నర్మదాపి ప్రహృష్టాసీత్పావిత్ర్యం ప్రాప్య చాద్భుతమ్
అద్భుతమైన పవిత్రతను పొందిన నర్మదా కూడా ఆనందంగా మారింది.
వాక్యం మృకండజమునేస్తేపి శ్రుత్వా మునీశ్వరాః
మృకండ ముని మాటలు విని ఆ మహర్షులు
పాపకంచుకముత్సృజ్య ప్రాప్స్యతి జ్ఞానముత్తమమ్ ।। 4.2.92.
పాపరూపమైన ఆవరణాన్ని వదిలేసి, ఉత్తమమైన జ్ఞానాన్ని పొందుతారు.
స్కంద ఉవాచ । । అమృతేశముఖాదీని యన్నామాప్యమృతప్రదమ్
స్కందుడు ఇలా చెప్పాడు: అమృతేశుడు మొదలైన పేర్లు కూడా అమృతత్వాన్ని ప్రసాదిస్తాయి.
పురా సనారు నామాసీన్మునిరత్ర గృహాశ్రమీ
పూర్వకాలంలో ఇక్కడ సనారు అనే గృహస్థాశ్రమి ముని ఉండేవాడు.
లింగపూజారతో నిత్యం నిత్యం తీర్థాప్రతిగ్రహీ
ఆయన ఎప్పుడూ లింగారాధనలో నిమగ్నుడై, నిత్యం తీర్థాన్ని స్వీకరించేవాడు.
స కదాచిద్గతోరణ్యం తత్ర దష్టః పృదాకునా
ఒకసారి అడవిలో ఉన్నప్పుడు, అక్కడ విషసర్పం కాటు వేసింది.
సనారుణా సముచ్ఛ్వస్య నీతః స ఉపజంఘనిః
సనారు ఊపిరాడక బాధపడుతూ, ఉపజంఘని చేతిలోకి వెళ్లిపోయాడు.
తత్రాసీచ్ఛ్రీఫలాకారం లింగమేకం సుగుప్తవత్
అక్కడ కొబ్బరి ఆకారంలో ఉన్న ఒక లింగం బాగా దాచిపెట్టబడింది.
సర్పదష్టస్య సంస్కారః కథం భవతి చేతి వై
సర్పం కాటుకు గురైనవారికి ఏ విధంగా సంస్కారం చేయాలి?
అథ తం వీక్ష్య స మునిః సనారురుపజంఘనిమ్
అప్పుడు సనారు ముని ఉపజంఘనిని చూసి,
ప్రాణితవ్యేఽత్ర కో హేతుర్మచ్ఛిశోరుపజంఘనేః
'నా శిష్యుడు ఉపజంఘనికి ఇక్కడ ప్రాణాలు నిలిపే కారణం ఏమిటి?' అని ఆలోచించాడు.
ఇతి యావత్స సంధత్తే ధియం తజ్జీవితైకికామ్ 4.2.94.
అలా అతను ఉపజంఘని ప్రాణాలను రక్షించాలనే ధ్యాసతో ఆలోచిస్తూ,
ఆనినాయ చ తత్రైవ సోప్య నన్నిర్గతస్తతః
అతన్ని అక్కడికి తీసుకెళ్లాడు, కానీ అతడు కోలుకోలేదు.
మృదు హస్తతలేనైవ యావత్ఖనతి వై మునిః
ఆ ముని తన మృదువైన చేయి తో నేలలో తవ్వాడు.
సనారుణాథ తల్లింగం తేన తత్ర సమర్చితమ్
ఆ మొక్కతో అక్కడ ఆ లింగాన్ని పూజించాడు.
అమృతేశ్వరనామేదం లింగమానందకాననే
ఆ ఆనందక వనంలో ఉన్న ఆ లింగాన్ని అమృతేశ్వరమని పిలుస్తారు.
అమృతేశం సమభ్యర్చ్య జీవత్పుత్రః స వై మునిః
అమృతేశ్వరుని పూజించిన తరువాత ఆ మునికి తన కుమారుడు మళ్లీ జీవించి లభించాడు.
తదాప్రభృతి తల్లింగమమృతేశం మునీశ్వర
ఆ సమయం నుండి, మునీశ్వరా, ఆ లింగాన్ని అమృతేశ్వరమని పిలుస్తున్నారు.
అమృతేశ్వర సంస్పర్శాన్మృతా జీవంతి తత్క్షణాత్
అమృతేశ్వరుని స్పర్శతో మృతులు వెంటనే బ్రతికిపోతారు.
అమృతేశ సమం లింగం నాస్తి క్వాపి మహీతలే
ఈ భూమిపై అమృతేశ్వరునికి సమానమైన లింగం ఎక్కడా లేదు.
అమృతేశ్వర నామాపి యే కాశ్యాం పరిగృహ్ణతే
కాశీలో అమృతేశ్వరుని నామాన్ని స్వీకరించినవారికీ
మునేఽన్యచ్చ మహాలింగం కరుణేశ్వరసంజ్ఞితమ్ 4.2.94.
మునీ, ఇంకొక గొప్ప లింగం ఉంది, దాన్ని కరుణేశ్వరమని అంటారు.
దర్శనాత్తస్య లింగస్య మహాకారుణికస్య వై
ఆ మహాకరుణామయుడైన లింగాన్ని దర్శించడంవల్ల
స్నాతవ్యం మణికర్ణ్యాం చ ద్రష్టవ్యః కరుణేశ్వరః
మణికర్ణికలో స్నానం చేసి కరుణేశ్వరుని దర్శించాలి.
సోమవాసరమాసాద్య ఏకభక్తవ్రతం చరేత్
సోమవారం వచ్చినప్పుడు ఒక్క భోజనం చేసే వ్రతాన్ని ఆచరించాలి.
తేన వ్రతేన సంతుష్టః కరుణేశః కదాచన
ఆ వ్రతంతో సంతుష్టుడైన కరుణేశుడు ఎప్పుడైనా
తత్పత్రైస్తత్ఫలైర్వాపి సంపూజ్యః కరుణేశ్వరః
ఆ ఆకులతో లేదా ఆ ఫలాలతో కరుణేశ్వరుని పూజించాలి.
తేనార్చ్యః కరుణావృక్షో దేవేశః ప్రీయతామితి
అలా పూజిస్తే కరుణామయ వృక్షుడైన దేవేశ్వరుడు ప్రసన్నుడవుతాడు.
ప్రసన్నః కరుణేశోత్ర తస్య దాస్యతి వాంఛితమ్
ఇక్కడ కరుణేశుడు ప్రసన్నుడైతే, అతడు కోరిన వరాన్ని ఇస్తాడు.