంశానికి చెందిన, ఇక్ష్వాకుల వంశాన్ని పెంచిన ఓ రాజు ఉండేవాడు.