एतत् श्रुत्वा कृत्स्नः कृतनिश्चयः सन् रामसमेतः कृष्णः सह तत्रैव स्थितुं मनसि संनिकृष्टः। तौ च भगवन्तौ गुरोः आगमनस्य प्रतीक्षां तत्रैव कर्तुम् इच्छन्तौ सन्न्यविशताम्। ततः वीर्यसम्पन्नौ तौ द्वौ उत्थाय गुरवे प्रणामं सम्यक् अकार्षताम्। अथ तौ उचतुर्भगवतः आगमनस्य हेतुम्, "महातपस्विन्, अस्माकं तत्र स्थितेः कारणं शृणुष्व। हे ब्राह्मणश्रेष्ठ, प्रभो, प्रातःकाले अस्माकं किञ्चिदपि नियतकालः नास्ति।" ततः पूज्यः व्यासः तस्य व्रतस्य कारणं न्यवेदयत्। "प्राज्ञैः प्रातःकाले गोमतीस्नानं नित्यं कर्तव्यम्," इति तेन उक्तम्। एवं निश्चित्य, यथोचितं स्वकृत्यं कुरु। ततः सः गोमतीतीर्थस्य कुशस्थलीस्थले पूजनं विधिवत् अकार्षीत्, द्विजोत्तम। कन्थदेश्वरस्य उत्तरदिशि गोमतीनदी दृष्टा। ततः सर्वे, प्रातःकाले उत्तिष्ठ्य, गोमतीं नदीं सर्वनदीश्रेष्ठां जग्मुः। तत्र स्नानदानादिकानि सर्वकर्माणि सम्यग् अकार्षुः। तत्रैव गोमतीतीर्थे यज्ञकुण्डमध्ये सरस्वती अपि सन्निहिता आसीत्। अत्र हि सर्वलोकानां गतिः दृश्यते। गोमतीनामकं तीर्थं सर्वपापनाशनं प्रसिद्धम्। तत्र नरः प्रतिदिनं स्नानं कृत्वा रात्रौ जागरणं कुर्यात्। वैष्णवान् तथा कृष्णजन्मनिष्ठान् पुरुषान् आहूय, तत्र गोब्राह्मणपूजनं च मनसैकाग्र्येण यः करोति— गोमतीस्नानस्य पुण्येन वासुदेवसङ्गमेन च, चैत्रमासस्य शुक्लपक्षे एकादशीपर्यन्तं, रात्रौ जागरणं कृत्वा विष्णोः पूजनं यथाविधि यः करोति, स सहस्रगवां दानस्य फलम् आप्नोति—अत्र न संशयः। सः सर्वपापविनिर्मुक्तः विष्णुलोकं प्राप्नोति। एवं गोमतीतीर्थस्य माहात्म्यं कथितम्, अवन्तिक्षेत्रवर्णने पञ्चमे स्कन्दमहापुराणे अष्टाशीतिसहस्रसंख्यायाम् अध्यायः द्विषष्टितमः समाप्तः। तत्र स्नानं कृत्वा, महेश्वरदर्शनं च, यः पुरुषः शुद्धचित्तः तिष्ठति, स सर्वपापैः विमुक्तः भवति। पृथिव्यां एतत् तीर्थं सर्वपापप्रशमनं श्रेष्ठतमं स्मृतम्। एतत् महापापविनाशनं, पुण्यदं, महाफलप्रदं च। महादेवः शम्भुः तदतीर्थं शीघ्रं शिरसि धारयामास। गङ्गास्नानस्य फलं लब्ध्वा, विष्णुलोके सम्मानं प्राप्नोति। सर्वपापविनिर्मुक्तचित्तः वीरलोकं गच्छति। तत् वामनकुण्डं नाम त्रिषु लोकेषु प्रसिद्धम्। शतमनोरथलाभेन, पश्चात् विष्णुपुरीं याति। व्यासः उवाच—"निष्पाप, वामनाख्यया पुरी कदा किञ्च च केन काले जाता? सर्वमेतत् ब्रह्मविदां श्रेष्ठ, त्वत्तः श्रोतुम् इच्छामि।" एवमेतस्य श्रवणमात्रेण सर्वपापविनाशः स्यात्। प्रह्लादः धर्मधुरंधराणां मध्ये प्रसिद्धः। तस्य धैर्येण लोकाः स्थिताः, क्षमया पृथिवी धारिता। तस्य विनयेन सर्वे जनाः तं महात्मानं विजितवन्तः। शुद्धाचारशुद्धचित्तश्च तपसा सर्वदुष्कृतं नाशितवान्। संस्कारेण सः जन्म जयति, संयमेन चात्मानं शाश्वतं विजित्य तिष्ठति।