ఏతత్సర్వం క్రమేణైవ తథ్యం త్వం వేత్థ సాంప్రతమ్
ఈ సంగతులన్నీ నిజంగా, క్రమంగా, నీవు ఇప్పుడే బాగా తెలుసు.
సేతిహాసాని సర్వాణి సరహస్యాని తత్త్వతః
అక్కడి చరిత్రలు, అంతర్లీన రహస్యాలన్నీ నీవు నిజంగా తెలుసు.
తం ప్రణమ్య ప్రవక్ష్యామి మాహాత్మ్యం భవదగ్రతః
ఆయనకు నమస్కరించి, ఆయన మహిమను మీ ముందు వివరించబోతున్నాను.
విద్యావన్తం విపులమతిదం వేదవేదాంగవేద్యం శ్రేష్ఠం శాన్తం శమితవిషయం శుద్ధతేజోవిశాలమ్
వేదాలు, వేదాంగాలు బాగా తెలిసిన, గొప్ప జ్ఞానంతో ఉన్న, శాంతమైన, ఇంద్రియాలను జయించిన, పవిత్రమైన తేజస్సుతో విస్తరించిన ఆ మహానుభావునికి
ఓం నమో భగవతే తస్మై వ్యాసాయామితతేజసే
ఓం, అనంత తేజస్సుతో ఉన్న భగవంతుడు వ్యాసునికి నమస్కరిస్తున్నాను.
శృణ్వన్తు మునయః సర్వే సావధానాః సశిష్యకాః
మునులు అందరూ, శిష్యులతో కలిసి, శ్రద్ధగా వినండి.
ఉదీరితమగస్త్యాయ స్కన్దేనాశ్రావి నారదాత్
అగస్త్యునికి చెప్పినదాన్ని, స్కందుని నుండి నారదుడు విన్నాడు.
కృష్ణద్వైపాయనాచ్చైతన్మయా ప్రాప్తం తపోధనాః
ఈ విషయాన్ని నేను కృష్ణద్వైపాయనుని నుండి పొందాను, ఓ తపస్సు చేసేవారూ.
నమామి పరమాత్మానం రామం రాజీవలోచనమ్
పరమాత్మ అయిన, కమలదళపు కన్నులు కలిగిన రామునికి నేను నమస్కరిస్తున్నాను.
అయోధ్యా సా పరా మేధ్యా పురీ దుష్కృతిదుర్ల్లభా 2.8.1.
అయోధ్య అనేది అత్యుత్తమమైనది, పవిత్రమైనది, పాపులు చేరలేని మహానగరం.
సరయూతీరమాసాద్య దివ్యా పరమశోభనా
సరయూ నది తీరాన ఉన్న ఆ నగరం దివ్యమైనది, అత్యంత అందమైనది.
హస్త్యశ్వరథపత్త్యాఢ్యా సంపదుచ్చా చ సంస్థితా
అక్కడ ఏనుగులు, కుదిరాళ్లు, రథాలు, కాలాళ్లు సమృద్ధిగా ఉన్నాయి; గొప్ప ఐశ్వర్యంతో నిలిచిఉంది.
సానూపవేషైః సర్వత్ర సువిభక్తచతుష్టయా
ప్రతి చోటా బాగుగా విభజించిన నాలుగు ప్రాంతాలతో, సుందరంగా ఏర్పాటుచేయబడింది.
పద్మోత్ఫుల్లశుభోదాభిర్వాపీభిరుపశోభితా
పద్మాలు వికసించి మెరిసే చెరువులతో ఆ నగరం అలంకరించబడి ఉంది.
వీణావేణుమృదంగాదిశబ్దైరుత్కృష్టతాం గతా। శాలైస్తాలైర్నాలికేరైః పనసామలకైస్తథా
వీణ, వేణు, మృదంగాది వాద్యాల శబ్దాలతో ప్రతిధ్వనిస్తూ, శాల, తాళ, కొబ్బరి, పనస, ఆమలక వంటి చెట్లతో అలంకరించబడి ఉంది.
తథైవామ్రకపిత్థాద్యైరశోకైరుపశోభితా
అలాగే, మామిడి, బిల్వం, అశోక మొదలైన చెట్లతోనూ ఆ నగరం అలంకరించబడి ఉంది.
మాలతీజాతిబకులపాటలీనాగచంపకైః
మాలతీ, జాతి, బకుల, పాటలీ, నాగ, చంపక వృక్షాలతో అలంకరించబడి,
నిమ్బజంవీరకదలీమాతులింగమహాఫలైః
నింబ, జంబీర, అరటి, మామిడి, ఇతర గొప్ప ఫలాలతో కూడి,
దేవతుల్యప్రభాయుక్తైర్నృపపుత్రైశ్చ సంయుతా
దేవతలకు సమానమైన కాంతి కలిగిన రాజకుమారులతో కూడి,
శ్రేష్ఠైః సత్కవిభిర్యుక్తా బృహస్పతిసమైర్ద్విజైః 2.8.1.
ఉత్తమమైన, గౌరవనీయమైన కవులు, బృహస్పతి సమానమైన బ్రాహ్మణులతో కూడి,
అశ్వైరుచ్చైఃశ్రవస్తుల్యైర్దంతిభిర్దిగ్గజైరివ
ఉచ్చైఃశ్రవసు వంటి గుఱ్ఱాలు, దిక్కులను కాపాడే ఏనుగులతో కూడి,
యస్యాం జాతా మహీపాలాః సూర్యవంశసముద్భవాః
ఆ తీరంలో సూర్యవంశంలో పుట్టిన రాజులు జన్మించారు,
యస్యాస్తీరే పుణ్యతోయా కూజద్భృంగవిహంగమా
ఆ తీరంలో పవిత్రమైన నీటితో, మ్రోగుతున్న తేనెటీగలు, పక్షులు కూస్తూ ఉంటాయి,
ధర్మద్రవపరీతా సా ఘర్ఘరోత్తమసంగమా
ధర్మమయమైన, ఉత్తమమైన ప్రవాహంతో నిండినది,
దక్షిణాచ్చరణాంగుష్ఠాన్నిఃసృతా జాహ్నవీ హరేః
దక్షిణ పాదపు బొటనవేలి నుండి హరిదేవునికి చెందిన జాహ్నవీ నది ఉద్భవించింది,
తస్మాదిమే పుణ్యతమే నద్యౌ దేవనమస్కృతే
అందువల్ల, ఈ రెండు నదులు అత్యంత పవిత్రమైనవి, దేవతలు నమస్కరించేవి,
తామయోధ్యామథ ప్రాప్తోఽగస్త్యః కుమ్భోద్భవో మునిః
తర్వాత కుంభంలో జన్మించిన అగస్త్య మహర్షి అయోధ్యకు వచ్చాడు,
ఆగత్య తు ఇతః సోఽపి కృఽత్వా యాత్రాం క్రమేణ చ
అక్కడి నుండి వచ్చి, క్రమంగా యాత్రను నిర్వహించాడు,
పూజయిత్వా యథాన్యాయం దేవతాః సకలా అపి
అన్ని దేవతలను యథావిధిగా పూజించాడు,
కృతకృత్యోర్జ్జితానన్దస్తీర్థమాహాత్మ్యదర్శనాత్ 2.8.1.
తీర్థ మహిమను చూసి, తన కార్యాన్ని పూర్తిచేసి, ఆనందంతో నిండిపోయాడు,