తపోభిర్బహుభిస్సోయం శోణాద్రీశమతోషయత్
అతడు అనేక తపస్సులతో శోణాద్రి అధిపతిని సంతోషపరిచాడు.
ప్రఖ్యాతాశ్చ ప్రకాశంతే దుర్బోధాస్త్వల్పచేతసామ్ ।। 1.3.1.6.
ప్రఖ్యాతమైనవి వెలుగుగా కనిపిస్తాయి, కానీ అర్థం చేసుకోలేని వారికి అవి గ్రహించలేనివే.
కథమేకత్ర సాంనిధ్యం లభేరన్భువి మానవాః
ఈ అన్నింటి సాన్నిధ్యం భూమిపై మనుషులకు ఎలా లభించగలదు?
అంతర్నిగూఢతేజాస్త్వం గత్వా యస్సకలైః సురైః
నీ అంతరంలో దాగిన తేజస్సుతో, నీవు అన్ని దేవతలతో అక్కడికి వెళ్లావు.
అహం చ శంభుమభ్యర్చ్య తపసారుణపర్వతమ్
నేను కూడా అరుణపర్వతం వద్ద తపస్సుతో శంభువును పూజించాను.
విశ్వకర్మకృతం దివ్యం విమానం వివిధోత్సవమ్
విశ్వకర్మ నిర్మించిన, ఎన్నో ఉత్సవాలతో నిండిన దివ్యమైన విమానం నాకు లభించింది.
ధర్మశాస్త్రాణి వివిధాన్యవాపుర్మునిపుంగవాః
మహర్షులు అనేక విధాల ధర్మశాస్త్రాలను సంపాదించారు.
మయా చ శంభుమభ్యర్చ్య కృతాగ్న్యాహుతిసంభవాః
నేను కూడా శంభువును పూజించి, అగ్నికి ఆహుతులిచ్చి వచ్చిన వాటిని పొందాను.
హతశత్రుగణైభూపైర్లబ్ధరాజ్యైః పురా నృపైః
పూర్వకాలంలో శత్రువులను జయించి రాజ్యాన్ని పొందిన రాజులు—
ఇదమనుభవవైభవం విచిత్రం దురితహరం శివలింగమద్రిరూపమ్
వారు ఈ అద్భుతమైన, ఐశ్వర్యవంతమైన, పాపాలను హరించే శివలింగమయమైన పర్వతరూపాన్ని అనుభవించారు.
అవనతజనరక్షణోచితస్య స్మరణనిరాకృతవిశ్వకల్మషస్య
వందనంగా లొంగినవారిని కాపాడటానికి ఇది యోగ్యం, జ్ఞాపకం చేసుకుంటే ప్రపంచపు పాపాలను తొలగిస్తుంది.
ప్రాణినామపి సర్వేషాముపశాంతిం కథం గతః
ప్రాణులు అన్నింటికీ శాంతి ఎలా కలిగింది?
తీర్థానాముద్భవః పుణ్యాత్కథం చారుణపర్వతాత్
పుణ్యమైన అరుణపర్వతం నుండి పవిత్ర క్షేత్రాలు ఎలా పుట్టుకొచ్చాయి?
ద్వాపరం హాటకగిరిః కలౌ మరకతాచలః
ద్వాపరయుగంలో అది బంగారు పర్వతంగా, కలియుగంలో పచ్చని పర్వతంగా ఉండేది.
బహుయోజనపర్యంతం కృతే వహ్నిమయే స్థితే
కృతయుగంలో అది ఎన్నో యోజనల దూరం వ్యాపించి, అగ్నితో నిండినదిగా ఉండేది.
శనైః శాంతోరుణాద్రీశః శ్రీమానభ్యర్థితః సురైః
క్రమంగా అరుణాద్రి ప్రభువు, దేవతలు ప్రార్థించగా, శాంతిగా మారాడు.
అథ గౌరీ మునిం ప్రాహ కథం శాంతోఽరుణాచలః
అప్పుడు గౌరీ ఆ మునికి ఇలా అడిగింది: అరుణాచల పర్వతం ఎలా శాంతమయ్యాడు?
ఇతి తస్యా వచః శ్రుత్వా గౌతమస్త్వభ్యభాషత
ఆమె మాటలు విని గౌతముడు ఆమెకు సమాధానం చెప్పాడు.
పురా సురాః స్తుతిం చక్రురభ్యర్చ్య క్రతుసంభవైః
పూర్వం దేవతలు యజ్ఞాలతో పూజించి, స్తుతులు చేశారు.
భగవన్నరుణాద్రీశ సర్వలోకహితావహ
అరుణాచలేశ్వరా! సమస్త లోకాలకూ మేలు చేసే వాడవు.
అసౌ యస్తామ్రో అరుణ ఉత బభ్రుః సుమంగలః 1.3.1.7.
ఆయన తామ్రవర్ణుడు, అరుణవర్ణుడు, బభ్రువు, అత్యంత మంగళకరుడు.
నమస్తామ్రాయారుణాయ శివాయ పరమాత్మనే
తామ్రవర్ణుడైనవాడికి, అరుణుడైనవాడికి, శివునికి, పరమాత్మకు నమస్సులు.
త్వద్రూపమఖిలం దేవ జగదేతచ్చరాచరమ్
దేవా! నీ రూపమే ఈ జగత్తంతా; చలించేవీ, నిలిచేవీ అన్నీ నీవే.
వర్షతాం చ పయోదానాం నిర్ఝరాణాం చ భూయసామ్
మేఘాల నుండి, అనేక జలపాతాల నుండి విస్తారంగా వర్షం కురవాలని కోరుతున్నాం.
అగ్నేరాపః సముద్భూతాస్త్వత్తో హి పరమాత్మనః
అగ్నిలోంచి పుట్టే నీళ్లు, పరమాత్మా! అవన్నీ నీవే.
శీతో భవ మహాదేవ శోణాచల కృపానిధే
మహాదేవా! శోణాచల కృపానిధీ! దయచేసి చల్లగా మారు.
ఇతి స్తుతః సురైః సర్వేరానతైర్భక్తవత్సలః
అలా అందరు దేవతలు భక్తితో నమస్కరించి స్తుతించగా,
ప్రావర్త్తత పునర్నద్యో నిర్ఝరాశ్చ బహూదకాః
మళ్ళీ నదులు, జలపాతాలు నీటితో ప్రవహించసాగాయి.
తథాపి తరుణార్కోద్యత్కాలాగ్నిశతకోటిభిః
అయినా, ఉదయించే యువ సూర్యుని అగ్నికిరణాల వందల కోట్ల వేడితో,
విసృజ్య విశ్వసలిలం నదీశ్చ రసవిక్షరైః
ప్రపంచంలోని నీళ్లు, నదులు తమ ప్రవాహాలతో విడిచిపెట్టబడ్డాయి.