ततः अहं नन्दिं शापयामास—‘त्वं शीघ्रं मृत्युलोकं गच्छ’ इति। स नन्दिः शोकभरितहृदयः, दीर्घनिःश्वासैः क्लिश्यमानः, दुःखेन व्याप्तनेत्रः, अग्निना च विशेषतः वासवेण च मोहितः अभवत्। एवं स्थितं तं गणपतिं लोकपालाः अपश्यन्। तेन सर्वं तेषां पुरतः निवेदितम्, नन्दिश्च तत्रैव आसीत्। तदनन्तरं तानि वचनानि श्रुत्वा, रोमाञ्चिताङ्गः नन्दिः, सम्यग् विधिना पूजां कृत्वा, कपालिकरूपं धारयामास। तदा, प्रिये, लिङ्गात् अमूर्तः शब्दः उत्पन्नः, तं द्वारपालकं नन्दिं भक्त्या पूजयामास। तस्मात् कालात् अस्मिन्लोके द्वारपालकाधिपः सर्वेश्वरत्वं प्राप, तस्य शक्त्या सर्वेषां लोकानां सर्वाभिलषितफलप्रदाता अभवत्। ये भक्त्या द्वारपालाधिपं शिवं पूजयन्ति, सप्तजन्मकृतं पापं, यदल्पं यद्वा बहु, नश्यति। यः कश्चित् मनसा द्वारपालेश्वरं शिवं स्मरति, तस्य पापं नश्यति। भगवानुवाच— केवलं तं दृष्ट्वा जन्तुयोनिं न प्राप्नोति। कश्चन कौशिक इति राजा आसीत्; सः सदा कुक्कुटरूपेण जायते। तेन पृथिवी पर्वतैः, वनैः, उपवनैः च सह व्यापिता। तस्य पत्नि प्रसिद्धा विशालानामा आसीत्। तया सह स राजा राज्यं शशास। तथापि, हे पार्वति, तया सह कदापि सौहार्दं नाभवत्। एवं काले गच्छति, कामार्तया रज्यन्त्या तया रत्न्या सह राजा च, कामकलहविविक्तयोः कीटयोः युग्मं दृष्टवन्तौ। तत्र स कीटः पुनः पुनः प्रियाम् आनन्दयितुं प्रयत्नं चकार। सः उवाच—‘यथेष्टं मां आलिङ्गय, कामबाणैः पीडितोऽहम्।’ ‘न क्वापि लोके त्वत्तुला कामिनी विद्यते।’ ‘किं मां दुःखितं त्वं मधुरवदने क्रुद्धेव दृश्यसे?’ सा तु तेन प्ररुदिता—‘किं मया व्यर्थं भाषसे? त्वं कामवशात् अन्यायैव समर्पितः, दीन कीट!’ इति। ‘न तथा करिष्यामि’ इति सा पुनः प्रत्यवदत्, कीटः पुनः पुनः प्रार्थितवान्। तस्य वचनं श्रुत्वा सा तदा प्रसन्ना अभवत्। तत् अद्भुतं दृष्ट्वा रत्न्या विलप्यते—‘मया प्रियतमेच्छा नास्ति; नूनं म्रियामि, न संशयः।’ इति। सा बहुधा विलपन्ती, पुनः पुनः दीर्घनिःश्वासं कुर्वती, तपसा जातं, दृढव्रतम् ऋषिं उपविष्टं दृष्टवती। सा उवाच—‘हे ब्राह्मण, एकः संशयः मम हृदये वर्तते—न कारणं जानामि, मिलनं न जायते।’ ‘यः पूर्वं स्त्रीराज्यं जित्वा सर्वान् संग्रामे विजित्य, इदानीं ताः न इच्छति—किमेतत् धर्मज्ञ?’ ‘अश्वाः, गजाः, अनन्तं वित्तं धान्यं च—’ ‘कस्य कर्मणः फलात् मम यौवनं दृढं इदं जातम्?’ दिवा दृश्यते, रात्रौ तु न दृश्यते। ‘हे ब्राह्मण, पापकर्मपरिहारं मम वक्तुम् अर्हसि।’ स ब्राह्मणः उवाच—‘शृणु कन्ये, यत् पूर्वं बालिशत्वात् कृतं तव। तव पतिः नूनं विदुरथस्य पुत्रः। तेन राजपुत्रेण बहवः कुक्कुटाः उपभुक्ताः। एवं सः खादन् बहून् वर्षाणि यापयामास; कुक्कुटाः कुतः न आगच्छन्ति इति पृष्टे, उत्तरं नासीत्। ततः कश्चन उक्तवान्—कुक्कुटाः उपभुक्ताः; सर्वे कुक्कुटाः राज्ञा निःकारणं खादिताः। ततः ताम्रचूडः क्रुद्धः, तं दुष्टबुद्धिं शप्तवान्।