इयं स्वर्णखनिस्तूर्णं मनोभीष्टफलप्रदा
भूयादत्र परं तीर्थं सर्वपापहरं सदा
वैशाखे शुक्लद्वादश्यां यात्रा सांवत्सरी स्मृता
प्रतस्थे निजकार्यार्थे गुरोराश्रममुत्सुकः
राजा स कृतकृत्योऽथ शेषं संगृह्य तद्धनम् 2.8.4.
एवं स्वर्णखनेर्जातं माहात्म्यं च मुनीश्वरात्
विश्वामित्रो निजं शिष्यं कौत्सं क्रोधेन तादृशम्
दुष्प्राप्यमर्थं यत्नेन बहु प्रार्थितवांस्तदा
विश्वामित्रो मुनिश्रेष्ठः स दिव्यज्ञानलोचनः
निजाश्रमे तपो दुर्गं चकार प्रयतो व्रती
आगत्य च क्षुधाक्रांत उच्चैः प्रोवाच स द्विजः पायसं शुचि चोष्णं च शीघ्रं क्षुधार्त्तिने द्विज
इति श्रुत्वा वचः क्षिप्रं विश्वामित्रः प्रयत्नतः
तदादायोत्थितं दृष्ट्वा दुर्वासास्तं विलोकयन्
क्षणं सहस्व विप्रेन्द्र यावत्स्नात्वा व्रजाम्यहम्
इत्युक्त्वा स जगामैव दुर्वासाः स्वाश्रमं तदा
विश्वामित्रस्तपोनिष्ठस्तदा सानुरिवाऽचलः 2.8.5.
तस्य शुश्रूषणपरो मुनिः कौत्सो यतव्रतः
पुनरागत्य स मुनिर्दुर्वासा गतकल्मषः
तस्मिन्गते मुनिवरे विश्वामित्रस्तपोनिधिः
स विसृष्टो गुरुं प्राह दक्षिणा प्रार्थ्यतामिति दक्षिणा तव शुश्रूषा गृहं व्रज यतव्रत
पुनःपुनर्गुरुं प्राह शिष्यो निर्बन्धवान्यदा
सुवर्णस्य सुवर्णस्य चतुर्दश समाहर
इत्युक्तो गुरुणा कौत्सो विचार्य समुपागमत्
इत्युक्तं ते मुनिवर त्वया पृष्टं हि यत्पुनः
तस्माद्दक्षिणदिग्भागे संभेदः सिद्धसेवितः
तत्र स्नात्वा महाभाग भवन्ति विरजा नराः तदाप्नोति स धर्मात्मा तत्र स्नात्वा यतव्रतः ।। 2.8.5.
स्वर्णादिकं च यो दद्याद्ब्राह्मणे वेदपारगे
तिलोदकीसरय्वोश्च संगमे लोकविश्रुते
उपवासं च यः कृत्वा विप्रान्संतर्पयेन्नरः
एकाहारस्तु यस्तिष्ठेन्मासं तत्र यतव्रतः