ఆరభ్యాశ్వయుజఃశుక్లాం తిథిం ప్రతిపదం శుభామ్
ఆశ్వయుజ మాసంలో శుక్ల పక్షపు ప్రతిపద నుండి ప్రారంభించి—
కృష్ణపక్షస్య భూతాయాముపవాసీ నరోత్తమః
కృష్ణపక్షంలో, ఉత్తమ పురుషుడు భూతాల కోసం ఉపవాసం చేయాలి.
ప్రణవాదిచతుర్థ్యన్తైర్నామభిర్భక్తిమాన్నరః 4.1.45.
ప్రణవంతో ప్రారంభమై, చతుర్థి వరకు ఉన్న పేర్లను భక్తితో జపించాలి.
ససర్పిషా గుగ్గులునా లఘుకోలి ప్రమాణతః
నెయ్యితో, గుగ్గిలంతో, సరైన పరిమాణంలో, చిన్న కోళి పాత్రలో—
చైత్రకృష్ణప్రతిపది తత్ర యాత్రా ప్రయత్నతః
చైత్రమాసంలో కృష్ణపక్ష ప్రతిపదనాడు, అక్కడ యాత్రను శ్రద్ధతో ప్రారంభించాలి.
యాత్రా చ సాంవత్సరికీం యో న కుర్యాదవజ్ఞయా
ఈ వార్షిక యాత్రను ఎవరు నిర్లక్ష్యంగా చేయకపోతే—
అగ్రే కృత్వా స్థితాః సర్వాస్తాః కాశ్యాం మణికర్ణికామ్
అందరు దేవతలు ముందుగా వెళ్లి, కాశీలోని మణికర్ణికలో ఉంటారు.
కిం చకార పునః శంభుస్తత్ర బ్రహ్మణ్యపి స్థితే
బ్రహ్మ అక్కడ ఉన్నప్పటికీ, ఆ తరువాత శంభుడు ఏమి చేసాడు?
శృణ్వగస్త్య మహాభాగ కాశ్యాం బ్రహ్మణ్యపిస్థితే
అగస్త్య మహర్షీ, వినవు. బ్రహ్మదేవుడు స్వయంగా కాశీలో నివసించినప్పుడు—
పురీ సా యాదృశీ కాశీ వశీకరణభూమికా
ఆ నగరమైన కాశీ, ఆకర్షణ శక్తికి కేంద్రంగా ఉండేది.
యో యో యాతి పురీం తాం తు స స తత్రైవ తిష్ఠతి
ఎవరైనా ఆ నగరంలోకి ప్రవేశిస్తే, వారు అక్కడే ఉండిపోతారు.
అకించిత్కరతాం ప్రాప్తః స సహస్రకరోప్యరమ్
వెయ్యి చేతులు ఉన్నవాడైనా అక్కడికి వెళ్ళగానే శక్తిలేని వాడవుతాడు.
చింతయన్నితి దేవేశో గణానారహూయ భూరిశః
ఇలా ఆలోచిస్తూ దేవతాధిపతి పునఃపునః తన గణాలను పిలిపించాడు.
కిం కుర్వంతి తు యోగిన్యః కిం కరోతి స భానుమాన్
యోగినులు ఏమి చేస్తున్నారు? ఆ సూర్యుడు ఏమి చేస్తున్నాడు?
నామగ్రాహం తతఃఽప్రైషీద్బహుమాన పురఃసరమ్
అప్పుడు ఆయన గొప్ప గౌరవంతో వారి పేర్లను పిలిపించాడు.
సోమనందిన్నందిషేణ కాల పింగల కుక్కుట
సోమ, నందిన్, దిశ, కాల, పింగళ, కుక్కుట—
తిలపర్ణ స్మృలకర్ణ దృమిచండ ప్రభామయ 4.2.53.
తిలపర్ణ, స్మృతికర్ణ, దృమిచండ, ప్రభామయ—
వీరభద్ర కిరాతాఖ్య చతుర్ముఖ నికుంభక
వీరభద్రుడు, కిరాతుడు, చతుర్ముఖుడు, నికుంభకుడు—
విరాధ సుముఖాషాఢే భవంతో మమ సూనవః
విరాధుడు, సుముఖాషాఢుడు— వీరందరూ నా కుమారులు.
యథా శాఖవిశాఖౌ చ యథేమౌ నందిభృంగిణౌ
శాఖ, విశాఖలాగే, నంది, భృంగి కూడా అలాగే ఉన్నారు.
కాశీప్రవృత్తిం నో జానే దివోదాసనృపస్య చ
కాశీలో ఏం జరుగుతోందో, దివోదాస మహారాజు పరిస్థితి ఏంటో నాకు తెలియదు.
శంకుకర్ణమహాకాలౌ కాలస్యాపి ప్రకంపనౌ
శంకుకర్ణుడు, మహాకాలుడు— వీరు కాలాన్నికూడా కంపించేవారు.
కృతప్రతిజ్ఞౌ తో(?) తూర్ణం ప్రాప్య వారాణసీం పురీమ్
వారు ప్రతిజ్ఞ చేసి వెంటనే వారాణసి నగరానికి చేరుకున్నారు.
యథైంద్రజాలికీం దృష్ట్వా మాయామిహ విచక్షణః
యొక్కవాడు మాయాజాలాన్ని చూసి, తెలివిగా గ్రహించునట్లు—
అహో మోహస్య మాహాత్మ్యమహో భాగ్యవిపర్యయః
అయ్యో! మోహానికి ఎంత గొప్పతనం! అయ్యో! అదృష్టం ఎలా తలకిందులైంది!
తత్యజే యైరియం కాశీ మహాశీర్వాదభూభికా
ఎవరైతే ఈ కాశీని—మహాశీర్వాదాల భూమిని—వదిలిపెట్టారో—
యత్ర సర్వావభృథతః స్నానమాత్రం విశిష్యతే 4.2.53.
అక్కడ అన్ని విధాలుగా పూర్తిగా స్నానం చేసిన తర్వాత, కేవలం ఒకసారి స్నానం చేయడమే అన్నింటికన్నా గొప్పదిగా భావించబడుతుంది.
యత్రైకపుష్పదానేన శివలింగస్య మూర్ధని
అక్కడ శివలింగం మీద ఒక్క పువ్వు సమర్పించినా, అది ఎంతో ఫలదాయకంగా ఉంటుంది.
యత్ర దండప్రణామేన అప్యేకేన శివాగ్రతః
అక్కడ శివుని ముందు కేవలం ఒకసారి దండం పెట్టినా, అది ఎంతో మహత్తరమైనదిగా లెక్కించబడుతుంది.
యత్రైకద్విజమాత్రం తు భోజయిత్వా యథేచ్ఛయా
అక్కడ ఒక్క బ్రాహ్మణుడికి తన ఇష్టానుసారం భోజనం పెట్టినా, అది గొప్ప పుణ్యంగా మారుతుంది.