ధర్మార్థకామ సిద్ధిశ్చ మోక్షసిద్ధిరనుత్తమా
ధర్మం, అర్థం, కామం లోని విజయాలు, ముక్తిలో అత్యుత్తమమైన సిద్ధి,
ఏష తే కథితో దేవి ప్రభావః పాపనాశనః
ఇవి అన్నీ పాపాలను నశింపజేసే మహత్త్వాన్ని నీకు చెప్పాను, దేవీ.
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం పఞ్చమ ఆవంత్యఖండే చతురశీతి లిఙ్గమాహాత్మ్యే సిద్ధేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణనంనామైకోనషష్టితమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీస్కాండ మహాపురాణంలోని అవంతికాండలోని నాలభై నాలుగు లింగాల మహిమలో సిద్ధేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణన అనే యాభై తొమ్మిదవ అధ్యాయం పూర్తయ్యింది.
విద్ధి పాపహరం దేవి సమీహితకరం సదా
దేవీ, ఇది పాపాలను తొలగించేది, కోరినది ఎప్పుడూ ఇస్తుందని తెలుసుకో.
సుగతిర్నామ విప్రేన్ద్రో బభూవ ద్వాపరే యుగే
ద్వాపరయుగంలో సుగతి అనే బ్రాహ్మణుడు ఉండేవాడు.
మతంగస్తస్య పుత్రోఽభూద్బాల్యాద్దారుణతాం గతః దణ్డకాష్ఠేన సహసా తాడయామాస చాపలాత్
ఆయన కుమారుడు మతంగుడు చిన్నప్పటి నుంచే క్రూరుడయ్యాడు; అల్లరి చేసి ఒక్కసారిగా దండతో కొట్టాడు.
తం తు తీవ్రాహతం దృష్ట్వా గర్దభీ పుత్రగృద్ధినీ
అతన్ని తీవ్రముగా కొట్టినదాన్ని చూసి, తన కొడుకును కోరికతో ఉన్న గర్దభి,
బ్రాహ్మణే దారుణం నాస్తి మైత్రో బ్రాహ్మణ ఉచ్యతే
బ్రాహ్మణునికి ఎలాంటి క్రూరత లేదు; బ్రాహ్మణుడు అనేవాడు స్నేహశీలి అని అంటారు.
స్వకీయాం భజతే చాథ ప్రకృతిం మానవః సదా
అయినా మనిషి ఎప్పుడూ తన స్వభావాన్ని అనుసరిస్తాడు.
దండకాష్ఠం పరిత్యజ్య రాసభీం ప్రత్యభాషత
దండను వదిలేసి, ఆ గర్దభిని చూసి మాట్లాడాడు.
కథం మాం వేత్సి చండాలం యాయావరకులోద్భవమ్
నన్ను, యాచకుల వంశంలో పుట్టిన చండాలుడిని, నువ్వు ఎలా తెలుసుకున్నావు?
తతస్త్వమసి చాండాలో బ్రాహ్మణ్యం తేన తే గతమ్
అందువల్ల నువ్వు చండాలుడవు; దాంతో నీ బ్రాహ్మణత్వం పోయింది.
ఏవముక్తో మతంగస్తు పితరం వాక్యమబ్రవీత్ 5.2.60.
ఇలా తన తండ్రి మాటలు విన్న మతంగుడు, అతనితో ఇలా అన్నాడు.
గర్దభ్యా కథితం సమ్యక్తస్మాత్తప్స్యే మహత్తపః
ఆ గాడిద స్త్రీ చెప్పింది నిజమే; అందుకే నేను గొప్ప తపస్సు చేయాలని నిర్ణయించుకున్నాను.
స గత్వా చ తతోఽరణ్యమతప్యత మహత్తపః
అతడు అరణ్యంలోకి వెళ్లి, అక్కడ తీవ్రమైన తపస్సు ఆచరించాడు.
తం తథా తపసా యుక్తమువాచ హరివాహనః వరం దదామి తేఽహం తం వృణీష్వ త్వం యదిచ్ఛసి
అతడు తపస్సులో లీనమై ఉన్నప్పుడు, చక్రధారి అతనితో ఇలా అన్నాడు: 'నేను నీకు వరం ఇస్తాను; నీవు కోరినదాన్ని అడుగు.'
దేహి మే శాశ్వతం శక్ర వర ఏష వృతో మయా
'ఓ శక్రా, నాకు శాశ్వతమైన స్థానం ఇవ్వు — ఇదే నేను కోరిన వరం.'
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు వచనం తమువాచ పురందరః
ఆ మాటలు విన్న పురందరుడు అతనితో ఇలా అన్నాడు.
నాశమేష్యసి దుర్బుద్ధే తదుపారమ మా చిరమ్
'ఓ చెడు మనసున్నవాడా, నీవు నాశనం అవుతావు; కాబట్టి వెంటనే ఆ తపస్సును మానివేయి.'
ఏవముక్తో మతంగస్తు సంశితాత్మా యత వ్రతః
ఇలా అనబడిన మతంగుడు, తన వ్రతంలో దృఢంగా, మనసు స్థిరంగా ఉండిపోయాడు.
తమువాచ తతః శక్రః పునరేవ మహాయశాః
అప్పుడు మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన శక్రుడు మళ్లీ అతనితో మాట్లాడాడు.
న హి శక్యం ప్రాప్తుమేవమచిరాన్నాశమేష్యసి
'ఇది సాధ్యం కాదు; త్వరలో నీవు నాశనం అవుతావు.'
ఏవముక్తో మతంగస్తు సంశితాత్మా దృఢవ్రతః 5.2.60.
ఇలా అనబడిన మతంగుడు, తన వ్రతంలో దృఢంగా, మనసు స్థిరంగా నిలిచాడు.
తదేవ చ పునర్వాక్యమువాచ బలవృత్రహా
మళ్ళీ వృత్రాసురుని సంహారకుడు అదే మాటలు అన్నాడు.
అన్యం వరం వృణీష్వ త్వం మా కృథాస్తత్స్వయం శ్రమమ్
'ఇంకో వరాన్ని కోరుకో; దానికి ఇంత కష్టం పడవద్దు.'
అతిష్ఠత గయాం గత్వా సోంగుష్ఠేన శతం సమాః
అతడు గయలో, వంద సంవత్సరాలు, తన పెద్దవేలిపై నిలబడి తపస్సు చేశాడు.
త్వగస్థిభూతో ధర్మాత్మా తతాప పరమం తపః
తన శరీరం చర్మం, ఎముకలుగా మారిపోయినా, ధర్మబుద్ధితో ఉన్న మతంగుడు, అత్యున్నత తపస్సు చేశాడు.
వరాణామీశ్వరో దాతా సర్వభూతహితే రతః
వరాల అధిపతి, అందరికీ మేలుకోసం కృషిచేసే వాడు, వరాలను ప్రసాదించేవాడు,
బ్రాహ్మణ్యం దుర్ల్లభం తాత హ్యసతాం పాపశీలినామ్
'ప్రియమైనవాడా, పాపకార్యాలు చేసే చెడు మనుషులకు బ్రాహ్మణత్వం చాలా దుర్లభం.'
బ్రాహ్మణే సర్వభూతానాం యోగక్షేమః సమాహితః
బ్రాహ్మణునిలోనే సమస్త జీవుల శ్రేయస్సు, పోషణ స్థిరంగా ఉంటుంది.