పీడ్యమానా యదా విప్రాః కేనాపి చ భవంతి హి
ఎప్పుడైనా బ్రాహ్మణులు ఎవరి వల్లైనా బాధపడితే,
యామే తృతీయే సామాని తారస్వరమధీత్య చ 1.2.53.
మూడవ యామంలో, తార స్వరంతో సామవేదాన్ని పఠిస్తారు.
సప్తాహాద్వర్షమధ్యాద్వా త్రివర్షాద్భస్మతాం వ్రజేత్
ఏడు రోజుల్లోనైనా, సంవత్సర మధ్యలోనైనా, లేక మూడు సంవత్సరాల తర్వాతైనా, అతడు బూడిదగా మారిపోతాడు.
సత్యేన తేన నో వైరీ భస్మీభవతు హ క్షణాత్
ఆ సత్యబలం వల్ల మన శత్రువు వెంటనే బూడిదవైపోవాలని.
శాలాం త్రిపురుషాం తత్ర యః పశ్యతి దినేదినే
అక్కడ త్రిమూర్తుల శాలాను రోజూ ఎవరు దర్శిస్తారో,
ఇతి త్రిపురుషశాలామాహాత్మ్యమ్ నారద ఉవాచ అథాన్యత్సంప్రవక్ష్యామి మదీయసరసో మహత్
ఇదే త్రిమూర్తుల శాలా మహిమ. నారదుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నా సరస్సు గొప్పతనాన్ని వివరించబోతున్నాను.
మాహాత్మ్యమతులం పార్థ దేవానామపి దుర్లభమ్
పార్థా, ఇక్కడ ఉన్న మహిమ అపూర్వమైనది, దేవతలకూ దుర్లభమైనది.
మృత్తికా తామ్రపాత్రేణ త్యక్తా బాహ్యే తతః స్వయమ్
ఆ మట్టిని రాగిపాత్రలో పెట్టి, బయటకు విడిచి పెట్టారు.
తత్తత్ర సరసి క్షిప్తం తేన సంపూరితం సరః
ఆ మట్టిని ఆ సరస్సులో వేసారు, దాంతో ఆ సరస్సు నిండిపోయింది.
శ్రాద్ధం యః కురుతే తత్ర స్నాత్వా దానం విశేషతః
ఎవరైనా అక్కడ స్నానం చేసి శ్రాద్ధం చేస్తే, ముఖ్యంగా దానం ఇస్తే,
నారదీయం సరో హ్యేతద్విఖ్యాత జగతీతలే
ఈ సరస్సు నారదీయంగా పిలవబడుతుంది, భూమి మీద ప్రసిద్ధి పొందింది.
యదత్ర దీయతే దానం హూయతే యచ్చ పావకే 1.2.53.
ఇక్కడ ఇచ్చే దానం, అగ్నిలో హోమం చేసే కార్యం,
నారదీయే సరఃశ్రేష్ఠే స్నాత్వా యో నారదేశ్వ రమ్
నారదీయ సరస్సులో స్నానం చేసి, నారద ప్రాంతంలో ఆనందించే వారు,
అత్ర తీర్థే పురా పార్థ సర్వనాగైస్తపః కృతమ్
పార్థా, ఈ తీర్థంలో ఒకప్పుడు అన్ని నాగులు తపస్సు చేశారు.
తతః సిద్ధిం పరాం ప్రాప్తా ఏతర్త్తార్థప్రభావతః
ఆ స్థల శక్తితో వారు పరమ సిద్ధిని పొందారు.
నారదాదుత్తరే భాగే సర్వే నాగాః ప్రహర్షితాః
నారదుడి ఉత్తర భాగంలో అన్ని నాగులు ఆనందంతో నిండిపోయారు.
నాగేశ్వరం మహాభక్త్యా తస్య పుణ్యమనన్తకమ్
వారు మహాభక్తితో నాగేశ్వరుని ఆరాధించారు, ఆయన పుణ్యం అంతులేనిది.
ఇతి నారదీయసరోమాహాత్మ్యమ్ నారద ఉవాచ అపరద్వారకానామ దేవీ చాత్రాస్తి పాండవ
ఇదే నారదీయ సరస్సు మహిమ. నారదుడు చెప్పాడు: పాండవా, ఇక్కడ అపరద్వారక అనే దేవీ కూడా ఉంది.
సా చ బ్రహ్మాండద్వారే వై సదైవ విహితాలయా
ఆమె ఎప్పుడూ బ్రహ్మాండ ద్వారంలో నివసిస్తుంది.
తతో దీర్ఘం తపస్తప్త్వా మయానీతాత్ర తోషితా
దీర్ఘకాలం తపస్సు చేసి, ఆమెను ప్రసన్నపర్చిన తర్వాత నేను ఇక్కడకు తీసుకొచ్చాను.
పూర్వస్మిన్నగరద్వారే స్థాపితా ద్వారవాసినీ
ఆమెను పూర్వ నగర ద్వారంలో, ద్వారపాలకురాలిగా స్థాపించారు.
కుణ్డే స్నానం నరః కృత్వా తాం చ దేవీం ప్రపూజయేత్ 1.2.53.
కుండంలో స్నానం చేసి, ఆ దేవిని పూజించాలి.
సప్తజన్మకృతం పాపం నాశమాయాతి తత్క్షణాత్
ఏడు జన్మల్లో చేసిన పాపం కూడా అక్కడికక్కడే నశిస్తుంది.
వన్ధ్యా చ లభతే పుత్రం స్నానమాత్రేణ తత్ర వై
వంధ్యా స్త్రీ అక్కడ స్నానం చేసిన వెంటనే కుమారుడిని పొందుతుంది.
విఘ్నాని నాశయేద్దేవీ సర్వ సిద్ధిం ప్రయచ్ఛతి
దేవీ అన్ని అడ్డంకులను తొలగించి, సంపూర్ణ విజయాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.
ఉత్తరద్వారకాం చాపి పూజ్యైవం విధివన్నరః
అలాగే, ఉత్తర ద్వారం వద్ద కూడా, మనిషి విధిగా పూజ చేయాలి.
పూర్వద్వారే తు వై దేవీ యా స్థితా ద్వారవాసినీ
తూర్పు ద్వారం వద్ద ద్వారవాసినీ అనే దేవీ స్థిరంగా ఉంటుంది.
ఆశ్వినే మాసి సంప్రాప్తే నవ రాత్రే విశేషతః
ఆశ్వయుజ మాసం వచ్చినప్పుడు, ముఖ్యంగా నవ రాత్రుల్లో,
పూజయేద్దేవతాం భక్త్యా పుష్పధూపాన్నతర్పణైః
పుష్పాలు, ధూపం, అన్నం, తర్పణాలతో భక్తితో దేవతను పూజించాలి.
వన్ధ్యా ప్రసూయతే పార్థ నాత్ర కార్యా విచారణా
పార్థా, వంధ్య మహిళకు సంతానం కలుగుతుంది; ఇందులో ఏమాత్రం సందేహం అవసరం లేదు.