पुलस्त्य उवाच—एवमुक्ताः सर्वे देवा महानन्दनिवृत्तयः सञ्जज्ञुः। तत्र वागीश्वरः सर्वान् शुद्धान् स्नातकान् दीक्षितवान्। तत्र तेषां गणैः सहितानां त्रयाणां सहैवाभिषेकः कृतः। विविधैः मन्त्रैः रम्यैश्च स्तवैः भक्त्या सह तदाभिषेकः सम्पन्नः। ते सर्वे ममत्वाभिमानरहिताः गुरुभक्तिपरायणाश्च तत्र स्थिताः। तत्रैव तिष्ठतां तेषां, राजन्, दीपशिखासदृशः कश्चिद्द्योतस्तेषां शरीरेषु प्रविवेश। षण्मासान्तराले तेषां द्वादशसूर्यसमप्रभा तेजोवृद्धिः जातम्। स तत्र सर्वसिद्धिदं मण्डलं निर्ममे। तेषां शरीरस्थं तेजो महाशक्तियुतं मन्त्रैः सह तत्रैव व्यजायत। ततः तस्मात् तेजसः कन्या स्वस्वरूपेण तत्र प्रादुर्भूता। तस्यैन्द्रः वज्रं दत्तवान्, आपतिः स्वपाशं दत्तवान्। अन्ये सर्वे देवगणाः प्रमुदिताः स्वस्वायुधानि तस्यैः न्यवेदयन्। तं कमललोचनां जगन्मातरं प्रणम्य, "नमस्ते" इति तां स्तोतुम् आरब्धाः—"विश्वस्वरूपिणि, विश्वस्तुत्ये, क्षमास्वरूपिणि, श्रीः, दीप्तिः, स्वाहा, सावित्री, कमला, सती च त्वम्। भीरवे, भीषणरूपिणि, चण्डमुण्डवधायुधे। सदा सुरासवमांसप्रियासि, भक्तरक्षणपरायणा।" सा देवी तान् उवाच—"वरं वृणुध्वं, देवाः, यं इच्छथ। दास्यामि।" तदा देवाः चुच्युः—"सर्वेषां भूतानां देवतानां च स त्वया अजेयः कृतः। स्त्रीविना अन्येन न शक्यते तस्य वधः। तस्मात् त्वं तं नय।" सा देवी प्रतिजज्ञे—"समये प्राप्ते तं हनिष्यामि।" देवी तत्रैव पर्वतस्यान्ते प्रमुदिता स्थितवती। तत्र तीर्थसेवायाम् आसक्तः कश्चन महर्षिः तां देवीम् अपश्यत्। तत्रैव महिषासुरः तं मुनिं समागतम् दृष्ट्वा प्रणनाम। ततः स मुनिं मदुपर्केणार्घ्येण च विधिवत् पूजयामास। स उवाच—"कुतः आगतः, किं कार्यं ते, विप्रश्रेष्ठ?" अहं सेवकसहितः अस्मि; किमत्र ते प्रयोजनम्, द्विजोत्तम? यद् वदसि तत् सर्वं स्वागतम्; उचितं च ते। वयं सदा विरक्ताः, मुनिव्रते स्थिताः। अहं कुतूहलात् अत्रागतः; चिरकालात् त्वां न दृष्टवान्। स्वकर्मणा वा, दैवेन वा, दानवाः गृहीताः, प्रभो। यत्र यत्र त्रिषु लोकेषु, चराचरेषु, पूर्वं दृष्टम्। पृथिव्यां पर्वतोऽस्ति अर्बुदनामकः। स बकुलचम्पकमाङ्गाशोककर्णिकारैः शोभितः। स शालपणसतिन्दुककरवीरैश्च संयुक्तः। तत्र नानापुष्पगन्धयुक्तानि विशेषाणि पुष्पाणि सन्ति। न तत्र वृक्षो, न लता, न औषधिः नास्ति। मधुरस्वरयुक्ताः पक्षिणः, चकोरमयूरचाटकाः, तत्र दृश्यन्ते। तेषां शब्दं शृण्वन्तः ऋषयः अपि लीनाः भवन्ति। तत्र रम्यधाराः स्वच्छजलनद्यः च सन्ति।