यः कश्चन शुद्धकर्मा शिवपरायणः सदा या इमां स्तुतिं पठति, अथवा भक्त्या शृणोति, स पुण्यलाभी भवति। एवं शतसंवत्सराणि यावत् व्यतीतानि, तदा प्रसन्नः शंकरः वाक्यमुवाच— "पुत्र, अहं तुष्टः अस्मि, भव सदा मङ्गलप्राप्तः। त्वं हि अद्य शुद्धजन्मा जातः। यद् यत् मनसा वा अन्यथा वा फलम् इच्छसि, तत् सर्वं मया ज्ञातम्। मम किंचित् अपि नास्ति इच्छितव्यम्। यदि त्वं तुष्टः असि, देवेश, गणाधिपत्यं मे प्रदेयम्।" तदा शिवः प्रत्यवदत्— "त्वं गणानां नायकः भविष्यसि, सर्वलोकसम्मानितः। यां यां रूपमिच्छसि, तां तां धारयिष्यसि; त्वं महायोगी, दृढसंकल्पी, महाबलश्च भविष्यसि।" एवं महादेवगणाधिपतित्वं प्राप्त्वा, स तत्रैव अन्तर्धानं जगाम। यदा अन्धकः तस्मात् प्रस्थितः, तदा ब्रह्माण्याद्याः सर्वाः देव्यः समागच्छन्। ताः सर्वाः महादेवं स्तुत्वा, तेन तुष्टः महेश्वरः अभवत्। समक्षं स्थितं शंकरं दृष्ट्वा, सर्वाः प्रणम्य तस्थुः। यदा रक्तपानिन्यः ताः शम्भोः प्रसादेन शान्ताः प्रमुदिताश्च अभवन्, तदा सर्वाः महाबलाः अवन्तिदेशे समुत्पन्नाः। तत्र अवन्त्यां प्रमुदिताः, सर्वपापविनाशिन्यः अभवन्। श्रावणमासस्य अमावास्यायाम्, ताः ध्याननिष्ठाः तस्थुः। यः कश्चन अपुत्रः, तत्र सुतप्राप्तिम् आप्नोति; धनार्थी च धनं लभते। स पितृलोके हंसयुक्तरथे पूज्यते। एवं उक्त्वा देवेशः कैलासशिखरं जगाम। यः श्रद्धया देवदानवाधिपतेः पुण्यकर्माणि शृणोति, स पुण्यश्लाघ्यः भवति। एष तीर्थः तीर्थेषु श्रेष्ठः, सर्वपुण्यवृद्धिकरः। अत्र कति तीर्थानि, कति च लिङ्गानि? हे व्यास, महाकालवनमध्ये लिङ्गानां संख्या न ज्ञायते। अत्र यः कश्चन जन्म लभते, स कामो वा निष्कामो वा, सर्वकामफलप्राप्तिम् आप्नोति। अत्र सर्वाणि तीर्थानि पुण्यदायकानि, सर्वत्र सिद्धिक्षेत्राणि च सन्ति। यः भक्त्या शृणोति, स परमां गतिं लभते। ईदृशं भगवतो वासस्थानं विस्तीर्णं योजनपरिमितम् उक्तम्। तत्र पुण्यात्मनः मर्त्याः मृताः, समुन्नतिम् आप्नुवन्ति। तत्र पतङ्गादयः अपि मृताः परमां गतिं यान्ति। अतः, एकं प्रश्नं सत्यम् आख्याहि। कुशस्थलीनाम कुतः जातम्? कथं च अवन्तीति प्रसिद्धिः? हे मुनिश्रेष्ठ, तयोः नाम्नोः कारणं वद। एषः इतिहासः गौरीयुगे वामदेवाय उक्तः। तत्र भगवता महेशेन च विधिना च कारणम् आख्यातम्। ये तत्र स्वेच्छया वसन्ति, ते स्वर्गं यान्ति। तत्र वसतां मनः कथं निगृहीतं, कुत्र वा उत्पद्यते? एतत् सर्वभूतहिताय वद। तदा तुष्टः पितामहः पार्वतीप्रियाय प्रोवाच— "त्वं सर्वं मम पृच्छसि, यथा अज्ञः इव। ननु त्वमेव महाकालः; सर्वं त्वया विज्ञातम्।