शृणु, राजन्, दिव्यां कथां पावनां च। या देवीमुपसृत्य स्नानं करोति, सः परमां सिद्धिं प्राप्नोति। यश्च फलेन पूर्णकुम्भेन देवीसमीपे विधिवत् स्नानं कुर्यात्, तस्य षण्मुखसमः पुत्रः जायते। यः तत्र स्नानं करोति, सः रूपसम्पद्भ्यां, श्रीया, ऐश्वर्येण च युक्तो भवति। एवं पुरूरवाः, इलायाः सुतः, स राजा, तद् ऐश्वर्यं प्राप्तवान्। यदा सः तत्र संस्थापनं कृतवान्, तदा तस्यैव हेतोः सर्वं समभवत्। कथं सः पुरूरवाः दिव्यां अप्सरसं भार्यां प्राप्तवान्? एषा मे जिज्ञासा, सर्वं यथावत् कथय। स्मरतु, यदा तौ नरनारायणौ बदरिकाश्रमे निवसतः, तदा इन्द्रः भीतः अभवत्। तदा मघवता निर्देशिताः केचन विघ्नाय समागताः। ते विघ्नं कर्तुमिह आगत्य, तदा द्वावपि देवौ संवादं अकुर्वताम्। तस्मात् संवादात् अनन्तरं, नरो नारायणं प्रति वचः उवाच। आम्रपुष्पेण स्त्रीं ससर्ज, या स्तनयुगलं यौवनवती अभवत्। सा स्त्री अग्निसमा, दिव्यरूपा, तत्र उत्पन्ना। तां दृष्ट्वा, शक्रः तयोः वाक्यं श्रुत्वा, देवान् प्रति उक्तवान्— "एषा स्त्री मम काम्या, मम कृपां दत्त।" तदैव वाक्यबलात्, "एषा उर्वशी स्वीकृतव्या," इति उक्तम्। आम्रपुष्पात् सा उर्वशीति प्रसिद्धा अभवत्। ततः स्वर्गं गत्वा, शक्रः चित्रांगदं आहूय तम् उक्तवान्— "एषा कार्यं शीघ्रं कुरु, सर्वश्रमं कृत्वा।" सा स्त्री तत्र देवालये वासं कृतवती, नृत्यगीतविशारदा अभवत्। तत्रैव धर्मात्मा इलापुत्रः पुरूरवाः, उर्वशीं वासवस्य पुरतः नृत्यन्तीं दृष्ट्वा, कामवशेन क्षणमेकं धैर्येण स्थितवान्। ततः तस्मात् स्थलात् कामाभिभूतः, विक्षिप्तचित्तः, निष्क्रान्तः। पुनः स्वचेतनां प्राप्त्वा, पृथिव्याः तलात् उत्तिष्ठन्, सः तं देशं स्मृत्वा जगाम। चिरस्य, चित्रांगदगृहम् प्रविश्य, तेन सह दूतं प्रेषितवान्। स्वर्गः उर्वश्यावियुक्तः, देवेष्वपि रिक्तः अभवत्। उर्वशीवियोगेन सः अपि शून्यहृदयः विचरन्, पुण्यक्षेत्राणि गत्वा, कालवनम् अगच्छत्। न निद्राम्, न स्नानम्, हे राजन्, सः एवमुक्त्वा स्थितः। तत्र रम्भा, मेनका, प्रम्लोचा, पुण्जिकस्थली, सूर्यदत्ता, विशालाक्षी, चन्द्रा, चन्द्रप्रभा च समागताः। "हे सुन्दरी, किमर्थं त्वं मृत्युलोकवासिनं कृते रुदसि?" इति ताः अपृच्छन्। "क्लीबः न जानाति स्त्रीपुरुषसंयोगे सम्प्राप्तं सुखम्," इति च ताः ऊचुः। तद् वचनं श्रुत्वा, ताः विचार्य, सावधानाः अभवन्। तत्रैव वृक्षच्छायायाम् उपविष्टं राजानं दृष्ट्वा, ताः सर्वाः दिव्यस्त्रियः, कामातुराः, तम् अपश्यन्। ऐलः, पुरूरवाः नाम, पृथिव्याः पतिरिति प्रसिद्धः। एवं उर्वश्याः वचः श्रुत्वा, ताः सर्वाः अप्सराः सन्नद्धाः अभवन्।