ప్లవమానమిదం రాజన్మానసం శతయోజనమ్ ౧౧.
ఓ రాజా, ఈ మానస సరస్సు తేలుతూ, వంద యోజనాల పొడవు కలిగి ఉంది.
వ్యతీతా ఇహ చత్వారః శేషే మోక్షస్తతః పరమ్ ౧౧.
ఇక్కడ నాలుగు దాటిపోయాయి; మిగిలింది ముక్తి మాత్రమే.
మమాభూదీశ్వరస్యైవ సతీధర్మద్రుహో నృప ౧౧.
ఓ రాజా, నేను పరమేశ్వరునికే చెందాను, కాని సతీధర్మాన్ని ఉల్లంఘించాను.
మమ పృష్ఠిశ్చిరం భూప త్వయా దగ్ధాగ్నినాఽపురా ౧౧.
ఓ భూపాలకా, చాలా కాలం క్రితం నువ్వు నన్ను అగ్నితో కాల్చావు.
ఇదం విమానమాయాతం త్వయా కస్మాన్నిరాకృతమ్ ౧౧.
ఈ విమానం వచ్చి ఉంది; నీవు దాన్ని ఎందుకు తిరస్కరించావు?
చతుర్ముఖేన తేనాహం స్వర్గాన్నిర్వాసితః స్వయమ్ ౧౧.
చతుర్ముఖుడివల్ల నేను స్వర్గం నుండి వెలివేయబడ్డాను.
తస్మాద్వివేకవైరాగ్యమవిద్యాపాపనాశనమ్ ౧౧.
కాబట్టి వివేకం, విరక్తి అవిద్యను, పాపాన్ని నశింపజేస్తాయి.
తన్మే గృహగతస్యాద్య యథాతిథ్యకరో భవాన్ ౧౧.
ఇప్పుడు నేను నీ ఇంటికి వచ్చినందున, నీవు అతిథిని ఆదరించినట్టు నన్ను ఆదరించు.
లోమశోనామ దీర్ఘాయుర్మత్తోఽప్యస్తి మహామునిః ౧౧.
నన్ను మించి దీర్ఘాయువు కలిగిన లోమశుడు అనే మహాముని ఉన్నాడు.
తస్మాదాగచ్ఛ గచ్ఛామస్తమేవ సహితావయమ్ ౧౧.
అందువల్ల మనిద్దరం కలసి అతని దగ్గరకు వెళ్ళుదాం.
ఇత్థం నిశమ్య నృపతేర్వచనం తదానీం సర్వేఽపి తే షడథ తం మునిముఖ్యమాశు ౧౧.
అప్పుడు రాజు మాటలు విని, ఆరుగురూ వెంటనే ఆ మహామునిని చేరారు.
అథ తే దదృశుః పార్థ సంయమస్థం మహామునిమ్ ౧౨.
తర్వాత, ఓ పార్థా, వారు ఆ మహామునిని నియమంలో లీనమై ఉన్నట్టు చూశారు.
జటాస్త్రిషవణస్నానకపిలాః శిరసా తదా ౧౨.
ఆ సమయంలో ఆయన జటలు, రోజుకు మూడుసార్లు స్నానం వల్ల పసుపు రంగులో మెరుస్తున్నాయి.
సవ్యహస్తే తృణౌఘం చ చ్ఛాయార్థే విప్రసత్తమమ్ ౧౨.
ఆ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠుడు ఎడమ చేతిలో నీడ కోసం గడ్డి కట్టును పట్టుకున్నాడు.
అహింసయన్దురుక్తాద్యైః ప్రాణినో భూమిచారిణః ౧౨.
భూమిపై సంచరించే ప్రాణులకు ఆయన మాటలతో కానీ, ఇతరంగా కానీ ఎలాంటి హాని చేయడు.
బకభూపద్విజోలూకగృధ్రకూర్మా విలోక్య చ ౧౨.
అతడు బకలు, భూమిపై ఉండే పక్షులు, ద్విజులు, గుడ్లగూబలు, గద్దలు, తాబేళ్ళను చూశాడు.
స్వాగతాసనసత్కారేణామునా తేఽతి సత్కృతాః ౧౨.
ఈయన ఆతిథ్యంతో, సాదరంగా స్వాగతం పలికి, మంచి ఆసనం ఇచ్చి, మిమ్మల్ని ఎంతో గౌరవంగా ఆదరించాడు.
ఇన్ద్రద్యుమ్నోఽయమవనీపతిః సత్రిజనాగ్రణీః ౧౨.
ఇవ్వడు ఇంద్రద్యూముడు, భూమిపై రాజు, భార్యతో పాటు అనుచరులందరిలోనూ ప్రముఖుడు.
మార్కండేయాదిభిః ప్రాప్య కీర్త్యుద్ధారంచ సత్తమ ౧౨.
మార్కండేయుడు మొదలైన మహర్షుల ద్వారా గొప్ప కీర్తిని, విమోచనను పొందినవాడవు, ఓ ఉత్తముడా.
భవతానుగృహీతోఽయమిహేచ్ఛతి మహోదయమ్ త్వత్సకాశమిహానీతో బ్రూహి సాధ్వస్య వాంఛితమ్॥ ౧౨.
మీ అనుగ్రహంతో ఇతడు ఉన్నతమైన భాగ్యాన్ని కోరుతున్నాడు; నీ సమక్షానికి తీసుకొచ్చారు, ధర్మవంతులకు కావలసినది ఏదో చెప్పు.
పరోపకరణం నామ సాధూనాం వ్రతమాహితమ్ ౧౨.
ఇతరులకు మేలు చేయడం ధర్మవంతుల వ్రతంగా నిలిచింది.
అప్రణోద్యేషు పాపేషు సాధు ప్రోక్తమసంశయమ్ ౧౨.
తప్పక తప్పకూడని పాపాలలో ధర్మవంతులు ఎటువంటి సందేహం లేకుండా నిలుస్తారు.
అప్రమత్తః ప్రణోద్యేషు మునిరేష ప్రయచ్ఛతి ౧౨.
తప్పక చేయవలసిన వాటిలో అప్రమత్తంగా ఉండే ఈ ముని అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.
కూర్మ యుక్తమిదం సర్వం త్వయాభిహితమద్య నః ౧౨.
కూర్మా, నువ్వు ఈ రోజు మాకు చెప్పినది అన్నీ సముచితంగా ఉన్నాయి.
బ్రూహి రాజన్సువిశ్రబ్ధం సన్దేహం హృదయస్థితమ్ ౧౨.
ఓ రాజా, నీ హృదయంలో ఉన్న సందేహాన్ని నిర్భయంగా చెప్పు.
భగవన్ప్రథమః ప్రశ్రస్తావదేవ మమోచ్యతామ్ ౧౨.
భగవంతుడా, మొదటి ప్రశ్నను నేను అడగనివ్వు.
కుటీమాత్రోఽపి యచ్ఛాయా తృణైః శిరసి పాణిగైః॥ ౧౨.
ఒక చిన్న గుడిసె నీడైనా, చేతులతో త్రణాలు తలపై పెట్టినా, అది కూడా ఎంతో విలువైనది.
మర్తవ్యమస్త్యవశ్యం చ కాయ ఏష పతిష్యతి ౧౨.
మరణం తప్పనిసరి; ఈ శరీరం తప్పక కూలిపోతుంది.
యస్య మృత్యుర్భవేన్మిత్రం పీతం వాఽమృతముత్తమమ్ ౧౨.
ఎవరికి మరణమే మిత్రమో, లేదా అమృతాన్ని సేవించాడో—
ఇదం యుగసహస్రేషు భవిష్యమభవిద్దినమ్ ౧౨.
వెయ్యి యుగాల తర్వాత ఈ రోజు సంభవించింది.