బలిరాజ్యే తు యే లోకాః శోకాఽనుత్సాహకారిణః
బలిరాజ్యంలో ఉన్నవారు ఎవరు దుఃఖాన్ని, నిరుత్సాహాన్ని కలిగిస్తారో,
చతుర్దశీత్రయే రాజ్యం బలేరస్త్వితి యాచయేత్ దదావతిథయేంద్రాయ బలిం పాతాలవాసినమ్
మూడు పద్నాలుగు తిథుల్లో బలికి రాజ్యం కలగాలని కోరాలి; పాతాళంలో నివసించే బలిని అతిథిగా వచ్చిన ఇంద్రునికి సమర్పించాలి.
దత్తం దైత్యపతేరిత్థం హరిణా తద్దినత్రయమ్ 2.4.9.
అలా మూడు రోజులు దైత్యపతి బలిని హరివారు సమర్పించారు.
మహారాత్రిః సముత్పన్నా చతుర్దశ్యాం మునీశ్వరాః
మహారాత్రి పద్నాలుగవ తిథినాడు పుట్టింది, మునిశ్రేష్ఠులారా.
బలిరాజ్యం సమాసాద్య యక్షగంధర్వకిన్నరాః
బలి రాజ్యం పొందిన తరువాత యక్షులు, గంధర్వులు, కిన్నరులు
సర్వ ఏవ ప్రహృష్యంతి నృత్యంతి చ నిశాముఖే
వారు అందరూ రాత్రి సమీపిస్తున్నప్పుడు ఆనందంతో నృత్యం చేస్తారు.
బలిరాజ్యం సమాసాద్య యథా లోకాః సుహర్షితాః
బలి పాలన వచ్చినప్పుడు లోకాలు ఎంత ఆనందంగా ఉంటాయో,
తులాసంస్థే సహస్రాంశౌ ప్రదోషే భూతదర్శయోః
తులా రాశిలో సహస్రాంశువు ఉండగా, సంధ్యాసమయంలో భూతాలు చూస్తూ ఉండగా,
నరకస్థాస్తు యే ప్రేతాస్తే మార్గం తు వ్రతాత్సదా
నరకంలో ఉన్న ప్రేతాత్మలు ఎప్పుడూ వ్రత మార్గాన్నే అనుసరిస్తారు.
ఆశ్వినే మాసి భూతాదితిథయః కీర్తితాస్త్రయః
ఆశ్వయుజ మాసంలో, భూత మొదలైన మూడు తిథులు చెప్పబడ్డాయి.
యది స్యుః సంగవాదర్వాగేతాశ్చ తిథయస్త్రయః
ఈ మూడు తిథులు కలిసైనా, విడివిడిగానైనా వచ్చినా,
కౌమోదిన్యాస్తు మాహాత్మ్యం ప్రష్టుమిచ్ఛామహే ద్విజాః
కౌమోదినీ మహిమను గురించి మేము తెలుసుకోవాలని కోరుకుంటున్నాము, ద్విజులారా.
కిమర్థం క్రియతే సా తు తస్యాః కా దేవతా భవేత్ 2.4.9.
ఆ వ్రతం ఎందుకు చేయాలి? దానికి ఏ దేవత అధిపతిగా ఉంటుందో చెప్పండి.
ప్రహర్షః కోఽత్ర నిర్దిష్టః క్రీడా కాఽత్ర ప్రకీర్తితా
ఇక్కడ ఏ ఆనందం చెప్పబడింది? ఇక్కడ ఏ ఆట ప్రస్తావించబడింది?
స్నాత్వా దేవాన్పితౄన్భక్త్యా సంపూజ్యాఽథ ప్రణమ్య చ
స్నానం చేసి, భక్తితో దేవతలను, పితృదేవతలను పూజించి, వారికి నమస్కరించాలి.
కృత్వా తు పార్వణశ్రాద్ధం దధిక్షీరఘృతాదిభిః
తరువాత పెరుగు, పాలు, నెయ్యి మొదలైన వాటితో పర్వణ శ్రాద్ధం చేయాలి.
తతః ప్రదోషసమయే పూజయేదిందిరాం శుభామ్
ఆ తరువాత సంధ్యాసమయంలో శుభమైన ఇంద్రిని పూజించాలి.
నానాపుష్పైః పల్లవైశ్చ చిత్రైశ్చాఽపి విచిత్రితమ్
వివిధ పుష్పాలు, ఆకులు, అందమైన అలంకరణలతో అలంకరించాలి.
సంపూజ్యా దేవనార్యోఽపి వహుభిశ్చోపచారకైః
అలాగే దేవతా స్త్రీలను కూడా ఎన్నో విధాలుగా సేవించి పూజించాలి.
అస్మిన్నహని సర్వేఽపి విష్ణునా మోచితాః పురా
ఈ రోజున అందరినీ విష్ణువు ఒకప్పుడు విమోచించారు.
లక్ష్మ్యా సార్ద్ధం తతో దేవా జగ్ముః క్షీరోదధౌ పునః
తరువాత లక్ష్మితో కలిసి దేవతలు మళ్లీ పాలసముద్రానికి వెళ్లారు.
రచనీయాః సూత్రగర్భాః పర్యంకాశ్చ సుతూలికాః
నూలు నేసిన మంచాలు, మృదువైన దిండు పరుపులు సిద్ధం చేయాలి.
స్థాపయేత్తాన్సురాఁల్లక్ష్మీం వేదఘోషసమన్వితః 2.4.9.
వేదమంత్రాల పఠనంతో కూడి, ఆ దేవతలను లక్ష్మీదేవితో కలిసి ప్రతిష్ఠించాలి.
అతోఽత్ర విధివత్కార్యా తుష్ట్యై తు సుఖసుప్తికా
అందుకే, ఇక్కడ శాస్త్రోక్తంగా సంతోషానికి అనుగుణంగా సౌఖ్యంగా నిద్రపోయే మంచం సిద్ధం చేయాలి.
కుర్యాత్తస్య గృహం ముక్త్వా తత్పద్మా క్వాఽపి న వ్రజేత్
ఆమెకు ఒక గృహం నిర్మించాలి; లేకపోతే పద్మా ఎక్కడికీ వెళ్లదు.
ధనచిన్తా విహీనాస్తే కథం రాత్రౌ స్వపంతి హి
ధనభయాలు లేని వారు రాత్రి ఎంత ప్రశాంతంగా నిద్రపోతారో చూడు.
స తు దారిద్ర్యనిర్ముక్తః స్వజాతౌ స్యాత్ప్రతిష్ఠితః
దారిద్ర్యాన్ని దాటి, తన వంశంలో స్థిరంగా ఉంటాడు.
పాచయిత్వా గవ్యదుగ్ధం సితాం దత్త్వా యథోచితామ్
ఆవుపాలును మరిగించి, తగినంత పంచదార కలిపి సమర్పించాలి.
అన్యచ్చతుర్విధం భక్ష్యం దద్యాచ్ఛ్రీః ప్రీయతామితి
ఇంకా, నాలుగు రకాల భక్ష్యాలు సమర్పిస్తూ, 'శ్రీదేవి ప్రసన్నమవ్వాలి' అని చెప్పాలి.
ప్రబోధసమయే లక్ష్మీం బోధయిత్వా భునక్తి యా
ఉదయం లేచినప్పుడు, లక్ష్మీదేవిని మేల్కొలిపి, ఆ తరువాత భోజనం చేయాలి.