కిం ను తాభ్యాం పురా చీర్ణం తస్మాత్తద్రూపధారిణౌ
ఆ ఇద్దరు ముందుగా ఏం చేశారు? వాళ్లు అటువంటి రూపాలు ఎందుకు పొందారు?
గణావూచతుః తృణబిందోస్తు కన్యాయాం దేవహూత్యాం పురా ద్విజ
గణులు ఇలా చెప్పారు: బ్రాహ్మణా! పుర్వం తృణబిందువు కుమార్తె దేవహూతికి—
జ్యేష్ఠో జయః కనిష్ఠోఽభూద్విజయశ్చైవ నామతః
పెద్దవాడిని జయుడు, చిన్నవాడిని విజయుడు అని పేరు పెట్టారు.
జయశ్చ విజయశ్చైవ విష్ణుభక్తిరతౌ సదా
జయుడు, విజయుడు ఇద్దరూ ఎప్పుడూ విష్ణువుకు భక్తితో ఉండేవారు.
నిత్యమష్టాక్షరీజాప్యౌ విష్ణువ్రతకరావుభౌ
వారు ఇద్దరూ ఎప్పుడూ అష్టాక్షరీ మంత్రాన్ని జపిస్తూ, విష్ణువుకు వ్రతాలు ఆచరించేవారు.
మరుత్తేన కదాచిత్తావాహూతౌ యజ్ఞకర్మణి
ఒకసారి మరుత్తుడు యజ్ఞకార్యానికి వారిని పిలిపించాడు.
జయస్తత్రాభవద్బ్రహ్మాయాజకో విజయోఽభవత్
అక్కడ జయుడు బ్రహ్మకు యజ్ఞాన్ని నిర్వహించాడు, విజయుడు కూడా అలాగే చేశాడు.
మరుత్తోఽవభృథస్నాతస్తాభ్యాం విత్తం దదౌ బహు
యజ్ఞం పూర్తయ్యాక మరుత్తుడు స్నానం చేసి, ఆ ఇద్దరికి ఎంతో ధనం ఇచ్చాడు.
యజనాయ పృథగ్విష్ణోస్తుష్ట్యర్థం తౌ తతో మునీ
తర్వాత, ఆ మునులు ఆ ధనాన్ని విడివిడిగా విష్ణువు సంతృప్తికోసం యజ్ఞానికి ఉపయోగించారు.
జయోఽబ్రవీత్సమో భాగః క్రియతామితి తత్ర సః 2.4.28.
అక్కడ జయుడు, 'అందరికీ సమానంగా భాగాలు చేయండి' అని చెప్పాడు.
తతోఽశపజ్జయః క్రోధాద్విజయం లుబ్ధమానసమ్
అప్పుడు జయుడు కోపంతో, లోభంతో ఉన్న విజయుడిని శపించాడు.
విజయస్తస్య తం శాపం శ్రుత్వా సోప్యశపచ్చ తమ్
ఆ శాపాన్ని విని, విజయుడు కూడా అతనిని తిరిగి శపించాడు.
తత్తదాచఖ్యతుర్విష్ణుం దృష్ట్వా నిత్యార్చనే విభుమ్
తరువాత ఇద్దరూ, ఎప్పుడూ ఆరాధనలో లీనమైన విష్ణువుని దర్శించి, ఆ సంగతులన్నీ వివరించారు.
భవిష్యావః కృపాసింధో తచ్ఛాపో వినివర్త్యతామ్
కరుణా సాగరా! ఆ శాపాలు తొలగిపోవాలని మేము కోరుతున్నాము.
మయాఽపి నాన్యథా కర్తుం శక్యతే తత్కదాచన
ఇది నేను అయినా ఎప్పుడూ వేరేలా చేయడం సాధ్యం కాదు.
ప్రహ్లాదవచసా స్తంభేఽప్యావిర్భూతో హ్యహం పురా
ప్రహ్లాదుని మాటల వల్ల నేను ఒకసారి స్తంభం నుండి ప్రత్యక్షమయ్యాను.
తస్మాద్యువామిమౌ శాపావనుఽభూయ స్వయంకృతౌ
అందువల్ల, మీరు ఇద్దరూ మీరే చేసిన ఈ శాపాలను అనుభవించాలి.
గణావూచతుః తతస్తౌ గ్రాహమాతంగావభూతాం గండకీతటే
అందుకు ఆ ఇద్దరూ గండకీ నది తీరంలో మొసలి, ఏనుగుగా మారిపోయారు.
కదాచిత్స గజః స్నాతుం కార్తికే గండకీం గతః
ఒకసారి కార్తీక మాసంలో ఆ ఏనుగు స్నానం చేయడానికి గండకీ నదికి వెళ్లింది.
గ్రాహగ్రస్తో హ్యసౌ నాగః సస్మార శ్రీపతిం తదా 2.4.28.
ఆ సమయంలో మొసలి ఆ ఏనుగును పట్టుకుంది. అప్పుడు ఏనుగు శ్రీపతిని స్మరించుకుంది.
తతస్తౌ గ్రాహమాతంగౌ చక్రం క్షిప్త్వా సముద్ధృతౌ
తర్వాత చక్రాయుధాన్ని విసిరి, ఆ మొసలి, ఏనుగును రక్షించబడినట్లు చేసాడు.
తతఃప్రభృతి తత్స్థానం హరిక్షేత్రమితిస్మృతమ్
అప్పటి నుండి ఆ స్థలం హరిక్షేత్రం అని ప్రసిద్ధి చెందింది.
తావుభౌ విశ్రుతౌ లోకే జయశ్చ విజయస్తథా
జయుడు, విజయుడు ఇద్దరూ లోకంలో ప్రసిద్ధులయ్యారు.
అతస్త్వమపి ధర్మజ్ఞ నిత్యం విష్ణువ్రతే స్థితః
కాబట్టి, నీకు కూడా ధర్మజ్ఞుడవైన నీవు ఎప్పుడూ విష్ణు వ్రతంలో నిలబడాలి.
తులామకరమేషేషు ప్రాతఃస్నాయీ సదా భవ
తులా, మకర మాసాల్లో ప్రతిరోజూ ఉదయాన్నే స్నానం చేయాలి.
బ్రాహ్మణానథ గాశ్చాఽపి వైష్ణవాంశ్చ సదా భజ
ఎప్పుడూ బ్రాహ్మణులను, ఆవులను, వైష్ణవులను గౌరవించు.
ఏవం త్వమపి దేహాంతే తద్విష్ణోః పరమం పదమ్
ఇలా నీవు కూడా ఈ శరీరాన్ని విడిచిన తరువాత విష్ణువు పరమ పదాన్ని పొందుతావు.
తావజ్జన్మ వ్రతాదస్మాద్విష్ణుసంతుష్టికారకాత్
ఈ జన్మంతా విష్ణువును సంతృప్తిపరిచే ఈ వ్రతాన్ని కొనసాగించు.
ధన్యోఽసి విప్రాగ్ర్య యతస్త్వయైతద్వ్రతం కృతం తుష్టికరం జగద్గురోః
బ్రాహ్మణులలో నీవు గొప్పవాడవు. నీవు ఈ వ్రతాన్ని ఆచరించావు. ఇది జగద్గురువు సంతృప్తి పొందేలా చేసింది. అందుకే నీవు ధన్యుడవు.
తయా కలహయా సార్ద్ధం వైకుణ్ఠభవనం గతౌ ।। 2.4.28.
ఆ కలహప్రియురాలితో కలిసి అతడు వైకుంఠలోని ఇంటికి వెళ్లాడు.