तत्र विश्वस्य प्रभुः, सर्वेश्वरः, श्रीमान्, सर्वस्य स्वामी, विश्वस्य स्रष्टा, सर्वव्यापी सन्निहितः आसीत्। यत्र पूर्वं कुशस्थलीति प्रसिद्धं स्थानं, तदिदानीं हेमशृङ्गेति नाम्ना विख्यातम्। एवं कुशस्थलीनाम्नः कारणवर्णनं नाम एकचत्वारिंशोऽध्यायः समाप्तः, यः व्यास-सनत्कुमारयोः संवादे, अवन्तिक्षेत्रमाहात्म्ये, पञ्चमे अवन्तिखण्डे, स्कन्दमहापुराणस्य एकोनाशीतिसहस्रश्लोकसंख्यायाम् अभवत्। अथ शृणु, यथा पूर्वं देवाः दानवसेनाभिः पराजिताः सन्तः मेरुशिखरे शरणं प्राप्तवन्तः। स शिखरः वनैः गिरिगुहाभिः च छन्नः आसीत्। तत्र देवाः परस्परं मिलित्वा, परस्परं पूजयामासुः। आगमनस्य सर्वकारणानि एकमेकं व्याहरन्तः, ते सर्वे देवैः सह देवदेवस्य महेश्वरस्य समीपं गच्छन्ति स्म। सः महेश्वरः, यः सदा श्रीं सिद्धिं च ददाति, ऋषिभिः देवगन्धर्वैः च उपास्यमानः आसीत्। भर्गवप्रभृतिभिः ऋषिभिः, नारदादिभिः दिव्यर्षिभिः च सेवितः। प्रजापतिगणैः च चतुर्दश मनुभिः च पूरितः, सः स्थानं पुण्यशीलैः सदाचारैः लोकैः च सेवितम्। रत्नमणिसोपानैः अलङ्कृतं, दिव्यसरोवरैः शोभितं, षड्विधदुःखरहितं, यत्र पक्षिणः देवदेवस्य जगदीश्वरस्य स्तुतिं आरभन्ते स्म। नरसिंहस्वरूपिणे क्रूराय, वराहरूपिणे च नमः। वासुदेवाय शान्ताय, यदुनाथाय च नमस्कारः। एवं स्तुतिषु संलग्नेषु, आकाशे शरीररहितः शब्दः उवाच। तस्मिन् कालमहावने रम्ये, ब्रह्मर्षिसंघैः सेविते, एकं सुन्दरं स्थानं कुशस्थलीति प्रसिद्धम्, सिद्धगन्धर्वैः सेवितम्। यत्र युगान्ते चराचरं सर्वं विनश्यति। सर्वनदीः, समुद्राः, सरांसि, वनानि, चन्द्रसूर्यादि दीप्तिमन्तः, सर्वं विश्वं विष्णुना व्याप्यते। तत्र सर्वं आत्मनि संहृत्य, भगवतः शङ्करः तिष्ठति। यत्र वेदः सर्वयज्ञानां सारः, दया धर्मस्य सारः। अतः कुरुक्षेत्रभूमिः हि श्रेष्ठा, काशी तस्य दशगुणा, गया काश्याः दशगुणा। सहस्रशः ग्रहणानि, दशसहस्रशः योगाः। शतसहस्रचन्द्रमास्यां क्षयकाले दत्तं दानं, उत्तरायणदक्षिणायनयोः सहस्रदानेन तुल्यं भवति। अतः देवाः, कुशस्थली नाम नगरी श्रेष्ठा। सर्वं एतत्, हे देवश्रेष्ठ, अक्षयम् भविष्यति। यदा पुण्यं क्षीयते, तदा तेन दुःखिताः भवथ। तत्र गत्वा, स्नानदानादिकं कर्म भूमौ कर्तव्यम्। एतस्याः आकाशगतस्य वाक्यस्य श्रवणात्, सर्वे देवाः पुनः महेश्वरवनं प्रत्यागच्छन्। तद् वनं चतुर्वर्णैः, ऋषिगन्धर्वैः च सेवितम्। तत्र कश्चित् न दरिद्रः, न मूढः, न रोगी, न ईर्ष्यालुः। तत्र जनाः उदाराः, शान्ताः, धर्मिष्ठाः, जरारोगरहिताः च। तत्र पुरुषाः वसन्ति, स्त्रियः पतिसंनिष्ठाः च। तां नगरीं दृष्ट्वा, देवाः परमं हर्षं प्राप्तवन्तः। सा नगरी सदा पुण्यजनैः सेविता, सर्वतीर्थसम्पन्ना च। एवं कुशस्थलीनाम्नः महात्म्यं, देवैः अनुभूतं, पुण्यं च अक्षयं अभवत्।