సంసర్గపుణ్యయోగేన ఏకదన్తో ద్విజాధమః 2.4.30.
పుణ్యులతో స్నేహం వల్ల, ద్విజులలో అత్యంత నీచుడు ఒక్క దంతంతో మారిపోతాడు.
నారద ఉవాచ ఈదృశం కార్తికవ్రతమల్పాయాసం మహత్ఫలమ్
నారదుడు ఇలా అన్నాడు: కార్తీక వ్రతం తక్కువ శ్రమతో, గొప్ప ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.
ధర్మమేవాఽనుతిష్ఠంతః ప్రాప్నువంతి శుభాం గతిమ్
ధర్మాన్ని మాత్రమే ఆచరించే వారు శుభమైన స్థితిని పొందుతారు.
అధర్మమనుతిష్ఠంతో యాంతి తేఽధోగతిం నరాః
అధర్మాన్ని ఆచరించే మనుషులు దిగజారిన స్థితికి వెళ్ళిపోతారు.
తయోః పాలనకర్తారౌ ద్వావేవ విధినా కృతౌ
ఈ ఇద్దరిలో, వాటిని కాపాడేవారు ఇద్దరూ నియమప్రకారం ఏర్పడినవారు.
గురుతల్పాదయః పుత్రాః కామస్య ప్రథితా భువి
గురువు భార్యను మోసం చేసినవారు మొదలైన వారు, భూమిపై కామపుత్రులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు.
బ్రహ్మస్వహరణాద్యాశ్చ ఏతే నరకనాయకాః
బ్రాహ్మణుల సంపదను దోచేవారు మొదలైనవారు నరకంలో ప్రధానులు అవుతారు.
వ్రతాదిధర్మకృత్యం యైస్తైర్ముక్తాస్తే హి కుర్వతే
వ్రతాలు మరియు ఇతర ధార్మిక కార్యాల నుండి విముక్తులైన వారు అలా ప్రవర్తిస్తారు.
శ్రద్ధా మేధా విఘాతిన్యౌ వర్తేతే భువి సర్వదా
ఈ భూమిపై ఎప్పుడూ విశ్వాసం, మేధస్సు అడ్డంకులకు లోనవుతూనే ఉంటాయి.
న కరోతి సుదుర్మేధా యేనాంధం యాతి వై తమః
చాలా తక్కువ బుద్ధి ఉన్నవాడు ఏ పని చేయడు, అందువల్ల అతడు చీకటి లోకానికి వెళ్ళిపోతాడు.
అధ్యాపనాద్యాజనాద్వాఽప్యేకపంక్త్యశనాదపి 2.4.30.
బోధించడం, యజ్ఞాలు చేయడం, లేదా ఒక్క వరుసలో కూర్చుని భోజనం చేయడం వల్లనైనా,
ఏకాసనాదేకయానాన్నిశ్వాసస్యాంగసంగతః
ఒకే ఆసనంలో కూర్చోవడం, ఒకే వాహనంలో ప్రయాణించడం, లేదా కలిసే ఊపిరి పీల్చడం వల్ల స్నేహం ఏర్పడుతుంది.
స్పర్శనాద్భాషణాద్వాఽపి పరస్య స్తవనాదపి
ఒకరిని తాకడం, మాట్లాడడం లేదా పొగడడం వల్ల కూడా సంబంధం కలుగుతుంది.
దర్శనశ్రవణాభ్యాం చ మనోధ్యానాత్తథైవ చ
చూడడం, వినడం లేదా మనసులో ధ్యానం చేయడం వల్ల కూడా అదే ఫలితం వస్తుంది.
పరస్య నిందాం పైశున్యం ధిక్కారం చ కరోతి యః
ఎవరైనా ఇతరులను నిందిస్తే, అపవాదం చేస్తే లేదా తిట్టితే,
కుర్వతః పుణ్యకర్మాణి సేవాం యః కురుతే నరః
పుణ్యకార్యాలు చేసే వాడిని సేవించే మనిషి,
తస్య సేవాఽనురూపం చ ద్రవ్యం కించిన్న దీయతే
అతని సేవకు తగినంతగా ఏ వస్తువూ ఇవ్వబడదు.
ఏకపంక్తిస్థితం యస్తు లంఘయేత్పరివేషణమ్
ఒక వరుసలో నిలబడి, వడ్డించే క్రమాన్ని అతిక్రమించేవాడు,
స్నానసంధ్యాదికం కుర్వన్యః స్పృశేద్వాఽథ భాషతే
స్నానం, సంధ్యాది కర్మలు చేయుచున్నప్పుడు ఎవరో తాకినా లేదా మాట్లాడినా,
ధర్మోద్దేశేన యో ద్రవ్యమపరం యాచతే నరః
ధర్మాన్ని నెపంగా చూపించి, ఎవరో వద్ద ధనం అడిగే వాడు,
అపహృత్య పరద్రవ్యం పుణ్యకర్మ కరోతి యః 2.4.30.
ఇతరుల ఆస్తిని దొంగిలించి, ఆ ధనంతో పుణ్యకార్యాలు చేసే వాడు—
నాపకృత్య ఋణం యస్తు పరస్య మ్రియతే నరః
ఇతరుల దగ్గర అప్పు తీర్చకుండా మరణించే మనిషి—
బుద్ధిదాతాఽనుమన్తా చ యశ్చోపకరణప్రదః
సలహా ఇచ్చేవాడు, అనుమతినిచ్చేవాడు, అవసరమైన వస్తువులు అందించేవాడు—
ప్రజాభ్యః పుణ్యపాపానాం రాజా షష్ఠాంశముద్ధరేత్
ప్రజల పుణ్యపాపాలలో రాజు ఆరు వంతు భాగాన్ని తీసుకోవాలి.
స్వపతేరపి పుణ్యస్య యోషిదర్ధమవాప్నుయాత్
భర్త చేసే పుణ్యానికి భార్య కూడా సగం ఫలితాన్ని పొందుతుంది.
పరహస్తేన దానాది కుర్వతః పుణ్యకర్మణః
ఇతరుల చేతుల ద్వారా దానం వంటి పుణ్యకార్యాలు జరిగితే—
వృత్తిదో వృత్తిసంభోక్తుః పుణ్యం షష్ఠాంశముద్ధరేత్
ఉపాధి ఇచ్చేవాడు, ఆ ఉపాధిని అనుభవించేవాడి పుణ్యంలో ఆరు వంతు భాగాన్ని పొందాలి.
ఇత్థం హ్యదత్తాన్యపి పుణ్యపాపాన్యాయాంతి నిత్యం పరసంచితాని
ఇలా, మనం చేయని పుణ్యపాపాలు కూడా, ఇతరులు కూడబెట్టినవే అయినా, ఎప్పుడూ మనకూ వస్తాయి.
కలౌ జ్ఞానం దృఢం నాస్తి కలౌ గర్వేణ సత్క్రియా
కలియుగంలో స్థిరమైన జ్ఞానం ఉండదు; కలియుగంలో గర్వం వల్ల సత్క్రియలు నశిస్తాయి.
తపోనిష్ఠః పురా దమ్భీ సతీ శుద్ధప్రభావతః
పూర్వకాలంలో తపస్సు చేసే వారు నిజాయితీగలవారు, సత్పురుషులు పవిత్ర ప్రభావంతో వెలిగేవారు.