పర్యాయైర్హన్యమానానామభిహంతా న విద్యతే ౨౧.
ఒకరి తర్వాత ఒకరు చనిపోతుంటే, అక్కడ హంతకుడు ఎవ్వరూ ఉండరు.
ఋషీంశ్చ దేవాంశ్చ మహాసురాంశ్చ త్రైవిద్యవృద్ధాంశ్చ వనే మునీంశ్చ ౨౧.
ఋషులు, దేవతలు, మహాదైత్యులు, మూడు వేదాలలో నిపుణులైన వృద్ధులు, అరణ్యంలో తపస్సు చేసే మునులు — వీరందరినీ
న మంత్రబలవీర్యేణ ప్రజ్ఞయా పౌరుషేణ వా ౨౧.
మంత్రబలం వల్లా, శక్తివల్లా, జ్ఞానమువల్లా, ధైర్యమువల్లా గెలవలేరు.
న మాతృపితృశుశ్రూషా న చ దైవతపూజనమ్ ౨౧.
తల్లిదండ్రులకు సేవ చేయడం వల్లా, దేవతలను పూజించడం వల్లా కాదు.
న విద్యా న తపో దానం న మిత్రాణి న వాంధవాః ౨౧.
విద్యా లేదు, తపస్సు లేదు, దానం లేదు, స్నేహితులు లేరు, బంధువులు లేరు,
నాగామిగమనార్థం హి ప్రతిఘాతశతైరపి ౨౧.
పరలోకానికి వెళ్లడానికి వందలు వందల అడ్డంకులు వచ్చినా,
దేహవత్పుణ్యకర్మాణి జీవవత్కాల ఉచ్యతే ౨౧.
పుణ్యకర్మలు శరీరంతోనే ఉంటాయి; కాలం ప్రాణంతోనే బంధించబడింది అంటారు.
అహో దైత్య త్వద్విశిష్టా దైత్యానాం కోటయః పురా ౨౧.
ఓ దైత్యా! నిన్ను మించిన గొప్ప దైత్యులు గతంలో కోటివందలు ఉన్నారు.
ఇదం తు లబ్ధ్వా త్వం స్థానమాత్మానం బహు మన్యసే ౨౧.
ఈ స్థానం పొందిన తర్వాత నువ్వు నీకు ఎంతో గొప్పగా భావిస్తున్నావు.
న చేదమచలం స్థానమనంతం చాపి కస్యచిత్ ౨౧.
ఈ స్థానం ఎవరికీ శాశ్వతమైనదీ, అచలమైనదీ కాదు.
అవిశ్వాస్యే విశ్వసిషి మన్యసే చాఽధ్రువం ధ్రువమ్ ౨౧.
నమ్మకానికి లేని దానిని నమ్ముతున్నావు; నిలవని దానిని శాశ్వతమని భావిస్తున్నావు.
నేయం తవ న చాస్మాకం న చాన్యేషాం స్థిరా మతా ౨౧.
ఇది నీది కాదు, మాది కాదు, మరెవరికీ స్థిరంగా ఉండదని భావించరు.
కంచిత్కాలమియం స్థిత్వా త్వయి తారక చంచలా ౨౧.
తారకా! ఈ స్థానం కొంతకాలం నీ వద్ద ఉంటుంది, కానీ అది నిలకడగా ఉండదు.
సరత్నౌషదిసంపన్నం ససరిత్పర్వతాకరమ్ ౨౧.
రత్నాలు, ఔషధాలు, నదులు, పర్వతాలు సమృద్ధిగా ఉన్న ఈ భూమిని—
హిరణ్యకశిపుర్వీరో హిరణ్యాక్షశ్చ దుర్జయః ౨౧.
హిరణ్యకశిపు అనే మహావీరుడు, దుర్జయుడైన హిరణ్యాక్షుడు—
కీర్తిః శూరశ్చ వీరశ్చ వాతాపిరిల్వలస్తథా ౨౧.
పేరు, పరాక్రమం, వీరత్వం, అలాగే వాతాపి, ఇల్వలుడు—
విశ్వజిత్ప్రముఖాశ్చాన్యే దానవేంద్రా మహాబలాః ౨౧.
విశ్వజిత్ మొదలైన ఇతర మహాబలశాలి దానవేంద్రులు—
సర్వైర్వర్షాయుతం తప్తం న త్వమేకో మహాతపాః ౨౧.
అందరూ పదివేల సంవత్సరాలు తపస్సు చేశారు; నువ్వు ఒక్కడే తపస్సు చేసినవాడివి కాను.
సర్వే యథార్హదాతారః సర్వే దాక్షాయణీసుతాః ౨౧.
అందరూ యథార్హంగా దాతలు; అందరూ దాక్షాయణీ కుమారులే.
ముంచేచ్ఛాం కామభోగేషు ముంచేమం శ్రీభవం మదమ్ ౨౧.
మనసులో కామభోగాలపై ఆశను వదిలేద్దాం; ఐశ్వర్యంపై గర్వాన్ని కూడా వదిలేద్దాం.
శోకకాలే శుచో మాత్వం హర్షకాలే చ మా హృషః ౨౧.
దుఃఖ సమయంలో బాధపడకు; ఆనంద సమయంలో హర్షించకు.
ఇంద్రం చేదాగతః కాలః సదా యుక్త మతంద్రితమ్ ౨౧.
ఇంద్రా! నిర్ణీత కాలం వచ్చినప్పుడు ఎప్పుడూ స్థిరంగా, చలించకుండా ఉండాలి.
కో హి స్థాతుమలం లోకే మమ క్రుద్ధస్య సంయుగే ౨౧.
ఈ లోకంలో నేను కోపంతో యుద్ధానికి సిద్ధమైతే, నన్ను ఎదుర్కొనగలవాడు ఎవరు?
త్వమేవ వేత్సి మాం దైత్య యోహం యాదృక్పరాక్రమః ౨౧.
ఓ దైత్యా! నా శక్తి ఎంత ఉందో, నన్ను నువ్వే బాగా తెలుసు.
యేషాం త్వం కోటిభాగేఽపి పరిపూర్ణో న తారక ౨౧.
ఓ తారకా! నీ బలంలో చిన్న భాగంలోనైనా నువ్వు పూర్తిగా లేవు.
ఇచ్ఛన్సంజీవయామ్యేతదనిచ్ఛన్నాశయే క్షణాత్ ౨౧.
నాకు ఇష్టం ఉంటే ఇతనికి మళ్లీ ప్రాణం ఇస్తాను, ఇష్టం లేకపోతే క్షణంలోనే నశింపజేస్తాను.
అంగుల్యగ్రేణ దైత్యేంద్ర పునర్ధర్మం నలోపయే ౨౧.
ఓ దైత్యేంద్రా! నా వేలి చివరతోనే మళ్లీ ధర్మాన్ని తొలగించగలను.
లోపయామి తతః కం చ ధర్మోఽయం శరణం వ్రజేత్ ౨౧.
ఎవరిని తొలగించినా, ఈ ధర్మం ఇంకెక్కడో ఆశ్రయం వెదుకుతుంది.
సోఽయం కాలః పచేద్విశ్వం వృక్షే ఫలమివాగతమ్ ౨౧.
ఇప్పుడు ఆ కాలం వచ్చింది, అది వృక్షంలో పండును మాదిరిగా ఈ జగత్తును పాకిస్తుంది.
ప్రాప్నోతి పురుషో దైత్య పశ్య కాలస్య చిత్రతామ్ ౨౧.
ఓ దైత్యా! ప్రతి మనిషి తనకు దక్కాల్సినదాన్ని పొందుతాడు. కాలం ఎంత విచిత్రమో చూడు.