तस्मिन् स्थले देवः स्वसहितः शीघ्रं अदृश्यः अभवत्। तस्य पतिं भस्मीकृतं दृष्ट्वा सा स्त्री गहनशोकविगलिता विलपितवती। तां दुःखिताम् आत्मीयसखीवत् दयया सान्त्वयामास। अनङ्गः कर्मणां सर्वेषु अनुपस्थितः अपि, स्नेहबन्धूनां कार्यं यथानियमानुसारं साधयति। शम्भोः चिन्तनात् निश्चितं कार्यसिद्धिः भविष्यति। तव पतिः शरीरवान् पुत्रः प्रद्युम्नः नाम्ना तत्र जन्म लभिष्यति। तस्मिन्नेव काले उमा अपि हिमवतः गृहे एतद् विचिन्तयन्ती अभवत्—कथं देवः पतिः भविष्यति? कथं कामः पुनः प्राप्तः भविष्यति? एवं विचार्य सा स्वसख्यः एकत्रितवती। वर्षायाम् सा व्योम्नि स्थितवती, शीतकाले जलमाधारे शयिता। तस्याः तपोयुक्तां स्थितिं दृष्ट्वा शिवः ब्रह्मचर्यावस्थायाम् तां अवलोकयामास। युवावस्थायाः सौम्याङ्गीं तनुजघनां तां किमर्थं इति स विचारयामास। सा सत्यं मधुरं प्रत्युवाच। हरः श्रुत्वा मनसा विचार्य स्वकार्ये हर्षितः अभवत्। तस्याः वचनं श्रुत्वा पार्वती हिमवत्याः कन्या तद् सहनं न शशाक, त्रिनेत्रधारिणी त्रिशूलपाणिनी स्वरूपं प्रकाशयामास। भवानी भगवन्तम् दृष्ट्वा लज्जिता, नम्रमुखी स्थितवती; अहं पार्वत्याः हरणार्थं यत्नं करोमि इति उक्त्वा देवः अदृश्यः अभवत्, देवी पितृगृहं प्रत्यगच्छत्। तत्र आगत्य ते भगवतः स्मरणं कृत्वा नमस्कृतवन्तः। ततः भगवान् हिमवत्पतेः गृहे सर्वऋषीन् संबोधितवान्। ते सर्वे ‘एवं भवतु’ इति संगत्य शम्भुना सह व्यवस्था कृतवन्तः। पर्वतराजः हस्तपादप्रक्षालनार्थं जलं दत्तवान्, आसनं च विधिवत् स्वीकृतम्। पर्वतराजः ‘दत्तम्’ इति उक्त्वा विवाहदिनं निश्चितवान्। सर्वे शंकरं प्रति ‘हिमवता शिवा दत्ता’ इति उक्तवन्तः। ततः ब्रह्मा, इन्द्रः, अन्ये च देवाः विवाहोपकरणानि सज्जीकृतवन्तः। शङ्खमृदङ्गनिनादेन ब्रह्मादिभिः सुरैः सह विवाहसमारम्भः अभवत्। विधिविधानानुसारं तां परिणीय स्वगृहं पुनः प्रत्यगच्छत्। एतस्मिन्नेव काले, भीतानां देवतानां प्रेरणया अग्निः महेश्वरं प्रति गतः। अग्निः लज्जितः शिवस्य बीजं स्वमुखे स्थापितवान्। ततः अग्निना निष्कासितं शिवबीजं गङ्गायाः मध्ये पतितम्। सप्तर्षीणां षड्भार्याः स्नानाय जाह्नवीं गताः। तद् अग्निः इति विचिन्त्य ताः यथेष्टं तपः कृतवन्तः। षड्वक्त्रः जघनद्वारात् शीघ्रं जातः। ऋषीणां भीत्या सर्वा स्त्रियः उद्विग्नाः अभवन्। षड्भिः एकीकृत्य सः श्वेताचलशिखरं प्राप्तवान्। शुक्लपक्षे प्रथमदिवसे प्रकटः, द्वितीयदिवसे पूर्णः अभवत्। चतुर्थदिवसे सर्वाङ्गसम्पन्नः द्वादशाक्षः षड्वक्त्रः प्रकटितः। तस्य श्वेतारुणदीप्त्या त्रिलोक्यः प्रकाशिताः। सर्वे एकत्रित्य ब्रह्मा तस्य विधिविधानानुसारं अभिषेकं कृतवान्। ततः गौरी तस्य वाहनं मयूरं नियुक्तवती। शूलस्य कृत्तिकाभिः पुत्रकामनया तं पालितवती।