యజ్ఞార్థం చ వివాహార్థం వ్రతార్థం బ్రాహ్మణాయ వై
యజ్ఞం కోసం, వివాహం కోసం, వ్రతం కోసం, లేదా బ్రాహ్మణునికి ఇస్తారో,
ఆరోగ్యశాలాం యః కుర్యాద్వైద్యపోషణతత్పరః
ఆరోగ్యశాల కట్టించి, వైద్యులను పోషించడంలో తపన చూపిస్తారో,
ముక్తీ కుర్వంతి తీర్థాని యే చ దుష్టావరోధతః
దుర్గతి పాలైన తీర్థాలను తిరిగి పునరుద్ధరిస్తారో,
విష్ణోర్వామమవాశంభోర్బ్రాహ్మణా ఏవ సుప్రియాః
విష్ణువు, శివుడు వీరి ఎడమవైపు బ్రాహ్మణులను ఎంతో ప్రీతిగా భావిస్తారు.
బ్రాహ్మణాశ్చైవ గావశ్చ కులమేకం ద్విధాకృతమ్
బ్రాహ్మణులు, ఆవులు ఒకే కుటుంబం, రెండు రూపాల్లో విడిపోయినవారు.
బ్రాహ్మణా జంగమం తీర్థం నిర్మితం సార్వభౌమికమ్
బ్రాహ్మణులు సర్వలోకాలకు కదిలే తీర్థస్థానాలు.
గావః పవిత్రమతులం గావో మంగలముత్తమమ్
ఆవులు అపూర్వమైన పవిత్రత, అత్యుత్తమ మంగళం.
శృంగాగ్రే సర్వతీర్థాని ఖురాగ్రే సర్వ పర్వతాః
ఆవు కొమ్ముల చివర అన్ని తీర్థాలు, కాళ్ల చివర అన్ని పర్వతాలు ఉన్నాయి.
దీయమానాం చ గాం దృష్ట్వా నృత్యంతి ప్రపితామహాః
ఆవును దానం చేయడాన్ని చూసి పితామహులు ఆనందంతో నాట్యం చేస్తారు.
రోరూయంతే చ పాపాని దారిద్ర్యం వ్యాధిభిః సహ 4.1.2.
పాపాలు అరుస్తూ పారిపోతాయి, దారిద్ర్యం వ్యాధులతో కలిసి తొలగిపోతుంది.
గవాం స్తుత్వా నమస్కృత్య కృత్వా చైవ ప్ర దక్షిణామ్
ఆవులను స్తుతించి, నమస్కరించి, ప్రదక్షిణగా తిరిగినవాడు—
యా లక్ష్మీః సవర్భూతానాం యా దేవేషు వ్యవస్థితా
ప్రాణులందరిలో ఉన్న లక్ష్మీ, దేవతల్లో స్థిరంగా ఉన్న ఆ ఐశ్వర్యం—
విష్ణోర్వక్షసి యా లక్ష్మీః స్వాహా చైవ విభావసోః
విష్ణువు ఛాతీపై ఉన్న లక్ష్మీ, అగ్నిదేవునికి స్వాహా—
గోమయం యమునా సాక్షాద్గోమూత్రం నర్మదా శుభా
ఆవు పేడ యమునా స్వరూపం, ఆవు మూత్రం నర్మదా స్వరూపం.
గవామంగేషు తిష్ఠంతి భువనాని చతుర్దశ
ఆవు అవయవాలలో పద్నాలుగు లోకాలు నివసిస్తున్నాయి.
ఇతి మంత్రం సముచ్చార్య ధేనూర్వాధేనుమేవ వా
ఈ మంత్రాన్ని ఉచ్చరించి, ఆవు అయినా, దూడ అయినా, ఎవరి మీదైనా చదవవచ్చు.
మయా చ విష్ణునా సార్ధం శివేన చ మహర్షిభిః । విచార్య గోగుణాన్నిత్యం ప్రార్థనేతి విధీయతే
నేను, విష్ణువు, శివుడు, మహర్షులతో కలిసి ఆవు గుణాలను పరిశీలించి, ఎప్పుడూ ఈ కోరికను చేయమని చెప్పబడింది.
గావో మే పురతః సంతు గావో మే సంతు పృష్ఠతః
నా ముందూ, వెనకా ఆవులు ఉండాలి.
నీరాజయతి యోంగాని గవాం పుచ్ఛేన భాగ్యవాన్
ఎవడు ఆవు తోకతో అవయవాలకు హారతి ఇస్తాడో, వాడు భాగ్యవంతుడు.
గోభిర్విప్రశ్చ వేదైశ్చ సతీభిః సత్యవాదిభిః 4.1.2.
ఆవులతో, బ్రాహ్మణులతో, వేదాలతో, మంచితనమున్న స్త్రీలతో, సత్యం చెప్పేవారితో కలిసి ఉండాలి.
మమ లోకాత్పరోలోకో వైకుంఠ ఇతి గీయతే
నా లోకానికి మించి ఉన్న లోకాన్ని వైకుంఠం అంటారు.
శివలోకస్తదుపరి గోలో కస్తత్సమీపతః
దాని పైన శివలోకం ఉంది, దాని దగ్గరగా గోలొకం ఉంటుంది.
గవాం శుశ్రూరూషకాయే చ గోప్రదాయే చ మానవాః
ఎవరు ఆవులను సేవిస్తారో, రోగులను చూసుకుంటారో, ఆవులను దానం చేస్తారో, వారు మానవులలో శ్రేష్ఠులు.
యత్ర క్షీరవహా నద్యో యత్ర పాయస కర్దమాః
అక్కడ పాలతో నదులు ప్రవహిస్తాయి, పెరుగు, నెయ్యితో మట్టి తయారవుతుంది.
శ్రుతిస్మృతిపురాణజ్ఞా బ్రాహ్మణాః పరికీర్తితాః
వేదాలు, స్మృతులు, పురాణాలు తెలిసిన బ్రాహ్మణులు ప్రసిద్ధులు.
శ్రుతిస్మృతీ తు నేత్రే ద్వే పురాణం హృదయం స్మృతమ్ పురాణహీనాద్ధృచ్ఛూన్యాత్కాణాంధావపి తౌ వరౌ
వేదం, స్మృతి రెండు కన్నులు, పురాణం హృదయం. పురాణం లేకపోతే హృదయం ఖాళీగా ఉంటుంది. ఒకటి లేకపోయినా, రెండూ గొప్పవే.
తద్బాహ్మణాయ గోర్దేయా సర్వత్ర సుఖమిచ్ఛతా
అందుకే ఎక్కడైనా సుఖం కోరేవాడు బ్రాహ్మణునికి ఆవును దానం చేయాలి.
యస్య ధర్మేఽస్తి జిజ్ఞాసా యస్య పాపాద్భయం మహత్
ఎవడికి ధర్మం తెలుసుకోవాలనిపిస్తే, పాపానికి భయపడితే,
చతుర్దశసు విద్యాసు పురాణం దీప ఉత్తమః 4.1.2.
పద్నాలుగు విద్యలలో పురాణం గొప్ప దీపంలా వెలుగుతుంది.
ఉత్ఫుల్లపద్మనయనా నిర్మితాః సుకృతార్థినః 4.1.2.
పూర్తిగా వికసించిన కమలపు కన్నులు ఉన్నవారు, పుణ్యం కోరేవారికోసం సృష్టించబడ్డారు.