अस्य जन्मने द्वौ मातरौ मया प्राप्तौ। तस्मात् अहं तपः करिष्यामि; चैत्रं अत्र आनय। तस्मात् स्नेहं परित्यज्य, तं यथायोग्यं चिन्तयामास। स ब्राह्मणः, यः पुत्रवत् पूजितः संरक्षितः च, सुरक्षितः अभवत्। पश्चिमे परमं लिङ्गं देवस्य इन्द्रेश्वरस्य अस्ति। ततः स तपः कुर्वन्, देवः तं सम्बोधितवान्, हे शुद्धस्मिते। षष्ठमनुना यथाकर्म करियताम्; तत्र गत्वा तत् कुरु। इति देवेशेन उक्तः, स बुद्धिमान् प्रत्युवाच, 'एवं भवतु।' तस्य लिङ्गस्य पूजनं कृत्वा, स पुत्रान् उत्पादितवान्। हे देवि, तेन हर्षेण स अतिदुष्करं सिद्धिं प्राप्तवान्। ये आनन्देश्वरं प्रभुं पश्यन्ति, हे विशालाक्षि, तेषां जनानां शतकोटिजन्मार्जितपापानि विनश्यन्ति। तस्मिन्नेव क्षणे जन्ममृत्युजरादिभिः पुरुषः विमुक्तः भवति। आनन्देश्वरस्य दर्शनं जनानां मोक्षं ददाति इति मया उक्तं; अत्र, हे विशालाक्षि, परमं लिङ्गं देवैः पूज्यते। हे देवि, तस्य पापनाशिनी शक्तिः तव वर्णिता। केवलं तं दृष्ट्वा सर्वपापात् विमुक्तिः भवति। एकदा सुन्दरतटे वितस्तायाः ब्राह्मणः निवसति स्म। स स्वजनैः परित्यक्तः, दुष्टया पत्न्या अपि त्यक्तः। स पुत्रकाम्यया मम पर्वतगुहायां तुष्टिम् अकरोत्। तस्य पुत्रः जातः, यः स्वं वस्त्रं कण्ठात् आदाय उद्भूतः। स मम प्रसादेन प्राप्तः, हे सुन्दरमुखि। ततः षष्ठे वर्षे गते, स उपनयनं चिन्तयामास; सर्वान् ऋषीन् नमित्वा, भक्त्या पूजितवान्। यथाशक्ति, फलेन तस्य उपनयनं अकरोत्। हे श्रेष्ठऋषे, अस्य पुत्रस्य आशीर्वादः दीयताम्। इति श्रुत्वा, सर्वे मौनं स्थित्वा, उत्तरं न ददुः; ध्यानं कृत्वा, स चिन्तयामास, 'नूनं मम पुत्रस्य अल्पायुः।' इति ज्ञात्वा, स ऋषिः सहसा मोहं प्राप्तः। पूर्वं रुद्रः तुष्टः भूत्वा मम वरं दत्तवान्। 'तव पुत्रः मम तुल्यबलः कण्ठस्य मध्ये उत्पद्यते।' पितरं शोकितं दृष्ट्वा, स ऋषिः मौनं अकरोत्। 'भीमं त्यज; तव कृते, दुःखितः अपि, विफलप्रयत्नः अपि, अहं यमं मृत्युपतिं वशं करिष्यामि।' 'गौरवेन तपसा शंकरं तुष्ट्वा, पितृभक्त्या मृत्योर् जयाशां नाशयिष्यामि।' 'रुद्रं महादेवं, यः उमया न कदापि वियुक्तः, शरणं गच्छामि, वरं प्राप्ये।' 'तीव्रतपसा नीलकण्ठस्य पदौ सम्पूज्य, शीघ्रं मृत्युम् अपाकरिष्यामि।' ऋषयः तं पप्रच्छुः, 'बाल, कथं रुद्रं परमं जानासि?' 'एवं वयं महादेवं न जानिम; कथं त्वं बालः तं ज्ञातवान्?' 'क्व, कथं च महेशं जगताम् एकाधिपतिं त्वं जानासि?' ऋषीणां दिव्यचेतसां वचनानि श्रुत्वा, स उत्तरं दत्तवान्। 'अत्र क्रीडन्, सिद्धिदाता, सिद्धिप्रदाता, मम पुरतः प्रकटितः।' 'मम आज्ञया, पुत्र, श्रेष्ठं महाकालवनं गच्छ।' 'शीघ्रं तं पूजय; दीर्घायुः भविष्यसि।' एवं कथा शास्त्रवचनेषु स्थितम्।