एवं विस्तीर्णनेत्रे देवी, ये जनाः आनन्देश्वरं प्रभुं पश्यन्ति, तेषां शतकोटिजन्मार्जितानि पापानि विनश्यन्ति। तस्मिन्नेव क्षणे जन्म-मृत्यु-जरादिभिः पुरुषः विमुक्तो भवति। आनन्देश्वरस्य दर्शनं जनानां मोक्षप्रदं इत्यहं घोषितवान्; अत्र, विस्तीर्णनेत्रे देवी, परमं लिङ्गं देवैः पूज्यते। तस्य पापनाशिनी शक्तिः तव सम्यक् वर्णिता। केवलं दर्शनात् सर्वपापैः विमुक्तिः लभ्यते। कदाचित् रम्यायाः वितस्तायाः तटे ब्राह्मणः एकः निवसति स्म। तं स्वजनाः तथा दुष्टा भार्या परित्यक्तवन्तः। स पुत्रकामनया पर्वतान्त्रगुहायां मां तुष्टाव। तस्य पुत्रः जातः, यः कण्ठात् स्ववस्त्रं गृह्णाति स्म। मम प्रसादेन स लब्धः, सुमुखि। षष्ठे वर्षे गते, उपनयनम् चिन्तयन्, सर्वर्षिभ्यः प्रणम्य, भक्त्या तान् पूजयामास। यथाशक्ति, फलैः तस्य उपनयनं कृतवान्। "ऋषिश्रेष्ठाः, अस्य पुत्रस्य शुभाशंसनं क्रियताम्," इति उक्त्वा। तत् श्रुत्वा सर्वे मौनं स्थितवन्तः, उत्तरं न ददुः। ध्यानेन तं चिन्तयन्, "नूनं मम पुत्रस्य अल्पायुः," इति मनसि अकुर्वत्। इदं ज्ञात्वा, स ऋषिः आकस्मात् मोहं प्राप्तः। पूर्वं रुद्रः सन्तुष्टः सन्दत्तवान्, "तेजसा मम तुल्यः तव पुत्रः कण्ठमध्ये उद्भविष्यति," इति। पितरं शोकातुरं दृष्ट्वा, तद्विद्वान् ऋषिः मौनं जगाम। "शोकं त्यज; तव कृते, दुःखितस्य, विफलप्रयत्नस्य, यमं दमनाय अहं यत्नं करिष्यामि। तपसा शंकरं तुष्ट्वा, पितृभक्त्या मृत्योर् जयाशां नाशयिष्यामि। रुद्रं महेश्वरं, उमायाः अप्यविभक्तं देवम्, शरणं गच्छामि, वरं प्रार्थयितुम्। घोरतपसा नीलकण्ठस्य पादौ सम्पूज्य, शीघ्रं मृत्युम् निवारयिष्यामि।" तदा ऋषयः तं पप्रच्छुः: "बाल, कथं रुद्रं परमं जानासि?" "वयं अपि महेश्वरं न जानिमः; त्वं बालः कथं तं ज्ञातवान्?" "क्व, कथं च महेशं, जगतां एकाधिपं, त्वं अवगतम्?" ऋषिभिः दिव्यचित्तैः उक्तं श्रुत्वा, स बालः उवाच: "अत्र क्रीडन्, सिद्धिदाता, सम्पदां प्रदाता, मम पुरतः प्रकटितवान्।" "मम आदेशेन, तव पुत्र, उत्तमं महाकालवनं गच्छ। शीघ्रं तं पूजय; दीर्घायुः भविष्यसि। नान्यः देवः लोकेषु, सत्यम् सत्यम् ऋषिश्रेष्ठाः। अहं लिङ्गं पूजयिष्यामि; तव शोकः अत्र त्यज्यताम्।" ततः पितरं तथा सर्वे संस्तिताः विस्मिताः अभवन्, हे देवी। तदा लिङ्गमध्यात् वाणी निर्गता, हे पार्वती। "पापबन्धनात् मुक्ताः दीर्घायुः भवन्तु।" "यः बालस्य वचनं श्रुत्वा, लिङ्गस्य पुरतः न वदति, स सदा जरामृत्युभ्यां मुक्तः।" "ते परमाभिलाषान् प्राप्य, गणेषु अग्रणी भविष्यन्ति।" एवं वरं लब्ध्वा, कण्ठः अञ्जलिं कृत्वा महेश्वरं उपसृत्य स्थितः। "एवं दुर्लभो वरः लोके, देवदानवयक्षेष्वपि।