గణావూచతుః శివశర్మన్మహాప్రాజ్ఞ పరిశుద్ధేంద్రియేశ్వర
గణులు ఇలా అన్నారు: శివశర్మా, మహా జ్ఞానివి, పవిత్రమైన ఇంద్రియాల యజమానివి,
సుహృది ప్రేమసంపన్నే త్వయ్యనుద్యం న కించన
ప్రేమతో నిండిన మిత్రునికి నీతో ఏదీ దాచాల్సిన అవసరం లేదు.
ఆసీత్కాంపిల్యనగరే సోమయాజికులోద్భవః
కాంపిల్య నగరంలో సోమయాజి వంశంలో ఒకడు జన్మించాడు.
వేదవేదాంగవేదార్థాన్వేదోక్తాచారచంచురః
వేదాలు, వేదాంగాలు, వేదార్థాలు నేర్చుకుని, వేదాల్లో చెప్పిన విధంగా ప్రవర్తించేవాడు.
అగ్నిశుశ్రూషణరతో వేదాధ్యయనతత్పరః
అగ్నికి సేవ చేయడంలో, వేదాధ్యయనంలో అతడు నిమగ్నమై ఉండేవాడు.
కృతోపనయనః సోథ విద్యాం జగ్రాహ భూరిశః 4.1.13.
ఉపనయనం అయిన తరువాత, విస్తృతంగా విద్యను సంపాదించాడు.
ఆదాయాదాయ బహుశో ధనం మాతుః సకాశతః
తల్లి వద్ద నుంచి పదేపదే ఎంతో ధనం తీసుకునేవాడు.
సంత్యక్త బ్రాహ్మణాచారః సంధ్యాస్నానపరాఙ్ముఖః
బ్రాహ్మణుని ఆచారాన్ని వదిలి, సంధ్యావందనం, స్నానం వంటి కర్మలకు దూరంగా ఉండేవాడు.
నటపాఖండిభండైశ్చ బద్ధప్రేమపరంపరః
నటులు, మోసగాళ్లు, జోకర్లతో స్నేహబంధాన్ని ఏర్పరచుకున్నాడు.
ప్రేరితోపి జనన్యా స న యాతి పితురంతికమ్
తల్లి ఎంత చెప్పినా, తండ్రి దగ్గరకు వెళ్లేవాడు కాదు.
యదా యదైవ తాం పృచ్ఛేదయేగుణనిధిః సుతః
ఎప్పుడైనా ఆ గుణవంతుడు అయిన కుమారుడు తల్లిని అడిగినప్పుడు,
తదా తదేతి సా బ్రూయాదిదానీం స బహిర్గతః
అప్పుడు ఆమె, 'ఇప్పుడు అతడు బయటికి వెళ్లాడు' అని చెప్పేది.
అధీత్యాధ్యయనార్థం స ద్విత్రైర్మిత్రైః సమం యయౌ
విద్యాభ్యాసం కోసం ఇద్దరు ముగ్గురు మిత్రులతో కలిసి వెళ్లాడు.
న తత్కర్మ చ తద్వృత్తం కించిద్వేత్తి స దీక్షితః
ఆ దీక్షితుడు తన కర్మలు, ప్రవర్తన గురించి ఏమి తెలియదు.
గృహ్యోక్తేన విధానేన పాణిగ్రాహమకారయత్
ఇల్లు నడిపే విధానానికి అనుగుణంగా పాణిగ్రహణం చేసాడు.
శాస్తి స్నేహార్ద్రహృదయా క్రోధనస్తే పితేత్యలమ్ 4.1.13.
తన మనసు మమకారంతో నిండిన ఆమె, 'నీవు కోపపడటం చాలూ, బిడ్డా,' అని నీకు బోధిస్తుంది.
ఆచ్ఛాదయామి తే నిత్యం పితురగ్రే కుచేష్టితమ్
నీవు చేసిన తప్పులను నేను ఎప్పుడూ నీ తండ్రి ముందు దాచిపెడతాను.
బ్రాహ్మణానాం ధనం పుత్ర సద్విద్యా సాధుసంగమః
బ్రాహ్మణులకు సంపద అంటే నిజమైన విద్యా, మంచి వారితో స్నేహం.
ఇతి రూఢిమిహ ప్రాప్తాస్తవ పూర్వపితామహాః
ఇలా నీ పూర్వీకులు ఇక్కడ మంచి పేరు సంపాదించారు.
సద్విద్యా సుమనో ధేహి బ్రాహ్మణాచారమాచర
నిజమైన విద్యను ఆదరించు, మనసు శుద్ధిగా ఉంచు, బ్రాహ్మణుడిగా నడుచుకో.
ఊనవింశతికోఽసి త్వమేషా షోడశవార్షికీ
నీవు ఇంకా పద్దెనిమిది సంవత్సరాలు కూడా కాలేదు, ఆమె పదహారు సంవత్సరాల వయస్సు.
ఏతాం సంవృణు సద్వృత్తాం పితృభక్తియుతా భవ
ఈ మంచి లక్షణాలున్న అమ్మాయిని స్వీకరించు; తండ్రిపట్ల భక్తి కలిగి ఉండు.
తతోఽపత్రపసే కిం న త్యజ దుర్వృత్తతాం శిశో
నీవు ఎందుకు సిగ్గుపడటం లేదు? చెడు అలవాట్లు వదిలిపెట్టు, బిడ్డా.
తేభ్యోపి న బిభేషి త్వం శుద్ధోస్యుభయ వంశతః
వాళ్లను కూడా నీవు భయపడటం లేదు; నీవు రెండు వంశాల్లోనూ పవిత్రుడవు.
గృహేపి శిష్యాన్పశ్యైతాన్పితుస్తే వినయోచితాన్
ఇంట్లోనే ఉన్న నీ తండ్రి శిష్యులను చూడు, వారు ఎంత వినయంగా ఉన్నారో గమనించు.
శ్రద్ధాం విహాయ తే తాతే వృత్తిలోపం కరిష్యతి 4.1.13.
నీవు విశ్వాసాన్ని వదిలేస్తే, నీ తండ్రి జీవిక కోల్పోతాడు.
అనంతరం హసిష్యంతి యుక్తం దీక్షితతాస్త్వితి
తర్వాత వారు నవ్వుతూ, 'ఇదే initiation అంటారా?' అని అంటారు.
మాతుశ్చరిత్రం తనయో ధత్తే దుర్భాషణైరితి
తల్లి స్వభావం కొడుకు మాటల్లో, దుర్భాషణంలో కనిపిస్తుంది.
తదంఘ్రిలీనమనసో మమ సాక్షీ మహేశ్వరః
నా మనసు ఆయన పాదాలపై లీనమై ఉంది; మహేశ్వరుడు నాకు సాక్షి.
అహో బలీయాన్సవిధిర్యేన జాతా భవానితి
అయ్యో, విధి ఎంత బలమైనదో! దానివల్ల నీవు పుట్టావు.