तदानीं तद् रथं देवानाम् असुराणां राक्षसानां च अधिपतिभिः दुर्जयम् आसीत्। तस्य चत्वारि शोभनानि चक्राणि सहस्रसूर्यसमप्रभाणि बभासिरे। स रथः कोलाहलयुक्तः प्रचण्डरूपः, खगपतिध्वजेन च चिह्नितः आसीत्। तस्य रथस्य प्रदक्षिणं कृत्वा, देवताभ्यः प्रणम्य, जगद्वासः जनार्दनः शीघ्रं यमस्य लोकं जगाम। तत्र शार्ङ्गधन्वा स्वशङ्खं निनादयत्। नरके तु ये पापाचारनिष्ठिताः मर्त्याः आसन्, तेषां शस्त्राणि मन्दानि अभवन्, सर्वबन्धनानि च निष्फलानि जातानि। असिपत्रवनम् अपि, तिक्तपत्रयुक्तं, तस्य पत्राणि नाशं गतानि। भैरवाभैरवकुम्भीपाकावाचिकाख्याः भीषणाः प्रदेशाः अपि तत्र स्थिताः। वैतरणी नदी, या दुःसङ्क्रमण्या पूर्वम् आसीत्, तदा भगवतः सन्निधाने सुलभा अभवत्। ततः सर्वेषां तेषां पापिनां पापक्षये जाते, ते नरकात् विमुक्ताः अभवन्। ते सर्वे सहस्रशः विमानैः समन्तात् उत्पेतुः। ततः हे मुने, समस्तं नरकस्थानं रिक्तं जातम्। ततः कालदूताः कृष्णस्य च सेनापतयः, यमदूताः च, ऊचुः— "वीर, एषः मार्गः रथेन न गन्तव्यः। ये पापिनः यमेन निरुद्धाः, येषां कोटिजन्मान्तरैः अपि विमोचनं नास्ति, तान् मा नय।" एतद् श्रुत्वा भगवान् तेषां प्रति करुणया सन्तप्तः अभवत्। स उवाच— "अहं सर्वेषां स्वर्गदः, यमलोकप्रवेशस्य च निवारकः।" तस्य वचः श्रुत्वा दूताः शीघ्रं यमस्य समीपं गताः। ततः यमः कोपसमन्वितः स्वदूतान् इत्युक्तवान्— "गच्छत, तं तत्र निवारयत, गृह्य माम् आनयत।" यमस्य एवं उक्तः नरान्तकनामकः दूतः, तं निवारयितुं यत्नं चकार। निवारणं न सञ्जातम्, स नरान्तकः क्रुद्धः स्थित्वा, विविधैः बाणैः बलदेवं अपि युद्धे ताडितवान्। तदा दिव्यधनुषः गृह्य, रामकृष्णौ यमदूतान् निपातयामासतुः। नरान्तकः अपि तत्र युद्धे पराक्रमशालिभिः विजितः। तस्य पतनं दृष्ट्वा, यमदूताः रामकृष्णाभ्यां निहताः भीताः अभवन्। ततः यमः क्रुद्धः स्वदूतैः परिवृतः अग्रे अग्रे प्रस्थितवान्। तदा दुन्दुभिशङ्खगोशब्दैः महाः कोलाहलः अभवत्। देवा विद्यातराः सिद्धाश्च, तम् उग्रं प्रस्थितं दृष्ट्वा विस्मिताः। तदा सर्वे दूताः, चित्रगुप्तेन अनुद्युक्ताः, समरे सैन्यं च केशवं च ताडयामासुः। स तु सर्वतः सहस्रशः दूतान् विदार्य, कामदेवेन रक्षितः, युद्धे दुर्जयः विचरन् आसीत्। चित्रगुप्तः तु युद्धे तं श्रेष्ठदूतं विदारितं दृष्ट्वा, दुःखेन आकुलः अभवत्। स पञ्चभिः बाणैः कृष्णमायान्तं युद्धे ताडितवान्, अष्टभिः चान्यैः तस्य मुखं विदारितवान्। कृतान्तः स्वं रथमादाय निर्गतः, चित्रगुप्तः बाणैः विदारितः मूर्च्छितः पतितः। तदा प्रमुखाः सेनाः भग्नाः, विभागाः च नष्टाः; चित्रगुप्तस्य पराजयम् आकाशे श्रुत्वा— यथा कल्पान्ते ज्वलनः समुद्रे प्रजाहान्यर्थं उदेति, एवं स भीषणयुद्धं प्रजाविनाशाय अकरोत्।