తేనాఽహం ప్రష్టుమిచ్ఛామి మాహాత్మ్యం తులసీభవమ్
అందుకే నేను తులసి మహిమను, తులసి జననాన్ని తెలుసుకోవాలని కోరుతున్నాను.
కథమేషా సముత్పన్నా కస్మిన్స్థానే చ నారద
ఈమె ఎలా జన్మించింది? ఎక్కడ జన్మించింది, నారదా?
సేతిహాసం పురావృత్తం తత్సర్వం కథయామి తే
ఆ పురాతన ఇతిహాసాన్ని, జరిగిన విధంగా, నీకు చెప్పుతాను.
పురా శక్రః శివం ద్రష్టుమగాత్కైలాసపర్వతమ్
పూర్వం ఇంద్రుడు శివుని దర్శించడానికి కైలాసపర్వతానికి వెళ్లాడు.
యావద్గతః శివగృహం తావత్తత్ర స దృష్టవాన్
శివుని ఇంటికి చేరుకున్నప్పుడు, అక్కడ ఆయన చూశాడు—
స పృష్టస్తేన కస్త్వం భోః క్వ గతో జగదీశ్వరః
అతడిని అడిగారు: 'నీవెవరు? ప్రభువు ఎక్కడికి వెళ్లాడు?'
తతః కుద్ధో వజ్రపాణిస్తం నిర్భర్త్స్య వచోఽబ్రవీత్
అప్పుడే కోపంతో వజ్రాయుధాన్ని ధరించిన వాడు అతనిని గట్టిగా మందలించి ఇలా అన్నాడు.
అతస్త్వాం హన్మి వజ్రేణ కస్తే త్రాతాఽస్తి దుర్మతే
కావున, నేను నిన్ను వజ్రంతో కొడతాను. దుర్మార్గుడా, నిన్ను రక్షించగలవాడు ఎవరు?
తేనాస్య కణ్ఠో నీలత్వమగాద్వజ్రం చ భస్మతామ్ 2.4.14.
దాంతో అతని గొంతు నీలంగా మారింది, వజ్రాయుధం బూడిదైపోయింది.
దృష్ట్వా బృహస్పతిస్తూర్ణం కృతాంజలిపుటోఽభవత్
అది చూసి బృహస్పతి వెంటనే చేతులు జోడించి నమస్కరించాడు.
త్రిపురఘ్నాయ శర్వాయ నమోఽధంకనిషూదినే
త్రిపురాసురులను సంహరించిన శర్వునికి, అహంకారులను దణ్డించిన దేవునికి నమస్కారం.
విరూపాయాఽతిరూపాయ బహురూపాయ శంభవే
విచిత్ర రూపాలవాడైన శంభువుకు, అందరికంటే అందమైనవాడైనవాడికి, అనేక రూపాలవాడైన దేవునికి నమస్కరిస్తాను.
కాలాంతకాయ కాలాయ కాలభోగిధరాయ చ
కాలాంతకుడైనవాడికి, కాలమే అయిన దేవునికి, కాలసర్పాన్ని ధరించినవాడికి నా వందనం.
సంహరన్నయనజ్వాలాం త్రిలోకీదహన క్షమామ్
కన్నుల నుంచి అగ్ని జ్వాలలు వెలువడి, మూడు లోకాలను కాల్చగల శక్తి ఉన్న దేవునికి నమస్కారం.
వరం వరయ భో బ్రహ్మన్ప్రీతః స్తుత్యాఽనయా తవ
బ్రాహ్మణా, నీ స్తోత్రంతో సంతోషించాను. కావలసిన వరం అడుగు.
అగ్నిరేష శమం యాతు భాలనేత్రసముద్భవః
భాలనేత్రం నుంచి పుట్టిన ఈ అగ్ని శాంతించిపోవాలి.
ఈశ్వర ఉవాచ పునః ప్రవేశమాయాతి భాలనేత్రే కథం శిఖీ
ఈశ్వరుడు ఇలా అన్నాడు: భాలనేత్రం నుంచి వెలువడిన అగ్ని మళ్లీ ఎలా లోపలికి వెళ్ళగలదు?
సోఽపతత్సింధుగంగాయాః సాగరస్య చ సంగమే
ఆ అగ్ని సింధు, గంగా నదులు మరియు సముద్రం కలిసే చోట పడిపోయింది.
తావత్స బాలరూపత్వమగాత్తత్ర రురోద చ 2.4.14.
అక్కడ అది శిశువుగా మారి ఏడవడం ప్రారంభించింది.
స్వర్గాద్యాః సత్యలోకాంతాస్తత్స్వనాద్బధిరీకృతాః
ఆ శిశువు ఏడుపు ధ్వనితో స్వర్గం నుంచి సత్యలోకం వరకు అన్ని లోకాలు చెవులు మూసుకున్నట్లయ్యాయి.
తావత్సముద్రస్యోత్సంగే తం బాలం స దదర్శ హ
అప్పుడే సముద్ర తీరంలో ఆ శిశువును చూసాడు.
ప్రణమ్య శిరసా బాలం తస్యోత్సంగే న్యవేశయత్ జాతకర్మాఽఽదిసంస్కారాన్కురుష్వాఽద్య జగద్గురో
ఆ శిశువుకు తల వంచి నమస్కరించి, తన మడిలో పెట్టి, 'జగద్గురువా, నేడు జనన సంస్కారాది క్రియలు చేయు' అని అన్నాడు.
బ్రహ్మాణమగ్రహీత్కూర్చే విధున్వంస్తం ముహుర్ముహుః కథంచిన్ముక్తకూర్చోఽథ బ్రహ్మా ప్రోవాచ సాగరమ్
అతడు బ్రహ్మను జట పట్టుకుని, మళ్లీ మళ్లీ ఊపుతూ పట్టుకున్నాడు. ఎట్టకేలకు బ్రహ్మ తనను విడిపించుకుని సముద్రాన్ని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
తస్మాజ్జలంధర ఇతి ఖ్యాతో నామ్నా భవిష్యతి
అందువల్ల అతడు 'జలంధరుడు' అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందతాడు.
అనేనైవైష తరుణః సర్వశస్త్రాస్త్రపారగః
ఈ విధంగా ఈ యువకుడు అన్ని ఆయుధాల్లో నిపుణుడయ్యాడు.
యత ఏష సముద్భూతస్తత్రైవాంతం గమిష్యతి
అతడు ఎక్కడ నుండి పుట్టాడో, అక్కడే తన అంతం కూడా పొందతాడు.
ఆమంత్ర్య సరితాం నాథం బ్రహ్మాంతర్ధానమాగమత్
అప్పుడా నదుల అధిపతిని వీడిపోతూ బ్రహ్మ దేవుడు అంతర్ధానమయ్యాడు.
అథ తద్దర్శనోత్ఫుల్లనయనః సాగరస్తదా 2.4.14.
ఆ సమయంలో, ఆ దర్శనం వల్ల సముద్రుని కన్నులు ఆనందంతో వికసించాయి.
తే కాలనేమిప్రముఖాస్తతోఽసురాస్తస్మై సుతాం తాం ప్రదదుః ప్రహర్షితాః
తర్వాత కాలనేమి మొదలైన అసురులు ఆనందంతో ఆ కుమార్తెను అతనికి ఇచ్చారు.
తేఽపి భూమండలం యాతా నిర్భయాస్తముపాశ్రితాః
వారు కూడా భయంలేకుండా భూమిపైకి వెళ్లి అతని ఆశ్రయాన్ని పొందారు.