తమువాచ తతః శక్రః పునరేవ మహాయశాః
అప్పుడు మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన శక్రుడు మళ్లీ అతనితో మాట్లాడాడు.
న హి శక్యం ప్రాప్తుమేవమచిరాన్నాశమేష్యసి
'ఇది సాధ్యం కాదు; త్వరలో నీవు నాశనం అవుతావు.'
ఏవముక్తో మతంగస్తు సంశితాత్మా దృఢవ్రతః 5.2.60.
ఇలా అనబడిన మతంగుడు, తన వ్రతంలో దృఢంగా, మనసు స్థిరంగా నిలిచాడు.
తదేవ చ పునర్వాక్యమువాచ బలవృత్రహా
మళ్ళీ వృత్రాసురుని సంహారకుడు అదే మాటలు అన్నాడు.
అన్యం వరం వృణీష్వ త్వం మా కృథాస్తత్స్వయం శ్రమమ్
'ఇంకో వరాన్ని కోరుకో; దానికి ఇంత కష్టం పడవద్దు.'
అతిష్ఠత గయాం గత్వా సోంగుష్ఠేన శతం సమాః
అతడు గయలో, వంద సంవత్సరాలు, తన పెద్దవేలిపై నిలబడి తపస్సు చేశాడు.
త్వగస్థిభూతో ధర్మాత్మా తతాప పరమం తపః
తన శరీరం చర్మం, ఎముకలుగా మారిపోయినా, ధర్మబుద్ధితో ఉన్న మతంగుడు, అత్యున్నత తపస్సు చేశాడు.
వరాణామీశ్వరో దాతా సర్వభూతహితే రతః
వరాల అధిపతి, అందరికీ మేలుకోసం కృషిచేసే వాడు, వరాలను ప్రసాదించేవాడు,
బ్రాహ్మణ్యం దుర్ల్లభం తాత హ్యసతాం పాపశీలినామ్
'ప్రియమైనవాడా, పాపకార్యాలు చేసే చెడు మనుషులకు బ్రాహ్మణత్వం చాలా దుర్లభం.'
బ్రాహ్మణే సర్వభూతానాం యోగక్షేమః సమాహితః
బ్రాహ్మణునిలోనే సమస్త జీవుల శ్రేయస్సు, పోషణ స్థిరంగా ఉంటుంది.
అన్యం వరం వృణీష్వ త్వం దుర్లభోఽయం హి తే వరః
ఇంకొక వరం కోరుకో, ఈ వరం నీకు దొరకడం చాలా కష్టం.
తం తు శోచామి యో లబ్ధ్వా బ్రాహ్మణ్యం నానుపాలయేత్
బ్రాహ్మణత్వం పొందినవాడు దాన్ని పాటించకపోతే, అతని కోసం నేను బాధపడుతున్నాను.
బ్రాహ్మణ్యం యది దుష్ప్రాప్యం త్రిభిర్వర్ణైః శతక్రతో 5.2.60.
ఓ శతక్రతు, మూడు వర్ణాల వారికి బ్రాహ్మణత్వం పొందడం చాలా కష్టమైతే,
వీతహవ్యశ్చ రాజర్షిస్తపసా విప్రతాం గతః
వీతహవ్యుడు అనే రాజర్షి తపస్సుతో బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొందాడు.
అహింసాదమసత్యస్థః కథం నార్హామి విప్రతామ్
నేను అహింస, సత్యంలో నిలిచి ఉన్నవాడిని; మరి నేను బ్రాహ్మణత్వానికి అర్హుడిని కాదా?
ఏతామవస్థాం సంప్రాప్తో దైవయోగాత్పురందర
ఓ పురందరా, దైవయోగంతోనే నేను ఈ స్థితికి వచ్చాను.
యదహం యత్నవానేవం న లభే విప్రతాం విభో
ప్రభూ, నేను ఎంత ప్రయత్నించినా బ్రాహ్మణత్వం పొందలేకపోతే,
యది తేఽహమనుగ్రాహ్యః కించిద్వా సుకృతం మమ
నీ అనుగ్రహానికి నేను అర్హుడనైతే, నాకు కొంత పుణ్యం ఉన్నట్లయితే,
యథా మమాక్షయా కీత్తిర్భవేద్వాపి పురందర ।। కర్తుమర్హసి తద్దేవ శిరసా త్వాం ప్రసాదయే
ఓ పురందరా, నా కీర్తి ఎప్పటికీ నిలిచిపోవాలని దయచేసి అనుగ్రహించు; నేను నీకు తలవంచి ప్రార్థిస్తున్నాను.
ఇత్యుక్తో హి మతంగేన వాసవో బలవృత్రహా
మతంగుడు ఇలా అడిగినప్పుడు, వాసవుడు అయిన వజ్రాయుధుడు,
దివ్యమూర్త్తిధరం దివ్యం శ్రీసిద్ధేశ్వరపూర్వతః
అతనిని, తన ముందున్న దివ్యమూర్తి అయిన శ్రీ సిద్ధేశ్వరుని వైపు చూపించాడు.
తస్య దర్శనమాత్రేణ విప్రత్వం సమవాప్స్యసి
అతన్ని కేవలం దర్శించడమే ద్వారా నీవు బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొందుతావు.
మహాకాలవనం రమ్యం సిద్ధక్షేత్రమథాపరమ్ 5.2.60.
తర్వాత అతడు అందమైన మహాకాళవనానికి, మరో పవిత్రస్థలానికి వెళ్లాడు.
దృష్ట్వా సంపూజయామాస పుష్పైర్నానావిధైస్తథా
అదాన్ని చూసి,色色 పుష్పాలతో పూజ చేశాడు.
అహో మహాన్సభాగ్యోసి యస్త్వయా తోషితోఽస్మ్యహమ్
అయ్యో, నీవు ఎంత అదృష్టవంతుడివో! ఎందుకంటే నేను నీపై సంతోషించాను.
వరదోఽస్మి వరార్హాణాం శాపదోఽస్మి దురాత్మనామ
వరానికి అర్హులకూ వరాలు ఇచ్చేవాడిని, దుష్టులకు శాపాలు ఇచ్చేవాడిని.
తతోఽసౌ విప్రతాం యాతో మతంగో లింగదర్శనాత
తర్వాత మతంగుడు లింగాన్ని దర్శించడంతో బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొందాడు.
బ్రాహ్మణ్యం దుర్లభం లబ్ధం లింగస్యాస్య ప్రభావతః
ఈ లింగ ప్రభావంతో, దుర్లభమైన బ్రాహ్మణత్వాన్ని పొందాడు.
మతంగేశ్వరకో లోకే బ్రహ్మలోకప్రదాయకః
ఈ లోకంలో మతంగేశ్వరుడు బ్రహ్మలోకాన్ని ప్రసాదించేవాడు.
నిర్మర్యాదా నిరాచారా నిఃశంకాశ్చాతిలోలుపాః దర్శనాత్తస్య లింగస్య తేఽపి యాంతి త్రివిష్టపమ్
ఏ నియమం లేకుండా, ఆచారం లేకుండా, భయం లేకుండా, అత్యంత లోభంగా ఉన్నవారు కూడా ఆ లింగాన్ని దర్శించగానే స్వర్గాన్ని పొందుతారు.