आकाशे सन्निकृष्टे, हिरण्यगर्भः किञ्चिद् विशुद्धं विमलं च वस्तु दृष्टवान्। तं विलोक्य स चिन्तयामास—“किं समुद्रे पद्मनालमिदं, उताहो आकाशे स्थितम्? कथं तत्र तिष्ठति?” तदा पद्मसम्भवः ज्ञातवान्—“एषा केतक्याः पत्रिका जाताऽस्ति।” स तु निष्कलङ्कां केतक्याः पत्रिकां गृहीत्वा, हिरण्यगर्भः दीर्घकालं विहायसा प्रस्थितः, लक्षवर्षपर्यन्तं नभसि संचरन्। एवं कृतवान् स पद्मसम्भवः, आशां विफलां दृष्ट्वा, गम्भीरं चिन्तनं चकार। अनिष्टसिद्ध्याः कारणेन, सः स्वल्पतां शरणं गतवान्। तत्र दुःखसंकटे सः विचारयामास—“क्व मम सीमितं बलं? मम अङ्गानि पतन्ति इव, अहं च अधः पतन् इव अनुभवामि।” पुनः सः स्वश्वासैः सहितं, बहुवचनं विना, अवोचत्—“मम मनसः गर्वग्रन्थिः दर्पश्च विदारितः स्यात्। एषः प्रयासः जगच्छिद्रस्य मितिं अतिक्रम्य कृतः। अस्य महतेजसः समूहस्य, नाहं नारायणो नान्यः कश्चन। अहं न शक्नोमि अत्रोत्थाय तद्विपरीतं कर्तुम्।” एवं सन्, सः तम् उद्दिश्य अपृच्छत्—“त्वं कः? कुतः आगतः?” तदा सः प्रत्युवाच—“शिवाज्ञया अहं केतकपत्रम्, चैतन्ययुक्तः। पृथिव्यां वासाय इच्छन्, इदानीं अत्र आगतः।” केतकपत्रस्य वचनं श्रुत्वा, पद्मसम्भवः आश्वासं प्राप। स च दृष्टवान्—“अनेकानि ब्रह्माण्डानि, अस्यैकस्य सर्वतो लग्नानि सन्ति।” चत्वारिंशद्युगसहस्राणि गत्वा, अहं तदा पतितः। एवं वदन्, सः पद्मसम्भवः तम् प्रणम्य, अवोचत्। ब्रह्मा उवाच—“मया ब्रह्मणा विष्णुना सह स्पर्धा सृष्टा। आवयोः शिवमहिमा विस्मृता। तां लज्जास्पदां वार्तां तावत् परिहृत्य, अहं तु—। सप्तपदस्य मैत्री प्रसिद्धा; त्वं मां तथा मन्यस्व। येषां निन्दारहितं मनः, तान् विहाय, त्वं मम प्रीतिं दातुमर्हसि। हंसवराहरूपेण वयं समत्वं निवारयितुं यत्नं कृतवन्तौ। अहं तादृशं स्थितिं न जानामि, यत्रान्तदर्शनलालसा। अहं सम्पूर्णं क्लान्तः, प्राणवियोग इव। अतः, त्वं मम मित्रस्यायं याच्ञाफलसिद्धिं कुरु। एषा कार्यं त्वया कर्तव्या; अञ्जलिं कृत्वा एषा याचना। अपश्यन् अपि, मया समत्वं प्राप्तम्। इदानीं परिहरणस्य भारः केवलं त्वयि समागतः। त्वं चक्रिणः पुरतः एतदेकं वचनं वद। ‘अहं शिखरं दृष्टवान्, अत्र साक्ष्यं तिष्ठामि।’ अयं मह्यम् अत्यन्तं पूज्यः, यथा पितरं पितामहः। एतदुक्त्वा, मम महदुपकारं त्वया कर्तव्यम्।” इति, ब्रह्मा परमतेजसि शिखरस्थे विष्णवे शेषं वचनं प्राह। स तु विवेकी तत्त्वं निर्णीय, शिखरं न दृष्टमिति निश्चितवान्। “मम अज्ञानस्य कृते, मम अहंकारविनाशाय, मम तेजःकृते गर्वो मूलदर्शनाभावेन निरुद्धः।” इति सः अनुभूतवान्। एवं संक्षिप्तेन, हिरण्यगर्भस्य आकाशमार्गणं, केतकपत्रदर्शनम्, तस्य संवादः, ब्रह्मविष्ण्वोः स्पर्धा, शिवमहिमानुस्मरणं, मैत्रीप्रार्थना, च ब्रह्मणः आत्मनिग्रहः, एषा कथा प्रवाहमयी संजाताऽस्ति।