ततः श्रद्धया लिङ्गं पूजयन् यः पुरुषः, स मृत्युं अल्पं भयमाप्नोति तव कृपया। देवैः दानवाः बहुशः संग्रामे हतान् अपि, तद्विज्ञानेन मुनिः पुनः जीवितवान्। तत्र यः पुरुषः विधिवत्स्नानं करोति, स पापात् विमुक्तः भवति। यदि जलस्यैव तर्पणेन तृप्तिम् यान्ति, तर्हि पिण्डदानस्य फलम् किम् अधिकम् स्यात्? मणिकर्णिका नाम्नि क्षेत्रे लोकेषु प्रसिद्धम् अस्ति। तत्र, राजन्, वलखिल्याः महर्षयः सिद्धिम् प्राप्तवन्तः। तेषां शुद्धचित्तानां मुनीनां तत्र उपविष्टानां समये, मणिकर्णिका नाम्ना किरातस्त्री, तृष्णया पीडिता, मध्याह्ने तत्र आगता। तस्मिन् क्षणे दिव्यरूपधारी कश्चित् प्रकटितः। ततः तस्या पतिः अपि आगतः, ताम् अन्विष्य। "यदि मम पत्नी, सुकुमारि, अत्र आगता दृष्टा वा," इति स विचिन्त्य। तृष्णया क्लिष्टः, क्षुधया व्याकुलः, पुनः पुनः रुदन्, स दिव्यं दुर्लभं रूपं प्राप्तवान्। ततः तस्यापि स्नानं कर्तुं जलं प्रविष्टुम् उक्तम्। स पुत्रेण सह तस्मिन जलप्रवाहे प्रविष्टः। तत्र जलाशये दुःखितः, मृत्युम् प्राप्तवान्। तदनन्तरं सा तस्य सह दाहकर्म निर्माय, अग्निं प्रज्वलितवती। महर्षयः ताम् परमदया समन्विताः, विस्मयेन ताम् उक्तवन्तः— "सुन्दरी, किमर्थं पापिनम् एनम् अनुसरति?" सा प्रत्युवाच— "विना पतिना सौन्दर्यं किम् करिष्यामि? स कुब्जः वा सुन्दरः, निर्धनः वा धनाधिपः, मम पतिः एव।" अयं बालकः, मुनिश्रेष्ठ, तव शरणम् आगतः। महर्षयः परमदया परस्परं दृष्ट्वा, तस्य पतिम् पुनः जीवितवन्तः। तस्मिन् क्षणे दिव्यरथः, यः तेषां मनसि अभिलषितः, प्रकटितः। तदनन्तरं तौ दम्पती, शुद्धात्मभिः ऋषिभिः साक्षात्, तेषां पुरतः स्थितवन्तौ। तां मणिकर्णिकाम् ऋषयः सम्बोधितवन्तः। तस्याः पतिव्रतायाः, विशेषतः सत्यवादिन्याः, तुष्टाः ऋषयः उक्तवन्तः— "यः लिङ्गः अत्र अस्ति, स मम नाम धारयिष्यति। एष एव मम अभिलाषः, अन्यः न अस्ति।" मणिकर्णिका नाम्ना पुण्यस्थानं तव नाम्ना प्रसिद्धम् अभवत्। वलखिल्याः तपस्यायुक्ताः तत्र विशेषतः स्थिताः। तत्र सूर्यग्रहणे स्नानदानादिकानि कर्माणि क्रियन्ते। यः तत्र स्नानं कृत्वा, यां कामनां चिन्तयति, तां प्राप्नोति। अतः सर्वयत्नेन तत्र स्नानं कर्तव्यम्। यत्र पूर्वं पङ्गुना तथा ब्राह्मणेन तपः कृतम्। तत्र पूर्वकाले च्यवनवंशसम्भूतः पङ्गु नाम ब्राह्मणः निवसति स्म।