स्नानं कृत्वा यथान्यायं ददर्शाऽथ पितामहम् ६.२०.
तत्प्रभावाज्जघानाऽथ खरादीन्राक्षसोत्तमान्
इति श्रीस्कांदेमहापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये रामकृतयाम्यदिशाप्रयाणे बालमंडनतीर्थमाहात्म्य वर्णनंनाम विंशोऽध्यायः
कस्मिन्स्थाने कृतस्तेन स्वाश्रमो मुनिना वद
चमत्कारपुराभ्याशेवानप्रस्याश्रमे स्थितः
शांतात्मा नियमोपेतश्चकार सुमहत्तपः
पश्चिमे वयसि प्राप्ते पुत्रो जज्ञे सुशोभनः
मार्कंड इति नामाऽथ तस्य चक्रे पिता स्वयम्
शुक्लपक्षं समासाद्य तारापतिरिवांबरे बालक्रीडाप्रसक्तस्य पितुरुत्सङ्गवर्तिनः
कस्यचित्त्वथ कालस्य कश्चित्तत्र समागतः
स तं शिशुं समालोक्य नखाग्रान्मूर्द्धजावधिम्
मृकंडोऽपि समालोक्य ज्ञानिनं सस्मिताननम्
सुचिरं विस्मयाविष्टस्ततोऽभूः सस्मिताननः ॥ ६.२१.
ततश्च कथयामास हास्यकारणमेव हि
गात्रस्थानि भवेत्सत्यं तैः पुमानजरामरः
अस्य भावि पुनश्चाऽस्माद्दिवसान्निधनं शिशोः
एवं ज्ञात्वा द्विजश्रेष्ठ कुरुष्वाऽस्य हितं च यत्
एवमुक्त्वा स विप्रेंद्रो जगामाऽभीप्सितां दिशम्
अकालेऽपि कुमारस्य किंचिद्ध्यात्वा निजे हृदि
यं कं चिद्वीक्षसे पुत्र भ्रममाणं द्विजोत्तमम्
एवं तस्य व्रतस्थस्य षण्मासा दिवसैस्त्रिभिः
तान्दृष्ट्वा स मुनीन्सर्वान्नमश्चक्रे मुनेः सुतः ६.२१.
अथ तं बालभावेन कौतुकाद्ब्रह्मचारिणः
सर्वैरेष शिशुः प्रोक्तो दीर्घा युरिति सादरम्
तन्न युक्तं भवेदीदृगस्माकं वचनं द्विजाः
ततो मिथः समालोच्य सर्वे ते मुनिपुंगवाः
तस्मात्तस्य पुरो नीत्वा बालोऽयं क्षीणजीवितः
ततस्तु ते समादाय सत्वरं ब्रह्मचारिणम्
ततः प्रणम्य तं देवं वेदोक्तैः स्तवनैर्द्विजाः
तेषामनंतरं सोऽपि नमश्चक्रे पितामहम्