దాతా ప్రతిగ్రహీతా చ వచనం హి పరస్పరమ్ ౬.
దాతా, గ్రహీత ఇద్దరూ పరస్పరం మాట్లాడాలి.
ఇతి చింతయతో మహ్యం శూన్యతాభూద్ధి నారద ౬.
ఇలా ఆలోచిస్తూ ఉండగా, నారదా! నాకు శూన్యత వచ్చింది.
హృతస్వశ్చాన్యచిత్తశ్చ శూన్యాహ్యేతే భవంతి చ ౬.
ధనం పోయినవాడు, మనసు వేరే చోట ఉన్నవాడు—వారికి శూన్యత కలుగుతుంది.
కృతః కోపస్తతస్తుభ్యమేవం హానిరియం మునే ౬.
అందుకే నీకు కోపం వచ్చింది; మునీంద్రా! ఈ నష్టం అలా సంభవించింది.
ధిఙ్మామస్తు చ దుర్బుద్ధిమవిమృశ్యార్థకారిణమ్ ౬.
విచారించకుండా పని చేసిన నా మూర్ఖత్వాన్ని నిందించాలి.
సహసా న క్రియాం కుర్యాత్పదమేతన్మహాపదామ్ ౬.
తడబడకుండా పనులు చేయకూడదు; అది పెద్ద అపాయానికి దారి తీస్తుంది.
సత్యమాహ మహాబుద్ధిశ్చిరకారీ పురా హి సః ౬.
ఎక్కువ ఆలోచించి పని చేసిన మహాజ్ఞాని నిజమే అన్నాడు.
చిరకారి మహాప్రాజ్ఞో గౌతమస్యాభవత్సుతః ౬.
గౌతమునికి పుట్టిన కుమారుడు, ఎక్కువ ఆలోచించి పని చేసే మహాజ్ఞాని అని పిలవబడేవాడు.
చిరకార్యాభిసంపతేశ్చిరకారీ తథోచ్యతే ౬.
ఎక్కువ ఆలోచించి పని చేసినందువల్ల అతడిని 'చిరకారి' అని అంటారు.
బుద్ధిలాఘవయుక్తేన జనేనాదీర్ఘదర్శినా ౬.
దూరదృష్టి లేని, తేలికపాటి బుద్ధి ఉన్న మనిషి—
పిత్రోక్తః కుపితేనాథ జహీమాం జననీమితి ౬.
తండ్రి కోపంతో, 'ఈ తల్లిని విడిచిపెట్టు' అని ఆజ్ఞాపించాడు.
విమృశ్య చిరకారిత్వాచ్చిం తయామాస వై చిరమ్ ౬.
ఇది చాలా ముఖ్యమైన విషయం కాబట్టి, అతడు దీని గురించి చాలా కాలం ఆలోచించాడు.
కథం ధర్మచ్ఛలేనాస్మిన్నిమజ్జేయమసాధువత్ ౬.
నీతి పేరుతో నేను ఇలా దుర్మార్గంలో పడిపోవడం ఎలా సమంజసం?
అస్వతంత్రం చ పుత్రత్వం కిం తు మాం నాత్ర పీడయేత్ ౬.
కొడుకుగా స్వతంత్రంగా ఉండకపోయినా, ఇది నాకు ఇక్కడ బాధ కలిగించకూడదు.
పితరం చాప్యవజ్ఞాయ కః ప్రతిష్ఠామవాప్నుయాత్ ౬.
తండ్రిని నిర్లక్ష్యం చేసినవాడు ఎప్పుడైనా మంచి స్థానం పొందాడా?
క్షమాయోగ్యావుభావేతౌ నాతివర్తేత వై కథమ్ ౬.
క్షమా, సహనం రెండూ అవసరమైనవే; వీటిని ఎవరూ దాటి పోకూడదు.
శీలచారిత్రగోత్రస్య ధారణార్థం కులస్య చ ౬.
మంచితనం, ప్రవర్తన, వంశం, కుటుంబాన్ని కాపాడేందుకు,
జాతకర్మణి యత్ప్రాహ పితా యచ్చోపకర్మణి ౬.
పుట్టినప్పుడు, ఇతర సంస్కారాల్లో తండ్రి ఏమి చెప్పాడో,
శరీరాదీని దేయాని పితా త్వేకః ప్రయచ్చతి ౬.
శరీరం మొదలైనవి ఇవ్వవలసినవే అయినా, వాటిని ఇచ్చేది తండ్రి మాత్రమే.
పాతకాన్యపి చూర్యంతే పితుర్వచనకారిణః ౬.
తండ్రి మాట వినేవారికి చేసిన పాపాలూ పోతాయి.
పితరి ప్రీతిమాపన్నే సర్వాః ప్రీణంతి దేవతాః ౬.
తండ్రి సంతోషపడితే, అన్ని దేవతలు సంతోషపడతారు.
నిష్కృతిః సర్వపాపానాం పితా యదభినందతి ౬.
తండ్రి ఆనందపడితే, అన్ని పాపాలకు విమోచనం లభిస్తుంది.
క్లిశ్యన్నపి సుతః స్నేహం పితా స్నేహం న ముంచతి ౬.
కొడుకు బాధపడినా ప్రేమను వదలడు; తండ్రి ప్రేమను ఎప్పుడూ వదలడు.
పితా నాల్పతరం స్థానం చింతయిష్యామి మాతరమ్ ౬.
తండ్రికంటే తల్లికి తక్కువ స్థానం అని నేను ఎప్పుడూ భావించను.
అస్య మే జననీ హేతుః పావకస్య యథారణిః ౬.
నన్ను పుట్టించిందీ తల్లే; అరణి చెక్కలోంచి అగ్ని పుట్టినట్లు.
మాతృలాభే సనాథత్వమనాథత్వం విపర్యయే ౬.
తల్లి ఉంటే అనాథత్వం ఉండదు; తల్లి లేకపోతే అనాథత్వమే.
శ్రియా హీనోఽపి యో గేహే అంబేతి ప్రతిపద్యతే ౬.
ధనం లేకపోయినా, ఇంట్లో తల్లి ఉంటే సంతోషం లభిస్తుంది.
అపి వర్షశతస్యాంతే స ద్విహాయనవచ్చరేత్ ౬.
వంద సంవత్సరాలు గడిచినా, తల్లిదండ్రుల దగ్గర రెండు సంవత్సరాల పిల్లవాడిలా ఉండాలి.
రక్షయేచ్చ సుతం మాతా నాన్యః పోష్యవిధానతః ౬.
తల్లి మాత్రమే తన బిడ్డను కాపాడుతుంది; పెంచే బాధ్యతతో మరెవ్వరూ ఆ పని చేయరు.
తదా శున్యం జగత్తస్య యదా మాత్రా వియుజ్యతే ౬.
తల్లి నుండి వేరుపడినప్పుడు, ఆ మనిషికి ఈ లోకం ఖాళీగా అనిపిస్తుంది.