మాఘ కృష్ణచతుర్దశ్యాముపోష్య నిశి జాగృయాత్
మాఘ మాసంలో కృష్ణ పక్ష చతుర్దశి రోజున ఉపవాసంగా ఉండి, రాత్రి నిద్రపోకుండా ఉండాలి.
శుక్లాయాం పంచదశ్యాం యశ్చైత్ర్యాం కర్తా మహోత్సవమ్
చైత్రమాసంలో శుక్ల పక్ష పౌర్ణమి రోజున ఎవరు మహోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తారో—
కథయిత్వేతి దేవేశస్తత్కృత్తిం పరిగృహ్య చ
అలా చెప్పి, దేవతల అధిపతి ఆ కార్యాన్ని ఆమోదించాడు.
మహామహోత్సవో జాతస్తస్మిన్నహని కుంభజ
ఆ రోజున, ఓ కుంభజా, అద్భుతమైన మహోత్సవం జరిగింది.
యత్రచ్ఛత్రీకృతో దైత్యః శూలమారోప్య భూతలే
అక్కడ, రాక్షసుడు భూమిపై శూలానికి పొడవబడి, వశీకరించబడ్డాడు.
తస్మిన్కుండే నరః స్నాత్వా కృత్వా చ పితృతర్పణమ్
ఆ కుండలో ఎవరు స్నానం చేసి, పితృదేవతలకు తర్పణం చేస్తారో,
స్కంద ఉవాచ కాకా హంసత్వమాపన్నాస్తత్తీర్థస్య ప్రభావతః ।। 4.2.68.
స్కందుడు చెప్పాడు: ఆ తీర్థశక్తితో, కాకులు హంసలుగా మారాయి.
ఏకదా కృత్తివాసే తు చైత్ర్యాం యాత్రాఽభవత్పురా
ఒకసారి కృత్తివాసంలో, చైత్రమాసంలో యాత్ర జరిగింది.
బహుదేవలకైర్విప్ర తం దృష్ట్వా పక్షిణో మిలన్
ఓ బ్రాహ్మణా, దాన్ని చూసి, అనేక భక్తులు, పక్షులు అక్కడ చేరారు.
బలిపుష్టైరపుష్టాంగా రటతః కరటాః కటు
బలమైనవారు, బలహీనమైనవారు అయిన కాకులు గట్టిగా, చేదుగా అరవసాగారు.
తే హన్యమానా న్యపతంస్తస్మిన్కుండే నభోంగణాత్
వాటిని కొట్టి పడగొట్టగా, అవి ఆకాశం నుంచి ఆ కుండలో పడిపోయాయి.
ఆశ్చర్యవంతస్తత్రత్యా యాత్రాయాం మిలితా జనాః
అక్కడ యాత్రకు వచ్చిన జనులు ఈ దృశ్యాన్ని చూసి ఆశ్చర్యపోయారు.
అస్మాసు వీక్షమాణేషు కాకాః కుండేత్ర యే పతన్
మేము చూస్తుండగా, ఆ కుండలో పడిన కాకులు—
హంసతీర్థం తదారభ్య కృత్తివాస సమీపతః
అప్పటి నుంచి, కృత్తివాసం దగ్గర అది హంసతీర్థంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
అతీవ మలినాత్మానో మహామలిన కర్మభిః
చాలా అపవిత్రమైన స్వభావం, చెడు కర్మలతో ఉన్నవారు,
కాశ్యాం సదైవ వస్తవ్యం స్నాతవ్యం హంసతీర్థకే
కాశీలో ఎప్పుడూ నివసిస్తూ, హంసతీర్థంలో స్నానం చేయాలి.
కాశ్యాం లింగాన్యనేకాని మునే సంతి పదేపదే 4.2.68.
ఓ మునీ, కాశీలో ప్రతి అడుగులో అనేక లింగాలు ఉన్నాయి.
కృత్తివాసం సమారాధ్య భక్తియుక్తేన చేతసా
భక్తితో మనసుతో కృత్తివాసాన్ని పూజిస్తే,
జపో దానం తపో హోమస్తర్పణం దేవతార్చనమ్
జపం, దానం, తపస్సు, హోమం, పితృతర్పణం, దేవతార్చన—
తీర్థం త్వనాదిసంసిద్ధమేతత్కలశసంభవ
ఓ కుంభజా, ఈ తీర్థం ఆదికాలం నుంచే పవిత్రంగా ఉంది.
ఏతాని సిద్ధలింగానిచ్ఛన్నాని స్యుర్యుగేయుగే
ఈ సిద్ధి లక్షణాలు ప్రతి యుగంలో కూడా కనిపించకుండా ఉంటాయి.
హంసతీర్థస్య పరితో లింగానామయుతం మునే
హంస తీర్థం చుట్టూ పది వేల లింగాలు ఉన్నాయి, మునివరా.
ఏకైకం సిద్ధిదం నృణామవిముక్తనివాసినామ్
అవి ఒక్కొక్కటి అవిముక్తంలో నివసించే ప్రజలకు సిద్ధి ప్రసాదిస్తాయి.
లోమశేశం మహాలింగం లోమశేన ప్రతిష్ఠితమ్
లోమశుడు ప్రతిష్ఠించిన లోమశేశ మహాలింగం అక్కడ ఉంది.
మాలతీశం శుభం లింగం కృత్తివాసోత్తరే మహత్
కృత్తివాసునికి ఉత్తరంగా ఉన్న మాలతీశం అనే శుభమైన మహాలింగం ఉంది.
అంతకేశ్వర సంజ్ఞం చ లింగం తద్రుద్రదిక్స్థితమ్
అంతే కాకుండా రుద్రదిక్కులో ఉన్న అంరకేశ్వరము అనే లింగం కూడా ఉంది.
జనకేశం మహాలింగం తత్పార్శ్వే జ్ఞానదం పరమ్ 4.2.68.
దాని పక్కనే జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించే జనకేశ మహాలింగం ఉంది.
తదుత్తరే మహామూర్తిరసితాంగోస్తి భైరవః
దాని ఉత్తరంగా నల్లవర్ణమైన అవయవాలతో ఉన్న భైరవుని మహారూపం ఉంది.
శుష్కోదరీ చ తత్రాస్తి దేవీ వికటలోచనా
అక్కడే భయంకరమైన కళ్లతో ఉన్న శుష్కోదరి దేవి కూడా ఉంది.
అగ్నిజిహ్వోస్తి వేతాలస్తస్యా దేవ్యాస్తు నైర్ఋతే
ఆ దేవికి నైరుత్య దిక్కులో అగ్నిజిహ్వ అనే వేటాళుడు ఉన్నాడు.