ఊనవింశతికోఽసి త్వమేషా షోడశవార్షికీ
నీవు ఇంకా పద్దెనిమిది సంవత్సరాలు కూడా కాలేదు, ఆమె పదహారు సంవత్సరాల వయస్సు.
ఏతాం సంవృణు సద్వృత్తాం పితృభక్తియుతా భవ
ఈ మంచి లక్షణాలున్న అమ్మాయిని స్వీకరించు; తండ్రిపట్ల భక్తి కలిగి ఉండు.
తతోఽపత్రపసే కిం న త్యజ దుర్వృత్తతాం శిశో
నీవు ఎందుకు సిగ్గుపడటం లేదు? చెడు అలవాట్లు వదిలిపెట్టు, బిడ్డా.
తేభ్యోపి న బిభేషి త్వం శుద్ధోస్యుభయ వంశతః
వాళ్లను కూడా నీవు భయపడటం లేదు; నీవు రెండు వంశాల్లోనూ పవిత్రుడవు.
గృహేపి శిష్యాన్పశ్యైతాన్పితుస్తే వినయోచితాన్
ఇంట్లోనే ఉన్న నీ తండ్రి శిష్యులను చూడు, వారు ఎంత వినయంగా ఉన్నారో గమనించు.
శ్రద్ధాం విహాయ తే తాతే వృత్తిలోపం కరిష్యతి 4.1.13.
నీవు విశ్వాసాన్ని వదిలేస్తే, నీ తండ్రి జీవిక కోల్పోతాడు.
అనంతరం హసిష్యంతి యుక్తం దీక్షితతాస్త్వితి
తర్వాత వారు నవ్వుతూ, 'ఇదే initiation అంటారా?' అని అంటారు.
మాతుశ్చరిత్రం తనయో ధత్తే దుర్భాషణైరితి
తల్లి స్వభావం కొడుకు మాటల్లో, దుర్భాషణంలో కనిపిస్తుంది.
తదంఘ్రిలీనమనసో మమ సాక్షీ మహేశ్వరః
నా మనసు ఆయన పాదాలపై లీనమై ఉంది; మహేశ్వరుడు నాకు సాక్షి.
అహో బలీయాన్సవిధిర్యేన జాతా భవానితి
అయ్యో, విధి ఎంత బలమైనదో! దానివల్ల నీవు పుట్టావు.
న తత్యాజ చ తద్ధర్మం దుర్బోధో వ్యసనీ యతః
ఆయన బాధలు ఉన్నా, అర్థం కాకపోయినా, ఆ ధర్మాన్ని వదలలేదు.
సపారదారైర్వ్యసనైరేభిః కోత్ర న ఖండితః
ఇతరుల భార్యలతో సంభందించిన ఈ కష్టాల వల్ల ఇక్కడ ఎవరు హానిపొందలేదు చెప్పు.
అర్పయేద్ద్యూతకారాణాం సకుప్యం వసనాదికమ్
అతడు జూదగాళ్లకు వస్త్రాలు, పాత్రలు వంటి వస్తువులు ఇచ్చేవాడు.
స్వపంత్యాస్త్వేకదాఽఽదాయ దురోదరికరేఽర్పయత్
ఒకసారి పడకను తీసుకుని ద్వారపాలకునికి ఇచ్చాడు.
దీక్షితేన పరిజ్ఞాతా దైవాద్ద్యూతకృతః కరే పృష్టస్తేనాథ నిర్బంధాదసకృత్ప్రత్యువాచ కిమ్
దీక్షితుడు ఆ జూదగాడి పని తెలుసుకుని, చేతిలో పట్టుకుని, మళ్లీ మళ్లీ పట్టుబట్టి, 'ఇది ఏమిటి?' అని అడిగాడు.
మమాక్షిపసి విప్రోచ్చైః కిం మయా చౌర్య కర్మణా 4.1.13.
బ్రాహ్మణా! నన్ను అంత గొప్పగా నిందించేవాడివా? నేను దొంగతనం చేశానా?
మమ మాతుర్హి పూర్వే ద్యుర్జిత్వానీతో హి శాటకః
నా తల్లి తీసుకొచ్చిన ఆ చాదర昔 జూదంలో గెలిచి తెచ్చింది.
అన్యేషాం ద్యూతకర్తృణాం భూరి తేనార్పితం వసు
ఇతర జూదగాళ్లకూ అతడు చాలా ధనం ఇచ్చాడు.
భాజనాని విచిత్రాణి కాంస్య తామ్రమయాని చ
వివిధ రకాల కంచు, రాగి పాత్రలు కూడా ఇచ్చాడు.
న తేన సదృశః కశ్చిదాక్షికో భూమిమండలే
భూమిపై అతడికి సమానమైన జూదగాడు ఎవరూ లేరు.
కథం నాజ్ఞాయి తనయో ఽవినయానయకోవిదః
అవినయాన్ని బాగా తెలిసిన ఆ కుమారుడిని ఎలా గుర్తించలేకపోయారు?
ప్రావృత్య వాససా మౌలిం ప్రావిశన్నిజమందిరమ్
తలపై వస్త్రం వేసుకుని తన ఇంట్లోకి ప్రవేశించాడు.
దీక్షితాయిని కుత్రాసి క్వ తే గుణనిధిః సుతః
ఓ దీక్షితుని భార్యా! నువ్వెక్కడ ఉన్నావు? నీ కుమారుడు, ఆ గుణాల నిధి ఎక్కడ ఉన్నాడు?
అంగోద్వర్తన కాలే యా త్వయా మేంఽగులితో హృతా
నీవు నా చేతులను మర్దన చేస్తున్నప్పుడు తీసుకున్న ఉంగరం పోయింది.
ఇతి శ్రుత్వాథ తద్వాక్యం భీతా సా దీక్షితాయినీ
ఆ మాటలు విని, దీక్షితుని భార్య భయపడింది.
వ్యగ్రాస్మి దేవపూజార్థముపహారాది కర్మణి 4.1.13.
దేవతల పూజకు, నైవేద్యాది పనుల్లో నేను బిజీగా ఉన్నాను.
ఇదానీమేవ పక్వాన్నకరణవ్యగ్రయా మయా
ఇప్పుడే నేను వంట చేయడంలో తలమునకగా ఉన్నాను.
దీక్షిత ఉవాచ హంహో సత్పుత్రజనని నిత్యం సత్యప్రభాషిణి
దీక్షితుడు ఇలా అన్నాడు: 'ధర్మపుత్రుని తల్లీ! నిత్యం నిజం మాట్లాడేవాడివి.'
తదాతదేతి త్వం బ్రూయా నాథేదానీం స నిర్గతః
నువ్వు 'అప్పుడు' అని, 'అప్పుడు కాదు' అని అంటున్నావు. ఇప్పుడు అతడు బయటకు వెళ్లిపోయాడు.
కుతస్త్వచ్ఛాటకః పత్ని మాంజిష్ఠో యో మయాఽర్పితః
భార్యా! నేను ఇచ్చిన ఆ ఎర్ర చాదర నీ దగ్గరికి ఎక్కడిదీ?