ఐన్ద్రే సౌమ్యే ప్రజాపత్యే బ్రాహ్మే చాష్టసు సిద్ధయః
ఇంద్ర, సోమ, ప్రజాపతి, బ్రహ్మ లోకాలలో ఎనిమిది సిద్ధులు ఉంటాయి.
వాయవీ వ్యోమాత్మికా చైవ మానసాహమ్భవా మతిః ।। ప్రత్యేకమష్టధా భిన్నా ద్విగుణా ద్విగుణా క్రమాత
గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, స్వయంగా ఉద్భవించిన బుద్ధి — ఇవి ఒక్కొక్కటి ఎనిమిది విధాలుగా, రెండు రెట్లు విభజించబడ్డాయి.
పూర్వే చాష్టౌ చతుఃషష్టిరన్తే శృణుష్వ తద్యథా
ముందు ఎనిమిది, చివరా అరవై నాలుగు — అవి ఎలా ఉంటాయో విను.
నానాజాతి స్వరూపం చ చతుర్భిర్దేహధారణమ్
వివిధ జాతులు, రూపాలు, శరీరం నాలుగు విధాల ద్వారా నిలబడుతుంది.
విజితే పృథివీతత్త్వే యదైశాన్యే భవన్తి చ
భూమి తత్త్వాన్ని జయించినప్పుడు, ఈశాన్య దిశలో శక్తులు కలుగుతాయి.
సర్వత్ర జలప్రాప్తిశ్చ అపి శుష్కం ద్రవం ఫలమ్
ప్రతి చోటా నీరు లభిస్తుంది; ఎండినది, ద్రవం, ఫలం కూడా దొరుకుతాయి.
అవ్రణత్వం శరీరస్య కాంతిశ్చాథాష్టకం స్మృతమ్
శరీరానికి మచ్చలు లేకపోవడం, ప్రకాశం కలిగిఉండడం ఎనిమిదవ లక్షణంగా గుర్తించబడింది.
దేహాదగ్నివినిర్మాణం తత్తాపభయవర్జనమ్ 1.2.55.
శరీరం అగ్నిలోంచి పుట్టింది, దాని వేడి భయం లేకుండా ఉండడం.
అగ్నిగ్రహశ్చ హస్తేన స్మృతిమాత్రేణ పావనమ్
చేతితో అగ్నిని పట్టగలగడం, కేవలం జ్ఞాపకంతో పవిత్రతను పొందడం.
పూర్వాః షోడశ చాప్యష్టౌ తేజసో యక్షసద్మని
మునుపటి పదహారు, ఇంకా ఎనిమిది ప్రకాశానికి సంబంధించిన శక్తులు యక్షుల గృహంలో ఉన్నాయి.
పర్వతాదిమహాభారవహనం లీలయైవ చ
పర్వతాలు వంటి భారీ భారాలను సులభంగా మోయగలగడం.
అంగుల్యగ్రనిపాతేన భూమేః సర్వత్ర కమ్పనమ్
వేలి చివరతో భూమిని ఎక్కడైనా కంపించగలగడం.
చతుర్వింశతిః పూర్వాశ్చాప్యష్టావేతాశ్చ సిద్ధయః
మునుపటి ఇరవై నాలుగు, ఇంకా ఈ ఎనిమిది సిద్ధులు.
ఛాయావిహీననిష్పత్తిరింద్రియాణామదర్శనమ్
నిజమైన నీడ లేకుండా కనిపించడం, ఇంద్రియాలు కనిపించకుండా పోవడం.
దూరే చ శబ్దగ్రహణం సర్వశబ్దావగాహనమ్
దూరంలో ఉన్న శబ్దాలను వినగలగడం, అన్నీ శబ్దాల్లో లీనమవడం.
అష్టౌ వాతాత్మికాశ్చైన్ద్రే ద్వాత్రింశదపి పూర్వకాః
ఎనిమిది వాయువు స్వభావం కలవి, మునుపటి ముప్పై రెండు ఇంద్రునివి.
సర్వత్రాభిభవశ్చైవ సర్వగుహ్యనిదర్శనమ్
ప్రపంచంలో ఎక్కడైనా అధికారం కలిగి ఉండడం, అన్ని రహస్యాలను తెలిసికొనడం.
చత్వారింశచ్చ పూర్వాశ్చ సోమలోకే స్మృతాస్త్విమాః 1.2.55.
మునుపటి నలభై, ఇంకా ఇవి సోమలోకంలో గుర్తించబడినవిగా చెప్పబడ్డాయి.
సర్వభూత ప్రసాదత్వం మృత్యుకాలజయస్తథా
అన్ని జీవుల అనుగ్రహాన్ని పొందడం, మరణ సమయాన్ని జయించడం.
ఆకారేణ జగత్సష్టిస్తథానుగ్రహ ఏవ చ
రూపంతో జగత్తును సృష్టించడం, అలాగే అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించడం.
అసాదృశ్యమిదం వ్యక్తం నిర్వాణం చ పృథక్పృథక్
వేరుగా కనిపించే ప్రత్యేకత, విడివిడిగా మోక్షం కలగడం.
షట్పంచాశత్తథా పూర్వాశ్చతుఃషష్టిరిమే గుణాః
మునుపటి యాభై ఆరు, ఇంకా ఇవే అరవై నాలుగు లక్షణాలు.
జీవతో దేహభేదే వా సిద్ధ్యశ్చైతాస్తు యోగినామ్
బతికుండగా లేదా శరీరం విడిచినప్పుడు, ఈ సిద్ధులు యోగులకు లభిస్తాయి.
ఏతాన్గుణాన్నిరాకృత్య యుఞ్జతో యోగినస్తదా
ఈ లక్షణాలను వదిలిపెట్టి యోగులు యోగాన్ని ఆచరిస్తారు.
అణిమా లఘిమా చైవ మహిమా ప్రాప్తిరేవ చ
అణుత్వం, లఘుత్వం, మహత్త్వం, సాధన — ఇవన్నీ సిద్ధులు.
యత్ర కామావసాయిత్వం మాహేశ్వరపదస్థితాః
ఎక్కడ కోరికలపై నియంత్రణ ఉంటుందో, అక్కడ మహేశ్వరుని స్థితిని పొందినవారు ఉంటారు.
మహిమా శేషపూజ్యత్వాత్ప్రాప్తిర్నాప్రాప్యమస్య యత్
ప్రతి ఒక్కరి పూజకు అర్హత వల్లే మహత్త్వం వస్తుంది; సాధన అంటే, అతనికి సాధించలేనిది ఏదీ ఉండదు.
వశిత్వాద్వశితా నామ సప్తమీ సిద్ధిరుత్తమా 1.2.55.
నియంత్రణ వల్లే ఏడవదీ, అత్యుత్తమమైన సిద్ధి 'వశిత్వం' అని పిలవబడుతుంది.
ఐశ్వరం పదమాప్తస్య భవంత్యేతాశ్చ సిద్ధయః
దైవస్థితిని పొందినవారికి ఈ సిద్ధులు కలుగుతాయి.
ఏష ముక్త ఇతి ప్రోక్తో య ఏవం ముక్తిమాప్నుయాత్
ఈ విధంగా మోక్షాన్ని పొందినవారిని 'ముక్తుడు' అని అంటారు.