एवं तस्य महात्मनः यशः सर्वं न मया ज्ञातं, नापि शार्ङ्गधारिणा। देवाः हरिप्रमुखाः कल्पारम्भे कामद्रुमाः च— तस्य न कालिदोषः, न व्याधयः, नापि क्लेशप्रसवः। इदं सर्वं ते कथितं, यद् शम्भुपादाश्रयम्। द्विवेदपात्राभ्यां तपःफलरसपानं कृत्वा सनकः ऋषिः तद् प्राप्तवान्। अथ अरुणाचलस्य महिम्नः उत्तरार्धे, नैमिषारण्ये स्थित्वा महर्षयः सूतम् ऊचुः— “हे सूत! सर्वतीर्थेषु श्रेष्ठं शैवतीर्थं यत्, तत् कथय।“ सूतः उक्तवान्— “शृणुत, यद् पूर्वं नन्दीश्वरवचनात् श्रुतम्। नन्दीश्वरः, त्वया माध्येश्वरमहिमा उक्ता। किन्तु, देवाधिदेव, करुणासागर, पुनः वद। त्रिषु लोकेषु किमपि नास्ति यद् त्वया न ज्ञातम्। स्वर्गमोक्षयोः मध्ये, पृथ्वी एव श्रेष्ठा। त्रिविधं फलं जनानां पूर्वं त्वया वर्णितम्। पुण्यस्य क्षये, पूर्वे द्वे सामान्यतः क्षीणौ। किन्तु सा प्राप्तिः, यथा त्वया उक्तम्, शुद्धज्ञानतः केवलम्। कस्य स्थले, कस्य प्रदेशे, तादृशं ज्ञानं जायते, शास्त्राद्यनध्ययनं विना? देहिनां मध्ये, अन्ये ज्ञानयोगकर्माभ्यासपरायणाः। तस्य प्रदेशस्य महिमा, अल्पप्रयत्नेन अपि देहिनः— भस्मरुद्राक्षधारणेन, वा भगवतः स्मरणेन एकवारम्— तत्र अनायासेन वासेन अपि, देहिनः— मिश्रजातिजाताः, पशुयोनि प्रविष्टाः अपि— इति उक्त्वा, मृकण्डुपुत्रः अन्यैः महर्षिभिः सह। ततः नन्दीकेश्वरः उक्तवान्— “हे महर्षे! यत् त्वया पृष्टं, महेश्वरभक्तेषु श्रेष्ठं स्थलं तत्। तद् भगवता प्रत्येककर्मस्वभावेन स्थापितम्। तेषां हिताय त्वया उत्तमसेवा कृतम्। अल्पकर्मणा अपि, ज्ञानेन अपि, पुनः पुनः तानि प्राप्त्यन्ते। विरक्तः कथं गर्भसंयोगं वर्जयेत् इति? प्रदेशाः पूर्वं मया यथासम्भवम् वर्णिताः। केचित् गङ्गातटे, केचित् सरस्वतीतीरे। केचित् नर्मदातटे, अन्ये गोदावर्याः तटे। केचित् समुद्रसमीपे, अन्ये द्वीपेषु, केचित् सरस्वतीसमीपे। केचित् कृष्णवेन्नातटे, अन्ये तुंगभद्रायाः समीपे। केचित् कावेरीतीरे, अन्ये वेगवत्याः तटे। केचित् ऐरावतीतीरे, अन्ये यतुकङ्क्ष्याः समीपे। केचित् कन्यातीरे, केचित् कुमारीतीरे, अन्ये तमसा वरुणयोः समीपे। केचित् विपाशासमीपे, अन्ये शतद्रूतीरे। केचित् बिन्दुसरःसरोवरसमीपे, अन्ये पम्पासरोवरतीरे। केचित् मालिनीतीरे, अन्ये गन्धवत्याः तटे। केचित् इन्द्रद्युम्नसरोवरे, अन्ये मणिकर्णिकायाम्; केचित् पाताळगङ्गायाः समीपे, अन्ये शरावत्याः समीपे। केचित् लोहित्यसङ्गमे, अन्ये कालमायाः तटे। केचित् सुरलोपासमीपे, अन्ये पयोष्ण्याः तटे। एवं नन्दीकेश्वरः तीर्थस्थानानि, तेषां महिमानं, तथा तत्र ज्ञानलाभस्य विशिष्टत्वं, सूताय महर्षिभ्यः च स्नेहपूर्वकं निवेदितवान्।