అఘమర్షణకం కృత్వా స్నానాంగం తర్పణం తథా
అఘమర్షణం చేసి, స్నానాన్ని పూర్తిచేసి, తర్పణం కూడా చేయాలి.
తతస్తు బహిరాగత్య తీర్థం శిరసి నిక్షిపేత్
తర్వాత బయటకు వచ్చి, తీర్థాన్ని తలపై ఉంచాలి.
తతో జలాద్వినిష్క్రమ్య చాంచలం పీడయేద్బహిః
నీటిలోంచి బయటకు వచ్చాక, తడిసిన వస్త్రాన్ని బయట పిండి తీయాలి.
తద్దోషపరిహారార్థం యక్ష్మణం తర్పయామ్యహమ్
ఆ దోషాన్ని నివారించేందుకు, యక్ష్మణునికి తర్పణం సమర్పిస్తున్నాను.
అరుణం ప్రతి సూర్యేణ యదుక్తం చ సవిస్తరమ్
సూర్యుడు అరుణునికి విస్తృతంగా చెప్పినది—
క్షేత్రే వా ఏతదాఽఽఖ్యాహి భగవన్స్నానయోగతః
భగవంతుడా, స్నాన విధానానికి సంబంధించినది ఈ క్షేత్రంలో వివరించు.
యత్ర కుత్రాఽపి కర్తవ్యం జలే స్నానం తు కార్తికం
ఎక్కడైనా సరే, కార్తీక మాసంలో నీటిలో స్నానం చేయాలి.
తతో దశగుణం పుణ్యం శీతతోయనిమజ్జనాత్ 2.4.4.
తరువాత చల్లని నీటిలో మునిగితే పుణ్యం పది రెట్లు ఎక్కువగా లభిస్తుంది.
కూపాత్సహస్రగుణితం ఫలం వాపీనిషేకతః
బావిలో నీరు తీసి స్నానం చేస్తే, ఫలం వెయ్యి రెట్లు పెరుగుతుంది.
తతో దశగుణం పుణ్యం నిర్ఝరేషు నిమజ్జనాత్
తరువాత జలపాతాలలో మునిగితే పుణ్యం పది రెట్లు ఎక్కువగా లభిస్తుంది.
నద్యా దశగుణం ప్రోక్తం తీర్థస్నానం ఖగోత్తమ
పక్షిశ్రేష్ఠా, నదిలో స్నానం చేస్తే పుణ్యం పది రెట్లు ఎక్కువగా లభిస్తుంది అని చెప్పబడింది.
నదీత్రయస్య సంయోగే పుణ్యస్యాంఽతో న విద్యతే
మూడు నదులు కలిసే చోట పుణ్యానికి అంతు లేదు.
గోదావరీ విపాశా చ నర్మదా తమసా మహీ
గోదావరి, విపాశా, నర్మదా, తమసా నదులు, అలాగే ఈ భూమి కూడా,
వితస్తా వేదికా శోణో వేత్రవత్యపరాజితా
వితస్తా, వేదికా, శోణ, వేత్రవతి, అపరాజితా నదులు కూడా,
వాగ్మతీ చ శతద్రుశ్చ తథా బదరికాశ్రమః
వాగ్మతి, శతద్రు, అలాగే బదరికాశ్రమం కూడా,
సర్వేభ్యశ్చ స్థలేభ్యశ్చ ఆర్యావర్తం తు పుణ్యదమ్
ఈ ప్రదేశాలన్నింటిలో కూడా ఆర్యావర్తం ఎంతో పవిత్రమైనది.
అనంతసేనవసతిర్వరాహక్షేత్రమేవ చ
అనంతసేన వాసస్థలం, వరాహక్షేత్రం కూడా,
అవంతికా తతః శ్రేష్ఠా తతో బదరికాశ్రమః 2.4.4.
అవంతిక తర్వాత ఉత్తమమైనది, ఆ తరువాత బదరికాశ్రమం.
తతః కనఖలం తీర్థం తతో మధుపురీ వరా
తర్వాత కనఖల తీర్థం, దాని తరువాత మధుపురి అనే గొప్ప పట్టణం.
యైః స్నాతస్తే తు వైకుంఠే బహుకాలం వసంతి హి
ఈ ప్రదేశాలలో స్నానం చేసినవారు నిజంగా వైకుంఠంలో చాలా కాలం నివసిస్తారు.
అతో మధుపురీ శ్రేష్ఠా యమునా చ విశేషతః
కాబట్టి మధుపురి అతి శ్రేష్ఠమైనది, ముఖ్యంగా యమునా నది.
ద్వారావతీ తతః శ్రేష్ఠా ప్రత్యహం స్నాతి కేశవః
ఆ తరువాత ద్వారావతి అత్యుత్తమమైనది, అక్కడ కేశవుడు ప్రతి రోజు స్నానం చేస్తాడు.
ద్వారకాయాం మృత్తికాయాస్తిలకో యేన మస్తకే ద్వారకాస్నానమాహాత్మ్యం న వక్తుం శక్యతే మయా
ద్వారకా మట్టిని నుదుటిపై ధరించినవారికి, ద్వారకా స్నాన మహిమను నేను వివరించలేను.
గోవిందార్పితచిత్తానాం జాయతే పుణ్యభాస్కరా
గోవిందుని మీద మనస్సు పెట్టినవారికి పుణ్యరాశి సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తుంది.
తస్మాద్దశగుణం పుణ్యం తీర్థరాజేఽత్ర జాయతే
అందువల్ల, ఈ తీర్థరాజులో పుణ్యం పది రెట్లు ఎక్కువగా కలుగుతుంది.
కలౌ దశసహస్రాంఽతే విష్ణుస్త్యక్ష్యతి మేదినీమ్
కలియుగంలో పది వేల సంవత్సరాల తరువాత విష్ణువు భూమిని విడిచిపెడతాడు.
యావత్తిష్ఠతి గంగాఽత్ర తావత్తీర్థాని సంతి చ
ఇక్కడ గంగా ఉన్నంత కాలం తీర్థాలు కూడా ఉంటాయి.
యదైవ గంగా నష్టా స్యాత్కో వా తత్పాపమాహరేత్ 2.4.4.
గంగా పోయినప్పుడు ఆ పాపాన్ని ఎవరు తొలగించగలరు?
తస్మాన్మునీశ్వరాః సర్వే యావత్తిష్ఠతి జాహ్నవీ
కాబట్టి, మహర్షులందరూ, జాహ్నవీ నది ఉన్నంతవరకు,
సమాధిం గృహ్య సుదృఢాం యావత్కృతయుగం భవేత్
దృఢమైన ధ్యానంలో లీనమై, కృతయుగం వచ్చే వరకు ఉండాలి.