వటం జగామ ధర్మజ్ఞో మహత్కోటరసంయుతమ్
ధర్మజ్ఞుడు ఆ గొప్ప గుహతో ఉన్న వటవృక్షం వద్దకు వెళ్లాడు.
శ్రూయతాం విప్రశార్దూల తులస్యాస్తూత్తమాం కథామ్
ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా! తులసి గొప్ప కథను విను.
పురా దుర్వాససః శాపాద్గతైశ్వర్యే పురందరే 2.4.8.
పూర్వం దుర్వాసుని శాపం వల్ల పురందరుడు తన ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోయాడు.
ఐరావతః కల్పతరుశ్చన్ద్రమాః కమలా తథా
అయిరావతం, కల్పవృక్షం, చంద్రుడు, అలాగే కమల కూడా.
హరీతక్యాదయశ్చాఽపి దివ్యా ఓషధయస్తథా
హరీతకితో పాటు మరికొన్ని దివ్యమైన ఔషధాలు కూడా ఉన్నాయి.
తతః పీయూషకలశమజరామరదాయకమ్ అవేక్ష్య మనసా సద్యః పరాం నిర్వృతిమాప హ
ఆ తర్వాత, మృత్యువును, వృద్ధాప్యాన్ని తొలగించే అమృతపాత్రను చూసి, అతని మనసు వెంటనే పరమానందంతో నిండిపోయింది.
తస్మిన్పీయూషకలశ ఆనన్దాస్రోదబిన్దవః
ఆ అమృతపాత్రలో ఆనంద ప్రవాహపు బిందువులు ఉన్నాయి.
సర్వ లక్షణసంపన్నా సర్వాభరణభూషితా
ఆమెకు అన్ని శుభలక్షణాలు కలిగి, అన్ని ఆభరణాలతో అలంకరించబడి ఉంది.
తత్రోత్పన్నాం తథా లక్ష్మీం తులసీం చ దదుర్హరేః
అక్కడ పుట్టిన లక్ష్మీదేవిని, తులసిని హరిదేవునికి సమర్పించారు.
తతోఽతీవ ప్రియకరా తులసీ జగతాం పతేః
ఆ తర్వాత తులసి, జగత్తు అధిపతి విష్ణువుకు అత్యంత ప్రియంగా మారింది.
సా తు దేవగణైః సర్వైర్విష్ణువత్పూజ్యతే ప్రియా
ఆమెను దేవతలందరూ, విష్ణువును ప్రేమించినట్లు, భక్తితో పూజిస్తారు.
తస్మాత్తస్యా నమస్కారో మయా విప్ర కృతస్తతః
కాబట్టి, బ్రాహ్మణా! నేను ఆమెకు నమస్కారం చేశాను.
ఆరాదదృశ్యత మహద్విమానం సూర్యవర్చసమ్ 2.4.8.
ఆ సమయంలో, సూర్యుడిలా ప్రకాశించే గొప్ప విమానం అక్కడ ప్రత్యక్షమైంది.
తథైవ తస్మాద్వృక్షాచ్చ పురుషౌ ద్వౌ వినిర్గతౌ
అలాగే, ఆ వృక్షం నుండి ఇద్దరు పురుషులు బయటకు వచ్చారు.
ప్రణామం చక్రతుస్తౌ హి హరిమేధసుమేధయోః
వారు ఇద్దరూ హరీమేధ, సుమేధలకు నమస్కారం చేశారు.
ఊచతుర్విస్మయావిష్టౌ తావుభౌ దేవసన్నిభౌ
ఆ ఇద్దరూ ఆశ్చర్యంతో నిండినవారు, దేవతలవలె కనిపిస్తూ మాట్లాడారు.
హరిమేధసుమేధసావూచతుః మందారమాలాం తరుణాం ధారయంతౌ తథాఽమరౌ
హరీమేధ, సుమేధలు ఇలా అన్నారు: 'మందారపు తాజా మాలలు ధరించి, మీరు ఇద్దరూ అమరులై ఉన్నారు.'
ఇత్యుక్తౌ బ్రాహ్మణాభ్యాం తావూచతుర్వృక్షనిర్గతౌ
బ్రాహ్మణులు ఇలా అడిగినప్పుడు, ఆ వృక్షం నుండి వచ్చిన వారు సమాధానం ఇచ్చారు.
బంధ్వాదయస్తథా చైవ యువామేవ న సంశయః
బంధ్వాదులు కూడా అలాగే, మీరు ఇద్దరూ నిజంగా యువకులే, ఇందులో సందేహం లేదు.
అప్సరోగణసంవీతః కదాచిన్నందన వనమ్
అప్సరసల సమూహంతో కలిసి, ఎప్పుడో నందనవనంలో ఉన్నాను.
రేమిరే దేవవనితా యథాకామం మయా సహ
దేవతా స్త్రీలు, నా తోడుగా, తమ ఇష్టానుసారం ఆనందంగా గడిపారు.
తపతో రోమశస్యైవ తద్దృష్ట్వా కుపితో మునిః
తపస్సు చేస్తున్న రోమశ మునిని చూసి, అక్కడున్న ముని కోపంతో నిండిపోయాడు.
అయమేవ దురాచారః శాపార్హ ఇతి చాఽబ్రవీత్ 2.4.8.
ఈ ప్రవర్తననే దుష్టమైనది, శాపానికి అర్హమని ఆయన ప్రకటించాడు.
ప్రసాదితో మయా సోఽథ విశాపమపి దత్తవాన్
తర్వాత నేను సంతుష్టుడనయ్యాక, అతడికి శాప విమోచన కూడా ఇచ్చాడు.
యదా శృణోషి సద్యస్త్వం విముక్తిం యాస్యసే పరామ్
నీవు ఇది వినిన ప్రతిసారీ, వెంటనే పరమ విముక్తిని పొందుతావు.
వసామ్యత్ర వటే దైవాద్భవద్దర్శనతో ధ్రువమ్
దైవకృపతోనే నేను ఈ వటవృక్షం క్రింద నివసిస్తున్నాను, నిన్ను దర్శించేందుకు తప్పక వచ్చాను.
అయం మునివరః పూర్వం గురుశుశ్రూషణే రతః
ఈ మహర్షి గతంలో తన గురువుకు సేవ చేయడంలో నిమగ్నుడయ్యాడు.
యుష్మత్ప్రసాదాదధునా బ్రహ్మశాపాద్విమోచితః
మీ దయవల్ల ఇప్పుడు అతడు బ్రహ్మ శాపం నుండి విముక్తుడయ్యాడు.
ఉత్తరోత్తరపుణ్యాని వర్ధంతే చ దినేదినే
ప్రతి రోజూ మరింత పుణ్యఫలాలు పెరుగుతుంటాయి.
తావనుజ్ఞాప్య తౌ ధామ జగ్మతుః పరయా ముదా
ఆ ఇద్దరూ అనుమతి తీసుకుని, ఎంతో ఆనందంతో తమ స్థానానికి వెళ్లారు.