वैशम्पायनः कौशल्यः शरद्वतः कपिध्वजः च, कृष्णतपः उत्तमः अन्तः करुणः अमलः कप्रियः च, तथा नरनारायणौ अन्ये च दिव्याः महर्षयः, सर्वे ते महेश्वरस्य पार्षदेषु प्रमुखः, सर्वशास्त्रवित् च त्वमेव। भगवन्, तव मुखात् एव वयं सर्वे सम्यक् उपदिष्टाः स्मः। दिव्यशास्त्राणि पुराणानि च परात्परः भगवान् द्रष्टव्यानि। यदि अस्माकं तव प्रति भक्तिर्भवति, यदि च त्वया अस्मासु करुणा अस्ति, तर्हि—इति मृकण्डोः पुत्रेण नन्दिकेश्वरः विनयपूर्वकं प्रहृष्टवदनः सम्यक् उपगम्य प्रार्थितः। तदा नन्दिकेश्वरः सस्मितम् उवाच—यदि अहं त्वां न उपदिशेयम्, कस्यार्थं इदं वक्तव्यम्? कः अन्यः लोके अस्ति यः शैवधर्मनिष्ठः त्वदृते? कस्य हेतोः भगवतः स्वदासः आज्ञाप्यते? शैवधर्मस्य रहस्यं त्वया एव साक्षात् ज्ञातम्, नान्येन। त्वया एव चिरकालं मया सेवितं, नान्येन। तस्मात् धर्मोपदेशैः संरक्षिते गुह्ये क्षेत्रे त्वां उपदिश्यामि। आचार्यः श्रद्धया शिष्येण सहितः यथावत् प्रवर्तेत। मनः संयम्य, दृढं विश्वासं स्थापय। कामान्तकं देवम् स्मर, शाङ्करीं स्तुतिं च कृत्वा। दक्षिणदिशि द्राविडदेशेषु, तपोधन, अस्ति एकं स्थानं यत् त्रियोजनविस्तीर्णं, यत्र योगिनः शिवाराधनपराः सन्ति। तत्र शम्भुः स्वयं पर्वतरूपेण विराजते। तद् सर्वसिद्धानां महर्षीणां पुण्यव्रतानां च वासभूमिः। सुमेरु- कैलास-मन्दरादपि तद् अतिक्रान्तम्। स्वर्गस्थाः देवाः अपि तत्र वासिनां प्रार्थयन्ति। तत्र याः वृक्षाः, ते कल्पवृक्षेभ्यः अपि श्रेष्ठाः। तत्र हिंसारताः व्याघ्राः अपि रूपेण परिवर्तिताः दृश्यन्ते। तत्र चलन्ति मेघाः शिखराणि स्पृशन्ति। तत्र पक्षिणः मधुरं गायन्ति, वेणवः अपि स्वरेण निनदन्ति। तत्र निशायां कृष्णपक्षे ज्वलन्ति जुगुप्सवः स्मृतिमिव वहन्तः। तत्र नदीतीरेषु वृक्षाः सर्वदा अविच्छिन्नतया संयुक्ताः। तत्र तु तारागणाः अपि तस्य महापर्वतस्य शिखराणि स्पृशन्ति। तत्र पशवः सर्वदा गच्छन्ति। तस्य पादप्रदेशे शबराः अपि वर्तन्ते। किम् अधिकं वक्तव्यम्? द्विमातृकाः अपि तत्र वासिनां प्रति ईर्ष्यन्ति। तत्र सिंहाः व्याघ्राः गजाः च स्वदेहान् त्यक्तवन्तः। पूर्वदिशि तत्र भास्करनाम्नः पर्वतः दृश्यते। पश्चिमदिशि दण्डनाम्ना महापर्वतः कश्चन अस्ति। शोनपर्वतस्य दक्षिणे अमराचलः पर्वतः अस्ति। अत्रोत्तरदिशि तु, यस्य गुहासु सिद्धाः वसन्ति। तस्य अन्ते अन्ये अपि बहवः पर्वताः सन्ति, येषां शाखाः सर्वदा तैः एव धार्यन्ते।