అహన్యహని యాచంతమహం మన్యే గురుం యథా ౨.
ప్రతి రోజు యాచించేవాడిని నేను గురువుగా భావిస్తాను.
దీయమానం హి నాపైతి భూయ ఏవాభివర్ధతే ౨.
ఇస్తే అది పోదు; మరింత పెరుగుతుంది.
ఏకజన్మసుఖస్యార్థే సహస్రాణి విలాపయేత్ ౨.
ఒక జన్మ సుఖం కోసం వేలాది ఖర్చు చేస్తారు.
మూర్ఖో హి న దదాత్యర్థానిహ దారిద్ర్యశంకయా ౨.
దుర్బుద్ధి ధనాన్ని దానం చేయడు, దారిద్ర్యం వస్తుందేమో అని భయపడతాడు.
కిం ధనేన కరిష్యంతి దేహినో భంగురాశ్రయాః ౨.
ఈ శరీరం నశ్వరమైనదిగా ఉండగా, ధనంతో మనుషులు ఏమి చేయగలరు?
అక్షరద్వయమభ్యస్తం నాస్తినాస్తీతి యత్పురా ౨.
'లేదు' అనే రెండు అక్షరాలు పూర్వం నుండే అలవాటు చేసుకున్నారు.
బోధయంతి చ యావంతో దేహీతి కృపణం జనాః ౨.
'నేను శరీరధారి' అని ఎన్ని మంది అంటారో, వారు అందరినీ దుఃఖంలోనుంచి లేపుతారు.
దాతురేవోపకారాయ వదత్యర్థీతి దేహి మే ౨.
దాతకు మేలు కలగాలని యాచకుడు 'ధనార్థం నాకు ఇవ్వు' అని అంటాడు.
దరిద్రా వ్యాధితా మూర్ఖాః పరప్రేష్యకరాః సదా ౨.
పేదవారు, రోగులు, మూర్ఖులు ఎప్పుడూ ఇతరుల పనిలో పడిపోతుంటారు.
ధనవంతమదాతారం దరిద్రం వాఽతపస్వినమ్ ౨.
ధనవంతుడైనా దానం చేయనివాడైనా, లేక పేదవాడైనా తపస్సు చేసేవాడైనా సరే.
శతేషు జాయతే శూరః సహస్రేషు చ పండితః ౨.
వందల్లో ఒకరు వీరుడు అవుతాడు; వెయ్యిలో ఒకరు పండితుడు అవుతాడు.
గోభిర్విప్రైశ్చ వేదైశ్చ సతీభిః సత్యవాదిభిః ౨.
ఆవులు, బ్రాహ్మణులు, వేదాలు, సతీమంతులు, సత్యవాదులు — వీటితో కూడి ఉన్నారు.
శిబిరౌశీనరోఙ్గాని సుతం చ ప్రియమౌరసమ్ ౨.
శిబి, ఉశీనరుడు, అంగుడు, వీరి సొంత సంతానమైన ప్రియమైన కుమారులు కూడా ఉన్నారు.
ప్రతర్ద్దనః కాశిపతి ప్రదాయ నయనే స్వకే ౨.
ప్రతర్దనుడు, కాశీ రాజు, తన కన్నులను ఇచ్చాడు.
నిమీ రాష్ట్రం చ వైదేహో జామదగ్న్యో వసుంధరామ్ ౨.
నిమి, వైదేహుడు, తన రాజ్యాన్ని ఇచ్చాడు; జామదగ్ని భూమిని ఇచ్చాడు.
అవర్షతి చ పర్జన్యే సర్వభూతనివాసకృత్ ౨.
వర్షం పడని సమయంలో, సమస్త ప్రాణులకు ఆశ్రయం ఇచ్చినవాడు.
బ్రహ్మదత్తశ్చ పాంచాల్యో రాజా బుద్ధిమతాం వరః ౨.
బ్రహ్మదత్తుడు, పాంచాల రాజు, జ్ఞానులలో శ్రేష్ఠుడు.
సహస్రజిచ్చ రాజర్షిః ప్రాణానిష్టాన్మహాయశాః ౨.
సహస్రజిత్ అనే రాజర్షి, గొప్ప కీర్తి కలవాడు, తన ప్రాణాలను కూడా ఇచ్చాడు.
ఏతే చాన్యే చ బహవః స్థాణోర్దానేన భక్తితః ౨.
ఇవాళ్లతో పాటు మరెన్నో మంది, స్థాణువు అయిన శివునికి దానం చేసి, భక్తితో సేవించారు.
ఏషాం ప్రతిష్ఠితా కీర్తిర్యావత్స్థాస్యతి మేదినీ ౨.
వీరి కీర్తి భూమి ఉన్నంత కాలం నిలిచి ఉంటుంది.
సోఽపి మోహ పరిత్యజ్య తథా కాత్యాయనోఽభవత్॥ ౨.
అతడూ మోహాన్ని వదిలి, కాట్యాయనుడిలా మారాడు.
ఏవం సుశ్రవసా ప్రోక్తాం కథామాకర్ణ్య పద్మభూః ౨.
సుశ్రవసు చెప్పిన ఈ కథను పద్మభువు శ్రద్ధగా వినాడు.
సాధు తే వ్యాహృతం వత్స ఏవమేతన్న చాన్యథా ౨.
బాగానే చెప్పావు బిడ్డా; ఇదే నిజం, వేరేలా కాదు.
దానం యజ్ఞానాం వరూథం దక్షిణా లోకే దాతారఁసర్వభూతాన్యుపజీవంతి దానేనారాతీరఁపానుదంత దానేన ద్విషంతో మిత్రా భవంతి దానే సర్వం ప్రతిష్ఠితం తస్మాద్దానం పరమం వదంతీతి॥ ౨.
దానం యజ్ఞాలకు గొప్ప రక్షణ; దాతకు లోకంలో గౌరవం. సమస్త జీవులు దానంతో జీవించగలుగుతారు; దానంతో శత్రువులు దూరమవుతారు; దానంతో శత్రువులు స్నేహితులవుతారు; దానంలోనే అన్నీ నిలిచి ఉంటాయి. అందుకే దానమే శ్రేష్ఠమని అంటారు.
సంసారసాగరే ఘోరే ధర్మాధర్మోర్మిసంకులే ౨.
ధర్మాధర్మాల అలలతో నిండిన ఈ భయంకరమైన సంసారసముద్రంలో,
ఇతి సంచింత్య చ మయా పుష్కరే స్థాపితా ద్విజాః ౨.
అలా ఆలోచించి, నేను పుష్కరంలో బ్రాహ్మణులను స్థాపించాను.
స్థాపితాః శ్రీహరిభ్యాం తు శ్రీగౌర్యా వేదవిత్తమాః ౨.
వేదాలు బాగా తెలిసిన వారిని శ్రీహరి, శ్రీగౌరీ స్థాపించారు.
శ్రీమాలే చ తథా లక్ష్మ్యా హ్యేవమాదిసురోత్తమైః ౨.
అలాగే శ్రీమాలలో, లక్ష్మీదేవి మరియు ఇతర ఉత్తమ దేవతలు స్థాపించారు.
న హి దానఫలే కాంక్షా కాచిన్నఽస్తి సురోత్తమాః ౨.
ఓ ఉత్తమ దేవతలారా, దానం వల్ల ఫలితం ఆశించే కోరిక మనకు అసలు లేదు.
బ్రాహ్మణాశ్చ కృతస్థానా నానాధర్మోపదేశనైః ౨.
బ్రాహ్మణులు తమ స్థానంలో నిలిచి, వివిధ విధాల ధర్మాన్ని బోధిస్తున్నారు.