కార్తికే శుక్లద్వాదశ్యాం ప్రబోధిన్యామసౌ మునిః
కార్తీక మాసంలో శుక్ల ద్వాదశి అయిన ప్రబోధిని రోజున ఆ ముని—
తస్మిన్దినే నారదేన నిర్మితేఽత్రైవ కూపకే
ఆ రోజున, ఇక్కడ నారదుడు స్వయంగా నిర్మించిన చిన్న బావిలో—
తపో దానం జపశ్చాత్ర కూపే భవతి చాక్షయమ్
ఆ బావిలో చేసే తపస్సు, దానం, జపం ఎప్పటికీ తగ్గవు.
ఇదం విష్ణ్వితి మంత్రేణ తతో విష్ణుం ప్రబోధయేత్
'ఇది విష్ణువు' అనే మంత్రంతో, ఆ తర్వాత విష్ణువును మేల్కొలపాలి.
యోగనిద్రా యథా త్యక్తా హరిణా మునిసత్తమ
హరి యోగనిద్రను వదిలినట్టు, ఓ మునిశ్రేష్ఠా—
ఇతి మంత్రేణ చోత్థాప్య నారదం పరిపూజయేత్
ఈ మంత్రాన్ని పలికి, నారదుని మేల్కొలిపి, ఆ తరువాత ఆయనను పూజించాలి.
శక్త్యా ద్విజానాం దేయం చ ఛత్రం ధోత్రం కమండలుమ్
తన శక్తికి అనుగుణంగా, ద్విజులకు గొడుగు, వస్త్రం, కమండలు ఇవ్వాలి.
ఏవం కృతే ప్రసాదాత్స మునేః పాపేన ముచ్యతే
ఇలా చేసినవారికి ఆ ముని అనుగ్రహంతో పాపాలు తొలగిపోతాయి.
ప్రాణమన్నారదం భక్త్యా విస్మితః పులకాన్వితః
అతడు ఆశ్చర్యంతో, ఆనందంతో నిండిపోయి, భక్తితో నారదుని సత్కరించాడు.
ప్రశస్య చ చిరం కాలం పునర్నారదమబ్రవీత్
చాలా కాలం పొగిడిన తరువాత, మళ్లీ నారదునితో మాట్లాడాడు.
గుప్తక్షేత్రస్య మాహాత్మ్యం శృణ్వానస్త్వన్ముఖాన్మునే
ఓ మునీశ్వరా, నీ నోటినుండి గుప్తక్షేత్ర మహిమ విని—
గౌతమేశ్వర లింగస్య సావధానః శృణుష్వ తత్
గౌతమేశ్వర లింగ మహిమను జాగ్రత్తగా విను.
అక్షపాదో మహాయోగీ గౌతమాఖ్యోఽభవన్మునిః
అక్షపాదుడు అనే గొప్ప యోగి, గౌతముడు అనే ముని ఉండేవాడు.
గుప్త క్షేత్రస్య మాహాత్మ్యం స చ జ్ఞాత్వా మహోత్తమమ్
ఆయన గుప్తక్షేత్ర మహిమను తెలుసుకొని—
యోగసిద్ధిం తతః ప్రాప్య గౌతమేన మహాత్మనా
ఆ మహాత్ముడు గౌతముడు యోగసిద్ధి సాధించాడు.
సంస్నాప్యైతన్మహాలింగం చన్దనేన విలిప్య చ సర్వపాపవినిర్ముక్తో రుద్రలోకే మహీయతే
ఆయన ఆ మహాలింగాన్ని స్నానం చేయించి, చందనం పట్టించి, అన్ని పాపాలనుండి విముక్తుడై, రుద్రలోకంలో ఘనత పొందాడు.
యోగం సర్వే ప్రశంసంతి యతః సర్వోత్తమోత్తమమ్
యోగాన్ని అందరూ ప్రశంసిస్తారు, ఎందుకంటే అది అన్నిటికంటే శ్రేష్ఠమైనది.
శ్రవణాదపి నైర్మల్యం యస్య స్యాత్సేవనాత్కిము ।। 1.2.55.
దాన్ని వినడానికే పవిత్రత కలుగుతుంటే, దాన్ని ఆచరించడానికైతే ఎంత ఎక్కువ ఫలితం కలుగుతుందో చూడండి.
చిత్తవృత్తినిరోధాఖ్యం యోగతత్త్వం ప్రకీర్త్యతే
మనస్సు యొక్క వృత్తులను నియంత్రించడమే యోగసారం అని చెప్పబడింది.
యమశ్చ నియమశ్చైవ ప్రాణాయామస్తృతీయకః
యమం, నియమం, ప్రాణాయామం ఇవే మొదటి మూడు భాగాలు.
సమాధిరితి చాష్టాంగో యోగః సంపరికీర్తితః
సమాధి కూడా ఇందులో చెప్పబడింది. ఇలా యోగానికి ఎనిమిది భాగాలు ఉన్నాయని అంటారు.
అనుక్రమాన్నరో యేషాం సాధనాద్యోగమశ్నుతే
వాటిని క్రమంగా ఆచరించే మనిషి యోగాన్ని పొందుతాడు.
ఏతే పంచ యమాః ప్రోక్తాః శృణ్వేషామపి లక్షణమ్
ఈ ఐదు యమాలు చెప్పబడ్డాయి. వాటి లక్షణాలను కూడా వినండి.
అహింసైషా సమాఖ్యాతా వేదసంవిహితా చ యా
వేదాలు చెప్పిన విధంగా ఇది అహింస అని పిలవబడుతుంది.
కథనం సత్యమిత్యుక్తం పరపీడావివర్జితమ్
ఇతరులకు హాని చేయకుండా మాట్లాడటమే సత్యం అని అంటారు.
మనసా కర్మణా వాచా తదస్తేయం ప్రకీర్తితమ్
మనసుతో, చేతలతో, మాటలతో దొంగతనం చేయకపోవడమే అస్తేయం అని చెప్పబడింది.
ఋతౌ స్వదారగమనం గేహినాం బ్రహ్మచర్యతా
గృహస్తులకు, సరైన సమయంలో తన భార్యను మాత్రమే చేరడమే బ్రహ్మచర్యం.
గృహస్థానాం చ మనసా స్మృత ఏషోఽపరిగ్రహః 1.2.55.
గృహస్తులకు, మనసులోనే అపరిగ్రహం అనుసరించాలి అని గుర్తించబడింది.
శౌచం తుష్టిస్తపశ్చైవ జపో భక్తిర్గురోస్తథా
శౌచం, సంతుష్టి, తపస్సు, జపం, గురువుకు భక్తి ఇవే నియమాలు.
బాహ్యమాభ్యతరం చైవ ద్వివిధం శౌచముచ్యతే
శౌచం రెండు విధాలుగా ఉంటుంది — బాహ్యమైనది, అంతర్గతమైనది.