युद्धशालिनः धनुष्मन्तः वीराः पशून् अन्वधावन्। ततः दितेः पुत्राः तान् पशून् हन्तुम् उद्युक्ताः अनुगच्छन्। तदा तैः दुष्टैः दानवबालकैः 'किम् एतत्?' इति पृष्टे, तस्मिन् स्थले, यत्र ऋषयः नित्यं विहरन्ति, न कोऽपि बलवान् प्रविश्यति इति उक्तम्। तेषां वचनं श्रुत्वा, बलिनः दुष्टाः दानवाः, मायया पक्षिणः रूपं धृत्वा, सन्मानपूर्वकं आश्रमं प्रविशन्। सा पुनः सर्वऋतुकुसुमैः शोभिता वनं विचरन्ती। तस्याः सौन्दर्यं तपस्याम् अधिष्ठितम्। कामेन पीडिता, वृद्धपुरुषस्य रूपं धृत्वा, तस्मिन् समये आश्रमं प्रविशन्। वृद्धः पप्रच्छ—'कस्मादर्थं तपस्याः?' इति। सः परमबलवान्, परमसुन्दरः, कदाचित् अनुग्रहं न दर्शयति। अद्भुताधिकार्येन नूतनं महत् होमं समारभत। पात्रे नूतनधान्यं पक्वशाल्यं च स्थाप्यते। अदृश्यधनैः कार्यं सहायतया साध्यते। तत् वचनं श्रुत्वा, महिषराक्षसः हास्यं कृत्वा उवाच—'शृणु, कन्ये, तपस्विनि, मम सर्वं धनम्। अहं महिषः, महावीरः, दैत्याधिपः, देवैः सम्मानितः। अद्वितीयं वीर्यं केवलं मयि अस्ति, बाहुबलात्। मां पतिं गृहाण, जीवस्य तपस्याः फलम्। तपस्यया आदौ विश्वकर्माणं निर्मिमि। नव निधयः मम सन्निधौ नित्यं लभ्यन्ते।' तस्य वचनं श्रुत्वा, सा शनैः देवांश् स्मरत्। 'दीर्घतपस्याः अनन्तरं, अहं बलिनः पत्नी भूत्वा स्थास्यामि।' इति। विराचा स्वस्य स्त्रीभावं तेन वचनेन श्रुत्वा, महिषासुरं समीपं आगच्छन्तं, ताम् अपहर्तुम् उद्युक्तं पश्यति। तदा महतीं मायां दीप्ताम् तस्य पुरतः स्थितां अपश्यत्। सः पुनः पुनः गिरिशृंगाणि शृंगाभ्यां ताडयति। ततः ब्रह्मणा नेतृत्वे देवाः प्रणम्य विविधानि आयुधानि ददुः। हरिः पञ्च आयुधानि, सदाशिवः दश आयुधानि ददाति। दिशां पालाः, अन्ये देवाः, पर्वताः, समुद्राः च अपि ददुः। सा माया, बहुभिः हस्तैः, दीप्तायुधसमूहं धारयन्ती, दिशां व्यापारं पूरयति, तस्याः तेजः असह्यं अभवत्। तस्याः स्वबलं दीप्तं, सहनं अशक्यम् अभवत्। कस्यचित् उपायेन, एषः दुष्टः महिषासुरः हन्तव्यः। दूतस्य वाक्यैः, सौम्यैः, मार्मिकं आक्रान्त्वा, तं आकर्ष्य, हन्तव्यम्। अधर्मनिष्ठानां धर्मवचनं श्रुत्वा, मनः धर्मे प्रवृत्ते, शान्तिः जायते। तपस्यारतस्य, क्रोधत्यागः सदा फलदः। इति चिन्तयन्ती गौरी, देवगुरुं नाम्ना ऋषिं उवाच। 'गच्छ, महर्षे, कपिमुख, मायायुक्त, अरणाचलनाथं मा क्लेशय।