ततः सा देवी त्वरितभावेन महेश्वरस्थानं जगाम। तां क्रुद्धां महादेवीं समीपगामिनीं दृष्ट्वा, नारदेन तयोः समागमः देव्यै निवेदितः। सा देवी अत्यन्तगर्विता, किन्तु मृदुभिः वाक्यैः तया शम्यते। तदा सा सद्यः साध्वी भवति; अतः तया साम्ना उपगन्तव्या इति। रुद्रेण एवं उक्ता, हे नृपश्रेष्ठ, जाह्नवी लज्जया संनताञ्जलिः तस्याः पुरतः उपससार। सा पूर्वं प्रियस्याज्ञया आकाशात् पतिता इति न्यवेदयत्। ततः भगीरथनाम्नः प्रति स्नेहः ववृद्ध। अधुना तव वचोभिः, हे सुरेश्वरि, अहं वेद्मि। स त्रैलोक्यनाथः; सः कथं तस्मात् विचलिष्यति? तदा सः मधुरवचनं प्राह—"यथोक्तं त्वया, तत् सत्यम्।" तस्मात्, "वरणं वृणु शुभे, यत्ते मनसि वर्तते" इति तम् अवदत्। तदा सा देवी—"एकं दिनं तेन सह क्रीडायै प्रयच्छ" इति याचिता। "चैत्रशुक्लत्रयोदश्यां, हे सुरेश्वरि, दिनं च रात्रिं च," इति तया निवेदितम्। तस्मात्, भूमौ सः ह्रदः शिवगङ्गेति विख्यातः। ततः पुनः पुनः परिष्वज्य तां सः विससर्ज। गङ्गा गच्छन्ती विनयेन मुखं नतवती। एवं, हे राजन्, तत्र प्राचीनकाले तस्मिन्नेव ह्रदे यदभवत्, तदाख्यातम्। चैत्रमासस्य शुक्लपक्षे तत्र स्नानं कर्तव्यम्। यत्किञ्चिदपि तत्राशुभं कृतं, तद्द्रव्यात् नश्यति; केशसंख्यया नरः स्वर्गे वसति। ततो महेश्वरः, स्थिररूपधारी, लिङ्गं प्रतिष्ठापयामास। किं कारणं तेन लिङ्गं महात्मभिः वालखिल्यैः क्षिप्तम्? एषोऽद्भुतः वृत्तान्तः यथावत् श्रोतुमिच्छामि। तर्हि शृणु, अन्यं प्राचीनं चरितं वक्ष्यामि। यदा सत्यव्रता सती अन्तं प्राप, तदा कामदेवः पुष्पधनुः गृहीत्वा त्वरया तस्य समीपमागच्छत्। तमायान्तं दृष्ट्वा त्रिपुरान्तकः भयात् अन्तर्धानमगात्। स वालखिल्याश्रमं प्रविवेश, यः पुण्यः शुभवृक्षैः भूषितः। दिशोवस्त्रधारिण्यः, मधुरवाचः, ताः स्त्रियः काममोहिताः निरन्तरं "हे राजन्, अस्माभिः सह रमस्व" इति वदन्त्यः। काश्चित् तं परिष्वज्य, काश्चित् चुम्बन्ति। भगवाञ्शम्भुः परमेश्वरः तु निष्काम एव। स च भगवाञ्शाम्भुः तासां पुरतः अग्रे जगाम। तदा ऋषयः स्वपत्नीजनात् उत्पन्नं विचित्रं व्यवहृत्यं दृष्ट्वा, तासां पत्नीनां कृते दुःखिता, शापं व्याहरन्—"त्वं अस्माकं दारैः सह विडम्बनं करोति; तव नित्यसन्निधानेन एषः व्यवहारः जायते।" ब्रह्मणो वचनेन, हे राजर्षे, तदा पृथिवी कम्पिता। तदनन्तरं सर्वे देवगणाः भीताः सन्तः, हे नृप, पितामहमुपगम्य सर्वं निवेदयामासुः। "हे प्रभो, वयं न जानिमः, हे देवराजश्रेष्ठ, अस्य कारणं किमिति।