सर्वे तं वह्निम् इति मन्यमानाः, स्वेच्छया तत्र तपः समाचरन्। ततः शीघ्रं षण्मुखः श्रोण्याः विवरेण जातः। तदनन्तरं, मुनिभयात् सर्वाः स्त्रियः सन्त्रस्ताः अभवन्। स षड्भिः एकीभूतः श्वेतगिरिशिखरं समुपेयाय। शुक्लपक्षस्य प्रथमे दिने स प्रादुर्भूतः, द्वितीये दिवसे पूर्णत्वं प्राप्तवान्। चतुर्थे दिने, सर्वाङ्गसम्पन्नः द्वादशलोचनः षण्मुखः प्रकटितः। तस्य श्वेतताम्रतेजसा त्रिलोकी स्फुटमालोकिता। तत् सर्वे संहृत्य ब्रह्मा विधिवत् तस्याभिषेकं चकार। तदा गौऱ्या तस्य वाहनत्वे मयूरः नियुक्तः। शक्त्या च कृतिकाभिः सुतकामया पोषितः। शक्तिं धारयन्, स देवसेनया अभिषिक्तः पूजितश्च। स गङ्गेयः कार्त्तिकेयः गुहः स्कन्दः उमासुतश्च इति नामभिः विख्यातः। कुमारः शक्तिधरः—एतेषु सोल्हषु नामसु सः गण्यते। एवं महासेनः दैत्यनाशकः जातः। स प्राचीनकाले अभिषिक्तः, भूषितः, जटिलश्च अभवत्। अभिषेकं शस्त्राणि च प्राप्य, महेश्वरः महासेनाय दत्तवान्—"त्वं पुत्र, इन्द्रस्य सौम्यकारणं रक्ष," इति। तदा गर्वितगणसागरसमुत्थिते महोत्सवे, शंकरः तेषां नामानि तेषां भोज्यवस्तुना अनुरूपं न्ययोजयत्। वटफलकामाः वटमातरः इति विख्याताः। ये लीलया शम्भुना पौलालभक्षणाय प्राप्ताः, तेषां सर्वेषां दर्शनं शुभदं, पिशाचबलविनाशनं च। शक्तिं लब्ध्वा, महाव्रती महासेनः सुरसेनापतिः सञ्जातः। स इन्द्राय निष्पापराज्यं दत्वा, दुष्टशत्रून् अपाकरोत्। एवं, गङ्गासुतः बलवान् दैत्यनाथं हत्वा, ततः व्यास, शूलभिन्ना भोगवती प्रकटिता। पृथिव्यां यानि पुण्यस्थानानि, ये च सागरेषु, सर्वे तत्र संनिहिताः। तस्मात् त्रिषु लोकेषु कोटितीर्थं परमपवित्रं स्मृतम्। यः कोटितीर्थे स्नात्वा कोटिश्वरशिवं पश्यति, पितृभक्तः स श्राद्धं तत्र कुर्वन्, यत् किमपि तत्र पितृकृते दीयते, यः तत्र धेनुं ददाति, तस्य गात्रे वंशे च येषां रोमाणि, तावत् पुण्यलाभः स्यात्। यः शक्तिधरं पौर्णमास्याम् अमावास्यायां वा पश्यति, श्रेष्ठः नरः तस्मिन्पुण्ये तीर्थे जलं प्रविश्य, पितृभक्तः स मुनिश्रेष्ठ, तत्र वृषस्य मोक्षं कुर्वन्, शतं कपिलाधेनूनां दानफलात् अधिकं प्राप्नोति। सरसि अपि यः संयतः स्नानं करोति, स पितृवत् भवति। यः मातृभ्यो रात्रौ तैलनामकं हविः ददाति, विष्णुपुष्करिण्यां चैत्रे फाल्गुने वा स्नात्वा, सर्वपापैः विमुक्तः विष्णुलोकं गच्छति।