యా భర్తారం పరిత్యజ్య రహశ్చరతి దుర్మతిః 4.1.4.
తన భర్తను వదిలి, రహస్యంగా తిరిగే చెడ్డ మనసున్న మహిళ—
తాడితా తాడితుం చేచ్ఛేత్సా వ్యాఘ్రీ వృషదంశికా
ఆమె కొట్టబడితే, పులి లేదా పాము లాగ తిరిగి కొట్టాలని కోరుకుంటుంది.
యా భర్తారం పరిత్యజ్య మిష్టమఽశ్నాతి కేవలమ్
తన భర్తను వదిలి, రుచికరమైన భోజనం ఒంటరిగా తినే మహిళ—
యా త్వం(హుం) కృత్యాఽప్రియం బ్రూతే మూకా సా జాయతే ఖలు
దుర్మంత్రంతో అప్రీతికరమైన మాటలు మాట్లాడే ఆమె, నిజంగా మూగగా మారుతుంది.
దృష్టిం విలుప్య భర్తుర్యా కంచిదన్యం సమీక్షతే
తన భర్తను చూడకుండా, మరొకరిని చూసే మహిళ—
బాహ్యాదాయాంతమాలోక్య త్వరితా చ జలాశనైః
బయట నుంచి ఎవరో వస్తున్నారని చూసి, ఆమె త్వరగా తినిపానాలు చేస్తుంది.
తథైవ చాటువచనైః ఖేదసంనోదనైః పరైః
అలాగే, ఇతరులతో మాయ మాటలు, బాధలు చెప్పడం ద్వారా కూడా—
మితం దదాతి హి పితా మితం భ్రాతా మితం సుతః
తండ్రి కొంత ఇస్తాడు, అన్న కొంత ఇస్తాడు, కుమారుడు కొంత ఇస్తాడు.
భర్తా దేవో గురుర్భర్తా ధర్మ తీర్థ వ్రతాని చ
భర్త దేవుడు, భర్త గురువు, భర్తే ధర్మం, తీర్థయాత్ర, వ్రతాలన్నీ కూడా.
జీవహీనో యథా దేహః క్షణాదశుచితాం వ్రజేత్
ప్రాణం లేని శరీరం వెంటనే అపవిత్రమయ్యేలా—
అమంగలేభ్యః సర్వేభ్యో విధవా త్యక్తమంగలా 4.1.4.
అమంగళకరమైన వారిలో, మంగళాన్ని కోల్పోయిన విధవా అత్యంత అమంగళకరమైనది.
విహాయ మాతరం చైకాం సర్వమంగలవర్జితామ
తన తల్లిని కూడా వదిలి, అన్ని మంగళాలను కోల్పోయినదిగా ఉంటుంది.
కన్యావివాహసమయే వాచయేయురితి ద్విజాః
కన్యావివాహ సమయంలో ద్విజులు ఇలా పఠించాలి.
భర్తా సదానుయాతవ్యో దేహవచ్ఛాయయా స్త్రియా
భర్తను స్త్రీ ఎప్పుడూ తన శరీరం, నీడలా అనుసరించాలి.
అనువ్రజతి భర్తారం గృహాత్పితృవనం ముదా
తన తండ్రి ఇంటి నుంచి అరణ్యంలోకి భర్తను ఆనందంగా అనుసరిస్తుంది.
వ్యాలగ్రాహీ యథా వ్యాలం బలాదుద్ధరతే బిలాత
పాము పట్టినవాడు బలవంతంగా దాన్ని బిలం నుంచి లాగినట్లు—
యమదూతాః పలాయంతే సతీమాలోక్య దూరతః ।। అపి దుష్కృతకర్మాణం సముత్సృజ్య చ తత్పతిమ్
ఒక సతీమంతుడు భార్యను చూసినప్పుడు, యమదూతలు దూరంగా పారిపోతారు; ఆమె భర్త పాపాలు చేసినవాడైనా, అతన్ని వదిలేసి వెళ్తారు.
న తథా బిభీమో వహ్నేర్నతథా విద్యుతో యథా
మనం అగ్నిని అంతగా భయపడము, మెరుపును కూడా అంతగా భయపడము—
తపనస్తప్యతేత్యంతం దహనోపి చ దహ్యతే
సూర్యుడు ఎంతగా కాలుస్తాడో, అగ్నికూడా దహించబడుతుంది.
యావత్స్వలోమసంఖ్యాస్తి తావత్కోట్యయుతాని చ
ఆమె శరీరంలో ఉన్న ప్రతి రోమం కోసం, అంతే కోట్లూ, లక్షలూ ఉంటాయి.
ధన్యా సా జననీ లోకే ధన్యోసౌ జనకః పునః 4.1.4.
ఈ లోకంలో అలాంటి తల్లి ధన్యురాలు, అలాంటి తండ్రి కూడా ధన్యుడు.
పితృవంశ్యామాతృవంశ్యాఃపతివంశ్యాస్త్రయస్త్రయః
తండ్రి వంశం, తల్లి వంశం, భర్త వంశం—మూడు వంశాలు ఉన్నాయి.
శీలభంగేన దుర్వృత్తాః పాతయంతి కులత్రయమ్
దుర్మార్గులు, సద్గుణాన్ని విడిచిపెట్టి, ఆ మూడు వంశాలకూ అపకీర్తి తెస్తారు.
పతివ్రతాయాశ్చరణో యత్ర యత్ర స్పృశేద్భువమ్
పతివ్రతా భార్య పాదం భూమిని ఎక్కడ తాకినా—
బిభ్యత్పతివ్రతాస్పర్శం కురుతే భానుమానపి
పతివ్రతా స్త్రీని తాకడానికి సూర్యుడికూడా భయపడతాడు.
ఆపః పతివ్రతా స్పర్శమభిలష్యంతి సర్వదా
పతివ్రతా స్త్రీ తాకాలని నదులు ఎప్పుడూ కోరుకుంటాయి.
గృహేగృహే న కిం నార్యో రూపలావణ్యగర్వితాః
ప్రతి ఇంట్లోనూ అందం, ఆకర్షణ మీద గర్వించే మహిళలు లేరు అని ఎక్కడ?
భార్యా మూలం గృహస్థస్య భార్యా మూలం సుఖస్య చ
భార్యే గృహస్థునికి ఆధారం, సంతోషానికి కూడా భార్యే మూలం.
పరలోకస్త్వయం లోకో జీయతే భార్యయా ద్వయమ్
ఈ లోకమూ, పరలోకమూ భార్య వల్లే నిలుస్తాయి.
గృహస్థః స హి విజ్ఞేయో యస్య గేహే పతివ్రతా
ఎవరి ఇంట్లో పతివ్రతా భార్య ఉంటే, వాడే నిజమైన గృహస్థుడు.